Loại rau ở dưới nước được ví như 'trợ thủ' của tim mạch và đường huyết, người Việt ăn thường xuyên
GĐXH - Rau cần là loại rau dân dã, thường xuất hiện trong bữa cơm Việt nhưng không phải ai cũng biết hết giá trị dinh dưỡng. Giàu nước, chất xơ và kali, loại rau này có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch, tiêu hóa và kiểm soát cân nặng.
Rau cần nước (rau cần ta) được trồng ở đâu?
Trong mâm cơm của người Việt, rau cần nước thường xuất hiện trong những món ăn giản dị như rau cần xào thịt bò, canh cá nấu rau cần, rau cần xào tỏi hay lẩu. Loại rau này có thân mọng nước, vị ngọt nhẹ, hơi cay và mùi thơm đặc trưng. Không chỉ tạo hương vị cho món ăn, rau cần còn góp phần bổ sung chất xơ, nước cùng một số vitamin và khoáng chất cho cơ thể.
Rau cần nước, còn gọi là rau cần ta, thường được trồng ở những khu vực có nhiều nước, ruộng trũng hoặc ao hồ. Đây là loại rau quen thuộc trong ẩm thực Việt Nam, đặc biệt vào những tháng thời tiết se lạnh. Từ nguyên liệu dân dã này, người nội trợ có thể chế biến thành nhiều món ăn khác nhau, kết hợp với thịt, cá hoặc các loại rau củ để làm phong phú thực đơn.
Rau cần nước là loại rau quen thuộc trong bữa cơm gia đình Việt, có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon và bổ dưỡng.
Giá trị dinh dưỡng có trong rau cần và công dụng hữu ích đối với sức khoẻ con người
Trong quan niệm của y học cổ truyền, rau cần có vị ngọt, hơi cay, tính mát, thường được sử dụng trong các món ăn với mục đích thanh nhiệt, lợi tiểu. Dưới góc độ dinh dưỡng hiện đại, rau cần có những dưỡng chất đặc biệt góp phần hỗ trợ các chức năng bình thường của cơ thể khi được bổ sung trong một chế độ ăn cân đối.
Theo ThS.BS Nguyễn Vũ Bình, giảng viên Đại học Y Hà Nội, rau cần nước có thể mang lại một số lợi ích đáng chú ý nhờ thành phần dinh dưỡng và các hợp chất thực vật. Dưới đây là những điểm cần biết để sử dụng loại rau quen thuộc này hợp lý hơn.
Rau cần bổ sung sung kali và chất xơ, góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch
Rau cần cung cấp kali và chất xơ – hai thành phần có vai trò trong chế độ ăn hướng đến sức khỏe tim mạch. Kali tham gia điều hòa cân bằng điện giải và huyết áp, trong khi chất xơ góp phần xây dựng chế độ ăn lành mạnh, đặc biệt khi được bổ sung từ nhiều nguồn rau củ, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt.
Việc thường xuyên đưa rau xanh vào bữa ăn, kết hợp hạn chế muối, thực phẩm chế biến sẵn và chất béo không lành mạnh có thể góp phần hỗ trợ kiểm soát các yếu tố nguy cơ tim mạch. Rau cần vì vậy là một lựa chọn để đa dạng hóa thực đơn hằng ngày.
Rau cần ta chứa nhiều nước, chất xơ cùng một số vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể.
Phù hợp với chế độ ăn của người cần kiểm soát đường huyết, mỡ máu
Rau cần có lượng năng lượng thấp, đồng thời chứa chất xơ nên có thể được bổ sung vào bữa ăn của người cần kiểm soát cân nặng, đường huyết hoặc mỡ máu. Khi kết hợp rau với nguồn protein phù hợp và lượng tinh bột hợp lý, khẩu phần ăn sẽ đa dạng hơn, hạn chế tình trạng bữa ăn chỉ tập trung vào thực phẩm giàu năng lượng.
Chất xơ trong rau củ góp phần làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu một số chất dinh dưỡng, từ đó hỗ trợ kiểm soát đường huyết trong tổng thể bữa ăn. Đây là lý do người mắc bệnh tiểu đường thường được khuyến nghị tăng cường rau xanh, đồng thời kiểm soát lượng carbohydrate từ cơm, bún, phở, bánh mì và các thực phẩm chứa tinh bột khác.
Ăn rau cần giúp bổ sung nước, chất xơ và hỗ trợ hoạt động tiêu hóa
Với đặc điểm chứa nhiều nước, rau cần góp phần bổ sung lượng nước từ thực phẩm trong khẩu phần hằng ngày. Bên cạnh đó, chất xơ trong rau hỗ trợ hoạt động của đường ruột, góp phần duy trì nhu động ruột và hạn chế táo bón khi kết hợp với việc uống đủ nước.
Một chế độ ăn thiếu rau xanh, trái cây và các thực phẩm giàu chất xơ có thể khiến lượng chất xơ nạp vào cơ thể không đáp ứng nhu cầu. Bổ sung rau cần cùng các loại rau khác là một cách giúp bữa ăn đa dạng hơn, đồng thời hỗ trợ duy trì hoạt động tiêu hóa bình thường.
Rau cần xào thịt bò là món ăn được nhiều người yêu thích nhờ vị giòn ngọt của rau và hương vị đậm đà của thịt.
Hỗ trợ kiểm soát cân nặng nhờ ít năng lượng, nhiều nước
Rau cần là lựa chọn phù hợp để bổ sung vào thực đơn kiểm soát cân nặng nhờ đặc điểm chứa nhiều nước và có chất xơ, trong khi lượng năng lượng tương đối thấp. Khi xuất hiện trong bữa ăn, rau giúp tăng khối lượng món ăn, làm phong phú khẩu phần mà không nhất thiết phải sử dụng nhiều nguyên liệu giàu năng lượng.
Người muốn kiểm soát cân nặng có thể chế biến rau cần thành món luộc, nấu canh hoặc xào với lượng dầu vừa phải. Khi kết hợp với thịt nạc, cá, trứng hoặc đậu phụ, bữa ăn vẫn có thể bảo đảm sự cân đối giữa các nhóm chất dinh dưỡng.
Góp phần bổ sung sắt và một số khoáng chất
Rau cần có thể đóng góp một lượng sắt và các khoáng chất vào khẩu phần ăn. Đây là những vi chất tham gia vào nhiều hoạt động của cơ thể. Trong đó, sắt là thành phần cần thiết để tạo hemoglobin – protein trong hồng cầu có chức năng vận chuyển oxy đến các mô.
Tuy nhiên, không nên xem rau cần là thực phẩm điều trị thiếu máu hoặc nguồn bổ sung sắt duy nhất. Sắt từ thực phẩm thực vật thường có khả năng hấp thu khác với sắt từ thực phẩm động vật. Người muốn bổ sung sắt có thể kết hợp đa dạng các nguồn thực phẩm như thịt, cá, trứng, các loại đậu và rau xanh; đồng thời ăn cùng thực phẩm giàu vitamin C để hỗ trợ hấp thu sắt không heme.
Chứa các hợp chất thực vật có tiềm năng chống oxy hóa
Ngoài các chất dinh dưỡng thông thường, rau cần còn chứa một số hợp chất thực vật và tinh dầu. Một số nghiên cứu về thành phần của loại rau này gợi ý các hợp chất có hoạt tính chống oxy hóa, kháng viêm trong điều kiện nghiên cứu nhất định.
Các hợp chất chống oxy hóa được quan tâm vì có khả năng tham gia vào quá trình bảo vệ tế bào trước tác động của stress oxy hóa. Đây cũng là một trong những lý do các loại rau xanh và thực phẩm có nguồn gốc thực vật được khuyến khích xuất hiện thường xuyên trong chế độ ăn.
Rau cần xào tỏi có cách chế biến đơn giản, giúp giữ được vị thanh nhẹ và độ giòn đặc trưng của loại rau này.
Cách chọn rau cần tươi ngon và gợi ý một số những món ăn từ rau cần
Cách chọn rau cần tươi ngon
Khi mua rau, nên chọn bó rau tươi, thân không bị dập nát, úa hỏng hoặc có dấu hiệu bất thường. Ưu tiên rau có nguồn gốc rõ ràng, được trồng và thu hoạch trong điều kiện bảo đảm vệ sinh. Không nên chọn rau có mùi lạ hoặc bị nhớt, hư hỏng.
Trước khi chế biến, cần nhặt bỏ lá úa, phần dập hỏng, tách các đoạn rau và rửa kỹ dưới vòi nước sạch. Không nên chỉ ngâm rau qua loa rồi sử dụng ngay. Đặc biệt, nên nấu chín rau cần, nhất là khi không kiểm soát được điều kiện nguồn nước và môi trường trồng.
Gợi ý các món ăn ngon từ rau cần
Rau cần có vị ngọt nhẹ, thân giòn và mùi thơm đặc trưng, có thể kết hợp với nhiều nguyên liệu để tạo thành những món ăn hấp dẫn. Một số món quen thuộc, dễ chế biến gồm:
- Rau cần xào thịt bò: Rau cần giòn ngọt kết hợp với thịt bò mềm, tạo nên món xào đậm đà, thích hợp ăn cùng cơm nóng.
- Rau cần xào tỏi: Cách chế biến đơn giản, giữ được độ giòn và vị thanh tự nhiên của rau.
- Rau cần xào lòng gà: Sự kết hợp giữa rau cần và lòng gà tạo nên món ăn có hương vị đặc trưng, thường được dùng trong bữa cơm gia đình.
- Canh rau cần nấu cá: Vị ngọt của cá hòa cùng mùi thơm của rau cần, tạo thành món canh thanh nhẹ.
- Rau cần nấu thịt băm: Món canh dễ ăn, có thể kết hợp thêm cà chua hoặc các loại rau gia vị tùy khẩu vị.
- Lẩu riêu cua ăn kèm rau cần: Rau cần nhúng lẩu vừa chín tới vẫn giữ được độ giòn, góp phần làm phong phú hương vị món ăn.
- Rau cần muối chua: Có thể dùng làm món ăn kèm để đổi vị, nhưng cần chú ý lượng muối và vệ sinh trong quá trình sơ chế, lên men, bảo quản.
Lưu ý: Để giữ bữa ăn cân đối, nên hạn chế nêm quá nhiều muối, nước mắm và dầu ăn. Người cần kiểm soát huyết áp, đường huyết hoặc cân nặng cũng nên chú ý đến tổng thể món ăn, không chỉ riêng lượng rau cần sử dụng.
Những điều cần lưu ý khi ăn rau cần để đảm bảo giá trị dinh dưỡng
Dù rau cần mang lại nhiều giá trị dinh dưỡng đặc biệt cho sức khoẻ con người, theo BS Bình, người dùng vẫn cần phải đảm bảo những tiêu chí cân đối sau:
- Ăn rau cần không đồng nghĩa với việc có thể hạ huyết áp hoặc điều trị rối loạn mỡ máu. Người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp vẫn cần dùng thuốc theo chỉ định, theo dõi các chỉ số sức khỏe và duy trì chế độ ăn phù hợp.
- Với người có mỡ máu cao, rau cần có thể góp mặt trong chế độ ăn nhiều rau củ, hạn chế chất béo bão hòa và thực phẩm chế biến sẵn. Tuy nhiên, chưa có đủ căn cứ để khẳng định ăn riêng rau cần có thể trực tiếp điều trị tiểu đường hoặc làm giảm cholesterol máu. Người bệnh vẫn cần tuân thủ hướng dẫn điều trị và kiểm tra sức khỏe định kỳ.
- Không nên chỉ ăn một loại rau để bổ sung chất xơ. Rau cần nên được luân phiên với các loại rau lá xanh, củ quả, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt. Người có hệ tiêu hóa nhạy cảm cũng nên chú ý lượng ăn và cách chế biến để tránh cảm giác khó chịu.
- BS Bình nhấn mạnh, điều cần lưu ý là rau cần không có tác dụng trực tiếp đốt cháy mỡ thừa. Hiệu quả kiểm soát cân nặng phụ thuộc vào tổng năng lượng ăn vào, mức độ vận động, giấc ngủ và thói quen sinh hoạt. Một món rau được chế biến với nhiều dầu mỡ hoặc nước sốt nhiều đường vẫn có thể làm tăng năng lượng của bữa ăn.
- Nếu có biểu hiện nghi ngờ thiếu máu như mệt mỏi kéo dài, hoa mắt, chóng mặt hoặc da xanh xao, người bệnh nên đi khám để xác định nguyên nhân. Việc bổ sung sắt cần dựa trên đánh giá y tế, không nên tự ý dùng chế phẩm bổ sung chỉ vì cho rằng chế độ ăn đang thiếu chất.
- Hiện chưa đủ bằng chứng trên người để khẳng định ăn rau cần có thể long đờm, chữa ho hoặc điều trị viêm đường hô hấp. Vì vậy, không nên tự dùng rau cần thay cho thuốc khi đang mắc bệnh.
Thông báo
Tin liên quan
