Tags:
Bước tiến mới giúp Việt Nam nhanh chóng chạm đến mục tiêu không còn ung thư cổ tử cung
Dự phòng HPV, sàng lọc và điều trị các tổn thương tiền ung thư đều là những hoạt động hiệu quả để các quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam tiến đến mục tiêu không còn ung thư cổ tử cung.
Ung thư cổ tử cung và những con số đáng quan tâm
Ung thư cổ tử cung là loại ung thư phổ biến thứ tư ở phụ nữ với khoảng 660.000 ca mắc mới và 350.000 trường hợp tử vong vào năm 2022 (1). Chỉ riêng tại Việt Nam, mỗi ngày có 7 phụ nữ qua đời vì căn bệnh này (2).
Ung thư cổ tử cung gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng với phụ nữ, gia đình và xã hội.
Nhiều phụ nữ và gia đình của họ đã và đang trải qua nỗi đau thể xác lẫn tinh thần khi không may mắc phải ung thư cổ tử cung. Tuy nhiên, căn bệnh này hoàn toàn có thể chủ động ngăn ngừa được. Các týp HPV với nguy cơ cao được phát hiện trong gần 100% trường hợp ung thư cổ tử cung (3). Với mục tiêu hướng tới một cộng đồng không còn ung thư cổ tử cung, năm 2020, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) kêu gọi tất cả các quốc gia cần có kế hoạch đến đảm bảo 90% trẻ em gái trước 15 tuổi được dự phòng HPV, 70% phụ nữ trước 35 tuổi được khám sàng lọc ung thư cổ tử cung, 90% phụ nữ tiền ung thư, đang mắc bệnh được chữa trị đầy đủ đến năm 2030 (4).
Theo UNFPA Việt Nam (quỹ dân số Liên Hợp Quốc), Việt Nam hoàn toàn có thể xoá bỏ ung thư cổ tử cung trong 30 năm tới với việc hoạch định, áp dụng chiến lược dự phòng HPV, khám sàng lọc của WHO (5). Thoát khỏi gánh nặng bệnh tật cũng đồng nghĩa hạnh phúc nhiều gia đình sẽ không còn xáo trộn, phụ nữ có thể yên tâm vui sống, chăm lo gia đình hoặc thậm chí phát triển sự nghiệp trong những năm tháng tươi đẹp nhất của cuộc đời. Điều này đồng thời cũng đóng góp vào lợi ích kinh tế, giáo dục và bình đẳng giới trong xã hội.
Hướng đến xã hội không còn ung thư cổ tử cung là mục tiêu của các quốc gia trên thế giới
Tuy nhiên, tỷ lệ dự phòng HPV và sàng lọc ung thư cổ tử cung tại Việt Nam vẫn còn thấp. Chỉ 7,5% phụ nữ và trẻ em gái trong độ tuổi 15- 29 đã được dự phòng HPV, 28,2% phụ nữ từ 30 - 49 tuổi đã được khám sàng lọc ung thư (6). Những con số này phản ánh quá trình hướng đến mục tiêu không còn ung thư cổ tử cung tại Việt Nam trong 30 năm tới sẽ còn nhiều gian nan.
Bước tiến mới trong dự phòng ung thư cổ tử cung
Thời gian qua, Việt Nam đã và đang triển khai nhiều chiến dịch, hoạt động nhằm hướng đến mục tiêu giảm thiểu tỷ lệ mắc ung thư cổ tử cung như: Đưa dự phòng HPV vào Chương trình Tiêm chủng Mở rộng từ năm 2026, cho phép các địa phương có thể triển khai sớm hơn cho người dân nếu bố trí được kinh phí (7); phát động chương trình Tầm soát ung thư cổ tử cung ngày hôm nay… Các dự án, chiến dịch phổ cập kiến thức về HPV và ung thư cổ tử cung cũng được giới thiệu đến công chúng. Để đạt được mục tiêu không còn ung thư cổ tử cung trong 30 năm tới, cần rất nhiều sự chung tay của cộng đồng. Bước sang tuổi 30, phái nữ nên sàng lọc ung thư cổ tử cung từ 5 - 10 năm; sàng lọc ung thư hiệu suất cao ở tuổi 35, một lần nữa vào tuổi 45. Dự phòng HPV trong độ tuổi 9 - 14 được xem là phương pháp dự phòng phổ biến để ngăn ngừa nhiễm HPV, ung thư cổ tử cung và bệnh ung thư khác liên quan đến virus này (8).
Chưa bao giờ là quá muộn để mỗi phụ nữ cần chủ động dự phòng HPV, tầm soát ung thư cổ tử cung (*Hình ảnh chỉ mang tính chất minh hoạ)
Nếu như trước đây, dự phòng HPV được chỉ định cho độ tuổi từ 9 - 26 tuổi và chưa quan hệ tình dục, thì hiện nay, bước tiến mới trong việc dự phòng ung thư cổ tử cung đã xoá bỏ toàn bộ rào cản này, mở ra cơ hội dự phòng cho độ tuổi từ 27 - 45 dù đã thực hiện quan hệ tình dục. Vì vậy, không bao giờ là quá muộn để chủ động bảo vệ tương lai, hạnh phúc của bản thân.
Các quốc gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam đều đang nỗ lực đạt mục tiêu loại bỏ ung thư cổ tử cung trong những thập kỷ tới. Với sự chung tay của cộng đồng, phụ nữ dù trong độ tuổi nào cũng có sự chủ động bảo vệ bản thân ở hiện tại và tương lai khỏi HPV cũng như ung thư cổ tử cung.
* Nguồn tham khảo:
(1) (3) (8) World Health Organization (WHO). Cervical cancer. Updated Mar 2024 [https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cervical-cancer] [20-4-2024]
(2) HPV Information Centre. Viet Nam: Human Papillomavirus and Related Diseases, Summary Report 2023.
[https://hpvcentre.net/statistics/reports/VNM.pdf] [18-3-2024]
(3) WHO. Cervical Cancer Elimination Initiative.
[https://www.who.int/initiatives/cervical-cancer-elimination-initiative] [7-5-2024]
(4) UNFPA. Đã đến lúc phải đầu tư nhân rộng toàn quốc tiêm chủng HPV, sàng lọc và điều trị ung thư cổ tử cung. 10 May, 2023.
[https://vietnam.unfpa.org/vi/news/da-den-luc-phai-dau-tu-nhan-rong-toan-quoc-tiem-chung- hpv-sang-loc-va-dieu-tri-ung-thu-co-tu] [5-5-2024]
(5) Tổng cục Thống kê & UNICEF. Kết quả tóm tắt điều tra các mục tiêu phát triển bền vững về trẻ em và phụ nữ Việt Nam 2020-2021. [https://www.unicef.org/vietnam/media/8716/file/B%C3%A1o%20c%C3%A1o%20t%C3%B 3m%20t%E1%BA%AFt%20-%20MICS%206.pdf] [7-5-2024]
(6) Cổng thông tin điện tử Chính phủ. Nghị quyết về lộ trình tăng số lượng vắc xin trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng giai đoạn 2021 - 2030. [https://datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2022/08/104-cp.signed.pdf] [18-5-2024]
Nội dung này do Hội Y Học Dự Phòng Việt Nam cung cấp và được MSD tài trợ vì mục đích giáo dục.
VN-GSL-00884 14062025
PV
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Thói quen âm thầm 'nuôi lớn' tế bào ung thư, nhiều người Việt đang mắc phải
Sống khỏe - 10 giờ trướcGĐXH - Bỏ thuốc lá và hạn chế rượu bia là cách giảm nguy cơ hình thành tế bào ung thư đơn giản nhưng và mang lại lợi ích lâu dài.
Đừng để thói quen ăn uống hại sức khoẻ: Chuyên gia dinh dưỡng tiết lộ 9 quy tắc 'vàng' giúp bạn khoẻ đẹp toàn diện
Sống khỏe - 11 giờ trướcGĐXH - Dinh dưỡng không chỉ là ăn để no mà là nền tảng cốt lõi của sức khỏe bền vững. Theo PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hưng – Viện Dinh dưỡng Quốc gia, việc tuân thủ 9 lời khuyên dựa trên Hướng dẫn chế độ ăn uống giai đoạn 2025-2030 sẽ giúp chúng ta phòng tránh bệnh tật và duy trì cơ thể dẻo dai.
Người gầy vẫn gan nhiễm mỡ: Hóa ra 'thủ phạm' không phải do ăn nhiều hay béo phì
Bệnh thường gặp - 13 giờ trướcGĐXH - Dù sở hữu thân hình mảnh khảnh, thậm chí ăn uống kiêng khem khắt khe, nhiều người trẻ vẫn ngỡ ngàng khi nhận kết quả chẩn đoán gan nhiễm mỡ độ 2, độ 3.
Tuổi thọ dài hay ngắn, chỉ cần nhìn cách ăn là biết?: 6 đặc điểm ở những người có tuổi thọ thấp
Sống khỏe - 15 giờ trướcGĐXH - Cách bạn ăn phản ánh khả năng điều tiết dinh dưỡng và sức chịu đựng của hệ tiêu hóa. Đừng để những thói quen tùy tiện hằng ngày trở thành "kẻ sát nhân thầm lặng" rút ngắn đi hàng chục năm tuổi thọ của chính mình.
Phòng ngừa suy thận từ bữa ăn hằng ngày: Những sai lầm nhiều người Việt đang mắc
Sống khỏe - 19 giờ trướcGĐXH - Các chuyên gia cảnh báo, ăn mặn, dư đạm và lạm dụng thực phẩm chế biến sẵn đang âm thầm làm tổn thương thận, đẩy nhiều người vào nguy cơ suy thận mà không hề hay biết.
Bật mí 6 công thức bữa sáng tốt nhất của các bác sĩ tim mạch hàng đầu
Sống khỏe - 21 giờ trướcBữa sáng là bữa ăn quan trọng nhất trong ngày, đặc biệt là đối với sức khỏe tim mạch. Vậy bạn có biết các bác sĩ tim mạch thường chọn ăn gì vào mỗi sáng không?
Người có thể trạng tốt thường có 5 đặc điểm này, sở hữu được 3 đã là rất đáng mừng
Sống khỏe - 21 giờ trướcGĐXH - Nếu một người sở hữu từ 3/5 đặc điểm dưới đây, có thể xem là nền tảng sức khỏe đã ở mức khá vững vàng.
Người tuổi 50 nên ăn gì mỗi ngày? 6 thực phẩm giúp làm chậm lão hóa và phòng bệnh
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Bước sang tuổi 50, cơ thể bắt đầu đối mặt với nguy cơ lão hóa sớm và nhiều vấn đề sức khỏe nếu chế độ ăn uống không phù hợp. Vậy người tuổi 50 nên ăn gì mỗi ngày để sống khỏe, dẻo dai và phòng bệnh? Dưới đây là 6 loại thực phẩm quen thuộc nhưng mang lại lợi ích lớn, được chuyên gia khuyến nghị nên bổ sung thường xuyên.
Nam thanh niên 29 tuổi ở Quảng Ninh bất ngờ phát hiện nhồi máu cơ tim cấp từ 1 việc nhiều người Việt bỏ qua
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Nam thanh niên 29 tuổi phát hiện nhồi máu cơ tim cấp trong 1 lần đến viện để nội soi dạ dày, kiểm tra sức khỏe.
35 tuổi không có tiền sử bệnh nhưng bị liệt nửa người! "Nhật ký đột quỵ" của anh khiến nhiều người bừng tỉnh
Sống khỏe - 1 ngày trướcDù trẻ, dù khỏe mạnh đến đâu, chỉ cần xuất hiện những dấu hiệu cảnh báo đột quỵ nhất định, phải lập tức đi cấp cứu, tuyệt đối đừng bỏ lỡ "thời gian vàng" cứu mạng.
Tuổi thọ có thể nhìn mặt là biết?: 6 đặc điểm trên khuôn mặt chỉ có ở người sống lâu, khỏe mạnh
Sống khỏeGĐXH - Người xưa tin rằng “tướng sinh thọ”, còn khoa học hiện đại cho thấy ngoại hình, đặc biệt là khuôn mặt quả thực phản ánh phần nào sức khỏe. Vậy người sống thọ thường có những đặc điểm gì trên gương mặt?
