Bỗng nhiên nổi dày đặc nốt trên da, sụt cân không phanh, phát hiện u phát ban

Bệnh viện Nội tiết Trung ương vừa tiếp nhận ca bệnh u vàng phát ban do tăng triglycerid máu kèm đái tháo đường type 2.

Bệnh nhân Đỗ Văn K (34 tuổi, Quảng Ninh), nhập viện Nội tiết Trung ương trong tình trạng xuất hiện các nốt đặc nhân vàng, viền đỏ xung quanh tập trung dày đặc ở mặt sau cẳng, cánh tay, vùng lưng, bụng và đùi 2 bên, kèm theo mệt mỏi, gầy sút cân, tiểu nhiều, uống nhiều.

Theo lời bệnh nhân, cách vào viện khoảng 3 tháng, bệnh nhân bỗng nhiên xuất hiện cáctriệu chứng trên, không đau, không ngứa, không gây cảm giác khó chịu gì.

Các nốt sẩn chằng chịt 2 cánh tay và đùi của bệnh nhân K

Ban đầu anh K nghĩ đơn thuần đó là những nốt mụn ngoài da nên đã tự ý nặn ra, những nốt nhỏ sau khi nặn nhân vàng ra thì thâm lại, đóng vảy còn các nốt to hơn thì rất khó nặn. Đồng thời, các nốt này có xu hướng ngày càng lan rộng và dày đặc hơn ở các vị trí trên.

Dùng thuốc suốt 1 tháng, các nốt đặc nhân vàng viền đỏ tăng lên, anh K cảm thấy thường xuyên mệt mỏi, khát nước, uống nhiều, tiểu nhiều. Trong 4 tháng, anh sụt 5 kg.

Đi khám tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương anh được chẩn đoán u vàng phát ban, rối loạn lipid máu hỗn hợp, đái tháo đường type 2.

Theo ThS.BS Nguyễn Thị Thu Hương, Phó Trưởng khoa Thận – Tiết niệu, Bệnh viện Nội tiết Trung ương, u vàng phát ban là tổn thương da lành tính gây ra bởi sự lắng đọng cục bộ của lipid đặc biệt là triglycerid trong lớp hạ bì.

Biểu hiện của u vàng phát ban là các nốt đặc, sẩn màu vàng hồng có kích thước khác nhau từ 1-4 mm, thường xuất hiện ở vị trí mặt duỗi các chi và mông và lưng.

Có khoảng 10% bệnh nhân tăng triglycerid máu nặng có biểu hiện u vàng phát ban trên da. Để chẩn đoán u vàng phát ban thường dựa vào biểu hiện da trên lâm sàng, nhưng để chẩn đoán xác định cần phải sinh thiết nốt sẩn tìm tế bào bọt. 

Khi nồng độ triglycerid tăng cao sẽ làm tăng nguy cơ viêm tụy cấp và bệnh lý mạch vành (cơn đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim), từ đó có thể dẫn đến giảm chất lượng cuộc sống, làm nặng lên tình trạng bệnh tật hoặc tử vong.

Về điều trị, bệnh nhân cần kiểm soát tình trạng tăng triglycerid máu kèm kiểm soát đường máu chặt chẽ. Cần phải giáo dục bệnh nhân thay đổi lối sống bằng cách giảm cân, giảm lượng carbonhydrat ăn vào, tập thể dục, bỏ thuốc lá, hạn chế rượu, bia. Cần giáo dục bệnh nhân tuân thủ điều trị, tránh bỏ thuốc hoặc tự ý dừng thuốc.

Sau điều trị 2 tuần, bệnh nhân K khỏe hơn, các nốt sẩn đã nhạt màu dần, xẹp đi, một số nốt đã biến mất, đường máu cũng giảm về ngưỡng mục tiêu.

Cũng theo BS Hương, thông thường, trung bình u vàng phát ban thường biến mất sau khoảng 8 tuần điều trị. Ở những bệnh nhân này, nên đi khám định kì 1 tháng/ lần để theo dõi và điều chỉnh liều thuốc. Cần tầm soát tình trạng rối loạn chuyển hóa lipid và đường máu của các người thân trong gia đình bệnh nhân.

T.Nguyên