Bệnh tự miễn - cái chết được báo trước
Thế giới đang phải đối mặt với tỷ lệ mắc các bệnh tự miễn ngày càng tăng. Đây là một trong những nhóm bệnh lý gây tử vong hàng đầu, làm giảm tuổi thọ trung bình 15 năm, với chi phí điều trị hàng năm ước tính trên 120 tỷ đô-la Mỹ.
Bệnh tự miễn dịch xảy ra do rối loạn hoạt động của hệ thống miễn dịch, chống lại cơ thể vật chủ. Nguyên nhân gây bệnh chưa được biết đầy đủ và bệnh khác nhau liên quan với các tự kháng thể đặc hiệu khác nhau.
Có 2 dạng bệnh tự miễn dịch:
- Hệ thống: Lupus ban đỏ hệ thống, xơ cứng bì hệ thống...
Các bệnh tự miễn dịch hệ thống thường có triệu chứng không đặc hiệu giao thoa, chẩn đoán khó khăn.
Điều trị các bệnh tự miễn dịch
Những năm gần đây, việc điều trị bệnh tự miễn dịch đã đạt được nhiều tiến bộ đáng kể bằng cách sử dụng nhiều loại thuốc ức chế miễn dịch và sinh phẩm mới. Nhiều nghiên cứu cho thấy, sử dụng cyclophosphamide tĩnh mạch hàng tháng kết hợp với glucocorticoid liều cao (pulse therapy) có hiệu quả cao trong điều trị tổn thương nội tạng nặng của nhiều bệnh tự miễn như viêm cầu thận lupus, tổn thương bệnh lý thần kinh lupus, tổn thương phổi kẽ trong xơ cứng bì hệ thống...
Ưu điểm của phương pháp này là đạt tỷ lệ kiểm soát bệnh cao nhưng không làm tăng tác dụng phụ so với các thuốc dòng đơn lẻ. Một số thuốc ức chế miễn dịch thế hệ mới như cyclosporin A, mycophenolate mofetil, tacrolimus (FK506), sirolimus đã khẳng định hiệu quả và tính an toàn trong điều trị tấn công cũng như điều trị duy trì nhiều bệnh tự miễn dịch nặng như lupus ban đỏ hệ thống, viêm gan tự miễn, xơ cứng bì hệ thống..., kể cả những trường hợp không đáp ứng với glucocorticoid đơn thuần.
Khi các liệu pháp điều trị thông thường ít hoặc không có tác dụng kiểm soát bệnh, có thể còn nhắc sử dụng các kháng thể đơn dòng như kháng CD-20 (Rituximab).
1. Lupus ban đỏ hệ thống
Là bệnh lý tự miễn dịch mạn tính, không rõ căn nguyên, gây tổn thương nhiều hệ thống cơ quan do các tự kháng thể và phức hợp miễn dịch bệnh lý. 90% xảy ra ở những phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ.
Một số cơ chế được liệt vào dạng gây ra bệnh này là do tính nhạy cảm về di truyền (do thiếu hụt một hoặc một tổ hợp gen); yếu tố môi trường như tia cực tím, nhiễm virus; yếu tố nội tiết như tăng estrogen, giảm androgen.
Triệu chứng: Sốt kéo dài, mệt mỏi, chán ăn, đau nhức mình mẩy, đau cơ, đau khớp, viêm khớp không biến dạng, rụng tóc, ban cánh bướm, nhạy cảm ánh sáng, thiếu máu, giảm bạch cầu, viêm màng phổi, tràn dịch màng phổi, viêm cầu thận.
Bệnh này không thể điều trị khỏi nên việc điều trị chỉ nhằm kiếm soát triệu chứng của các đợt cấp và duy trì trạng thái lui bệnh với số lượng thuốc gây ít tác dụng phụ nhất.
Lưu ý:
- Tránh ngừng thuốc đột ngột
- Lối sống lành mạnh, ít sang chấn tâm lý
- Tránh dùng thuốc không theo chỉ định, nhất là các loại Đông dược.
2. Xơ cứng bì hệ thống tiến triển
Cũng là bệnh không rõ căn nguyên, đặc trưng về lâm sàng là tình trạng dày và cứng da do sự tích lũy chất tạo keo, cùng với tổn thương tiến triển ở nhiều hệ cơ quan như ống tiêu hóa, tim, phổi, thận và mạch máu.
Triệu chứng lâm sàng: Dày da, cứng da đối xứng ở ngón tay, gốc các khớp liên đốt hoặc khớp đốt bàn tay; Canxi hóa tổ chức dưới da, giãn mao mạch dưới da, viêm/đau khớp, suy tim, thận.
3. Viêm da cơ
Không rõ căn nguyên, đặc trưng bởi tổn thương viêm cơ và ban đỏ ngoài da.
Nữ du khách nước ngoài phát hiện ung thư đại tràng thừa nhận 1 sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 29 phút trướcGĐXH - Theo bác sĩ, trước khi nhập viện vì ung thư đại tràng, bệnh nhân đã tự ý dùng thuốc tại nhà, khiến tình trạng bệnh diễn tiến nặng hơn.
Trẻ suy tim cấp sau khi dùng sữa công thức: Dấu hiệu sốc phản vệ không nên bỏ qua
Mẹ và bé - 3 giờ trướcGĐXH - Một trẻ nhỏ tại Phú Thọ nhập viện trong tình trạng nguy kịch sau khi uống sữa công thức. Bác sĩ xác định nguyên nhân là sốc phản vệ, gây biến chứng suy tim cấp.
Bất ngờ phát hiện suy thận giai đoạn nặng từ dấu hiệu nhiều người Việt mắc phải nhưng dễ bỏ qua
Sống khỏe - 8 giờ trướcGĐXH - Ngứa da tưởng chừng là vấn đề ngoài da thông thường nhưng có thể là dấu hiệu cảnh báo suy thận. Nhiều người chủ quan tự điều trị tại nhà, đến khi đi khám mới phát hiện bệnh đã ở giai đoạn nặng.
Nữ sinh bị dây điện giăng ngang đường cứa vào cổ
Y tế - 10 giờ trướcTrong lúc đi học về, 1 nữ sinh ở Quảng Trị vướng dây điện giăng ngang đường nên ngã xuống, bị chấn thương vùng cổ, đầu.
Món quen thuộc được rất nhiều người yêu thích chứa tới 500 kcal: Ăn thế nào để không lo tăng cân?
Sống khỏe - 12 giờ trướcGĐXH - Không chỉ hấp dẫn bởi hương vị, món ăn quen thuộc này còn cung cấp nguồn năng lượng khá cao cùng nhiều dưỡng chất thiết yếu. Tuy nhiên, nếu không kiểm soát khẩu phần, nguy cơ tăng cân và ảnh hưởng sức khỏe là điều khó tránh khỏi.
Người đàn ông 45 tuổi sụt 10kg vì biến chứng bệnh tiểu đường, thừa nhận 1 sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Chủ quan với dấu hiệu sụt cân nhanh, khát nước, tiểu nhiều, người đàn ông 45 tuổi nhập viện trong tình trạng nguy kịch, được chẩn đoán bệnh tiểu đường type 2 kèm biến chứng tăng áp lực thẩm thấu nguy hiểm.
Loại trái cây này tuy nhỏ nhưng 'có võ': 5 lợi ích khiến nhiều người bất ngờ
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Không chỉ là loại trái cây thơm ngon, dâu tây còn chứa nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe. Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình (Giảng viên Đại học Y Hà Nội), việc bổ sung dâu tây đúng cách có thể hỗ trợ tăng cường miễn dịch, cải thiện tiêu hóa, tốt cho tim mạch và làn da.
Người phụ nữ 67 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư thận giai đoạn sớm từ 1 việc nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Qua siêu âm và nội soi, ngoài tình trạng viêm dạ dày, bác sĩ phát hiện thêm một khối u kích thước khoảng 15 mm ở thận trái - nghi ngờ ung thư thận giai đoạn sớm.
Người phụ nữ phát hiện ung thư tuyến giáp từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Đau cổ, khàn tiếng, nuốt vướng kéo dài tưởng là bệnh lý thông thường, người phụ nữ 70 tuổi đi khám mới phát hiện mắc ung thư tuyến giáp.
U bã đậu 10 năm bất ngờ hóa ung thư ở người đàn ông 40 tuổi, dấu hiệu cảnh báo nhiều người bỏ qua
Sống khỏe - 2 ngày trướcGĐXH - Tưởng là u bã đậu lành tính, anh Hưng (40 tuổi) không điều trị suốt nhiều năm. Đến khi khối u tăng kích thước nhanh bất thường, đi khám mới phát hiện đã chuyển thành ung thư.
Người đàn ông 67 tuổi ở Hà Nội phát hiện ung thư phổi di căn từ dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏeGĐXH - Sau 3 tháng xuất hiện yếu nhẹ tay phải, người đàn ông 67 tuổi đi khám phát hiện ung thư phổi khi bệnh đã di căn não và nhiều cơ quan.