Cảnh báo tác hại do lạm dụng nhuộm tóc

Mới 40 tuổi nhưng chị Trần Thanh Nga (ở Hà Nội) luôn cảm thấy mất tự tin, thậm chí stress vì tóc bạc sớm trong vài năm gần đây. Chị thường nhuộm tóc song chỉ 1 tuần là chân tóc lại đẩy ra lộ lớp tóc trắng, đồng thời sử dụng các sản phẩm được cho là giúp tóc đen nhưng đều không có tác dụng.

Nhập viện vì đổi màu tóc cấp tốc

Do không có nhiều thời gian ra tiệm nên gần đây chị Nga học cách sử dụng dầu gội thảo dược phủ bạc và dầu gội làm đen tóc. "Chỉ mất khoảng 10-15 phút là mái tóc của tôi đã có màu đen tự nhiên, thế nhưng gần đây, tóc tôi rụng dần, khô xơ và có dấu hiệu ngứa, bong tróc da đầu phải đến bệnh viện khám. Bác sĩ xác định tôi bị dị ứng với sản phẩm dầu gội làm đen tóc đang sử dụng" - chị Nga cho biết.

TS-BS Vũ Nguyệt Minh, Giám đốc Trung tâm Thử nghiệm lâm sàng - Bệnh viện Da liễu Trung ương, cho biết quá trình thăm khám điều trị, các bác sĩ tiếp nhận rất nhiều trường hợp bị viêm da tiếp xúc dị ứng với thuốc nhuộm tóc và một số sản phẩm dầu gội được quảng cáo có công dụng phủ bạc. Gần đây nhất là trường hợp một nam bệnh nhân trung niên đến bệnh viện khám vì da đầu ngứa, châm chích, xuất hiện các mảng đỏ và bong vảy sau khi tự nhuộm tóc bằng một loại dầu gội phủ bạc làm từ thảo dược. Một trường hợp khác là nữ bệnh nhân 26 tuổi (ở Hà Nội) sau 3 ngày tẩy tóc và đổi màu tóc ở tiệm, da đầu ngứa, nóng rát, châm chích và một số vùng da đầu xuất hiện tình trạng chảy dịch, có mủ, da mặt sưng nề. Bệnh nhân được chẩn đoán bị viêm da tiếp xúc dị ứng nghi do thuốc nhuộm tóc. Do tổn thương phức tạp nên bác sĩ đã phải cắt gần như hết phần tóc đã nhuộm để điều trị cho bệnh nhân.

Theo giới chuyên môn, hiện nay với công nghệ phát triển, các công ty cũng đã nghiên cứu để thay thế các chất gây ra ung thư từ thuốc nhuộm tóc. Tuy nhiên, vẫn có thể có một số thành phần trong thuốc nhuộm có thể gây rủi ro đến sức khỏe con người. Thành phần chính của thuốc nhuộm tóc là amoniac và peroxide. Ngoài ra, thuốc nhuộm còn chứa các chất tạo màu gồm p-phenylenedamine (PPD), p-aminophenol, 1-naphtol… Các sản phẩm nhuộm tóc thường chứa hóa chất có thể ảnh hưởng đến da đầu, gây kích ứng, khô và ngứa.

Tiềm ẩn dị ứng, ngộ độc

Bác sĩ Minh cho biết về bản chất các sản phẩm thuốc nhuộm tóc từ hóa chất tổng hợp hay sản phẩm được chế từ thực vật đều có thành phần là hoạt chất tạo màu tóc và giúp tóc bám màu. Các nghiên cứu ghi nhận phần lớn các loại thuốc nhuộm tóc chứa PPD - một chất hóa học được sử dụng rộng rãi do đặc tính tạo màu. Chất này có khả năng thâm nhập cao vào nang và thân tóc nhưng nguy cơ gây dị ứng cao. Với thuốc nhuộm tóc và các sản phẩm tạo màu tóc, làm đen tóc từ thực vật, các phản ứng thường gặp nhất là tình trạng tổn thương đến tóc và da bởi khi tạo màu sẽ có quá trình khử màu cũ và phủ màu mới. Điều này sẽ tác động đến sợi tóc, nền da và ảnh hưởng đến da dầu, gây ngứa, khô, thậm chí kích ứng. "Dị ứng thuốc nhuộm tóc có biểu hiện ngứa ngáy, khó chịu, da đầu ửng đỏ, sưng nề và xuất hiện mụn nước. Các mụn nước này vỡ ra khiến vi khuẩn xâm nhập, gây nên các bệnh lý như rụng tóc, viêm da tiếp xúc, lở loét da đầu…" - BS Minh cảnh báo.

Ngoài ra, khi nhuộm tóc, tạo màu tóc hoặc gội phủ cơ thể sẽ hấp thụ một lượng nhỏ nhất định các hóa chất thông qua da đầu hoặc hít phải trong không khí. Một số nghiên cứu cũng cho thấy tỉ lệ ung thư nói chung tăng ở những người dùng thuốc nhuộm tóc thường xuyên. Các chất có trong thuốc nhuộm tóc như paraphenylenediamin có thể gây dị ứng, chàm, loét dạ dày, làm da mẩn đỏ, nhạy cảm và gây tử vong nếu ngộ độc nặng.

Theo bác sĩ Minh, nhuộm tóc và thay đổi màu tóc thường xuyên là nhu cầu và sở thích của rất nhiều người. Với thuốc nhuộm tóc vĩnh viễn thường được khuyên thời gian tối thiểu giữa các lần nhuộm tóc là 4 - 6 tháng. "Có một điều người tiêu dùng cần lưu ý là với các chất hóa học được sử dụng trong các sản phẩm thuốc nhuộm hay dầu gội có nguồn gốc từ hóa chất đều phải qua quy trình công nghiệp là thí nghiệm trên động vật, cảnh báo là nguy cơ ung thư và tác động tới sức khỏe thế nào. Tuy nhiên, với các sản phẩm thuộc dòng "thuần chay" và thực vật tự chế hiện không có thử nghiệm nên chúng ta không thể biết được nguy cơ ung thư từ các sản phẩm này. Trong khi đây là sản phẩm đang được quảng cáo là sản phẩm hoàn toàn từ thiên nhiên với thành phần thảo dược. Điều này khiến người dùng lầm tưởng là các sản phẩm tạo màu tóc từ thảo dược là an toàn tuyệt đối nên sử dụng khá thoải mái" - Minh nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Ngọc Anh, Phòng Quản lý mỹ phẩm, Cục Quản lý Dược - Bộ Y tế, cho biết hiện nay trên thị trường có rất nhiều sản phẩm nhuộm tóc, tạo màu tóc, sản phẩm phủ bạc. Các hoạt chất trong thuốc nhuộm có thể khiến tóc dễ hư tổn, thậm chí gây kích ứng da đầu, hoặc nặng hơn là phản ứng dị ứng. "Chính vì thế chất nhuộm tóc là một phần trong ngành mỹ phẩm nên được sự kiểm soát chặt chẽ của Cơ quan quản lý thuốc và thực phẩm Mỹ, Cục Quản lý mỹ phẩm châu Âu và Ủy ban Khoa học về độ an toàn đối với người tiêu dùng. Khi lựa chọn các sản phẩm sử dụng cho tóc nên chọn những thương hiệu lớn, uy tín, có nguồn gốc rõ ràng" - ông Anh lưu ý.