2 bệnh nhân viêm não do biến chứng zona thần kinh hiếm gặp

Ngày 24/6, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM cho biết Khoa nhiễm Việt - Anh đang điều trị cùng lúc hai ca bệnh viêm não do biến chứng zona thần kinh hiếm gặp.

Các bệnh nhân gồm bà D.T.P (87 tuổi, Lâm Đồng) và ông N.M.H (63 tuổi, quận Bình Thạnh, TPHCM). Theo các bác sĩ, dấu hiệu điển hình của bệnh viêm não bao gồm sốt, đau đầu, rối loạn tri giác. Tuy nhiên, ở 2 trường hợp này, dấu hiệu ngoài da rất mờ nhạt, khiến việc chẩn đoán gặp nhiều khó khăn.

Cụ thể, bà P. đã nằm viện gần một tháng trong tình trạng hôn mê, phải thở máy. Trước khi nhập viện, bà chỉ có một tổn thương nhỏ ở dưới ngực trái nhưng sau đó xuất hiện các triệu chứng viêm não như sốt cao, đau đầu và rối loạn tri giác.

Trong khi đó, ông H. có tổn thương rất nhỏ đã đóng vảy nên khó phát hiện qua thăm khám thông thường. Hiện ông đã tỉnh táo nhưng vẫn còn yếu, phải thở oxy hỗ trợ và chưa thể tự chủ hành động.

Theo bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM, biến chứng viêm não do zona thần kinh tuy hiếm gặp nhưng có xu hướng gia tăng. Từ đầu năm 2025 đến nay, Khoa nhiễm Việt - Anh đã tiếp nhận khoảng 4-5 ca bệnh, trong đó nhiều trường hợp có tổn thương rất nhỏ. Đặc biệt, việc chẩn đoán gặp khó khăn khi tổn thương zona đã lành hoặc chỉ còn dấu vết nhỏ, khiến bệnh nhân không nghĩ đến nguyên nhân gây bệnh.

Zona thần kinh do virus Varicella-zoster gây ra - cùng loại virus gây bệnh thủy đậu. Sau khi nhiễm thủy đậu lần đầu, virus vẫn ở trạng thái ngủ trong các hạch thần kinh. Khi cơ thể suy giảm miễn dịch, virus tái hoạt và gây zona thần kinh.

Trong trường hợp biến chứng viêm não, virus có thể di chuyển ngược dòng theo sợi trục thần kinh đến não hoặc qua đường máu, vượt qua hàng rào máu não để xâm nhập vào não bộ. Tại đây, virus tiếp tục gây tổn thương tế bào thần kinh, có thể dẫn đến viêm mạch máu, tắc nghẽn mạch máu, thậm chí nhồi máu não hoặc xuất huyết não.

Mặc dù đã có thuốc kháng virus đặc hiệu điều trị zona thần kinh, các biến chứng của bệnh vẫn để lại hậu quả nặng nề. Bệnh nhân có thể bị đau dây thần kinh kéo dài nhiều tháng đến nhiều năm, viêm phổi, suy giảm trí nhớ, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống.

Để phòng tránh bệnh zona thần kinh và biến chứng viêm não, các chuyên gia khuyến cáo người dân cần bổ sung dinh dưỡng hợp lý, tăng cường sức đề kháng, giữ gìn vệ sinh cá nhân và môi trường sống, tránh tiếp xúc với người mắc zona khi còn vết mụn nước...

Các bác sĩ cũng lưu ý người dân cần đến khám ngay khi có các triệu chứng nghi ngờ như sốt cao, đau đầu dữ dội, rối loạn ý thức, đặc biệt nếu từng có tiền sử zona thần kinh hoặc đang có vết tổn thương trên da. Ngoài ra, người dân cũng có thể tiêm vắc xin phòng bệnh zona, nhất là người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền.