Báo động tình trạng bệnh nhân lao kháng thuốc

Trước tình trạng báo động này, Hà Nội đang huy động sự giúp đỡ của các tổ chức quốc tế, Chương trình Chống lao quốc gia cũng như sự tham gia của cộng đồng để ngăn chặn căn bệnh này.

Bốn năm trước, bệnh nhân Dương Văn M (57 tuổi, ở huyện Thanh Trì) đã được điều trị lao phổi, nhưng cách đây 10 ngày, bệnh nhân bị ho ra máu phải nhập Bệnh viện Phổi Hà Nội trong tình trạng thiếu máu. Ngay lập tức, bệnh nhân đã được chống suy hô hấp và trụy tuần hoàn. Hiện bệnh nhân chỉ còn ho ra ít máu đen. Theo bác sỹ điều trị, mặc dù bệnh nhân đã được điều trị lao, xét nghiệm đờm âm tính, nhưng tổn thương sơ sẹo do lao mang lại làm cho mạch máu vùng này thiếu sự che đỡ. Khi có nhiễm khuẩn vùng sơ do lao để lại đã gây tổn thương, mạch máu không có sự che đỡ, bệnh nhân ho mạnh khiến mạch máu ở đó vỡ ra. Do bệnh nhân có tiền sử mắc bệnh lao, bệnh viện đã tiến hành làm hai xét nghiệm để xác định chính xác bệnh nhân có bị lao tái phát hay không?

Theo Phó Giám đốc Bệnh viện Phổi Hà Nội Vũ Cao Cương, hiện tỷ lệ bệnh nhân lao kháng thuốc ở bệnh nhân lao mắc mới (ở Hà Nội) chiếm khoảng gần 3%, còn bệnh nhân điều trị lao đã điều trị khỏi chiếm khoảng 19%. Bệnh nhân lao HIV hàng năm cũng chiếm từ 7 - 10% tổng số bệnh nhân lao. Có ba nhóm nguyên nhân khiến bệnh nhân đang điều trị lao kháng thuốc gồm: Những nguyên nhân thuộc về vi khuẩn (do đột biến gen của vi khuẩn); Do bệnh nhân bỏ điều trị, không tuân thủ điều trị đầy đủ; Những người tham gia quá trình điều trị giám sát bệnh nhân không chặt chẽ, cho bệnh nhân uống thuốc không theo hướng dẫn của chương trình. Việc bảo quản thuốc không đảm bảo chất lượng cũng có thể gây ra tình trạng kháng thuốc. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ yếu là do bệnh nhân không tuân thủ thuốc chặt chẽ trong quá trình điều trị.

Việc điều trị cho bệnh nhân mắc lao đa kháng thuốc phức tạp hơn về mặt ca bệnh, thời gian, thuốc và công tác quản lý, giám sát bệnh nhân. Theo kế hoạch của Chương trình Chống lao quốc gia, TP Hà Nội được chọn là một trong những điểm triển khai điều trị lao đa kháng thuốc theo công thức mới, dự kiến thực hiện vào tháng 6 năm nay, áp dụng cho những bệnh nhân lao đa kháng thuốc không điều trị khỏi bởi công thức điều trị lao đa kháng thông thường.

Theo BS Vũ Cao Cương, nhờ mạng lưới phòng chống lao phủ rộng khắp 100% từ xã, phường đến quận, huyện, thành phố, công tác truyền thông được đa dạng hóa nên thông điệp phòng chống bệnh lao đến nhân dân được nhiều hơn; sự kỳ thị đối với bệnh lao giảm nhiều…Mặc dù vậy, công tác phòng, chống lao vẫn còn một số vấn đề cần quan tâm là làm sao phát hiện càng sớm càng tốt bệnh nhân lao đa kháng thuốc, điều trị kịp thời.

Hiện Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chiến lược Phòng chống lao quốc gia tầm nhìn đến 2030, khi thực hiện chiến lược này đòi hỏi nỗ lực lớn của mạng lưới phòng, chống lao và sự vào cuộc của cả cộng đồng.

Mai Tuyết