Tags:
Cây Ngô đồng kỳ hoa dị thảo và ước nguyện 'dẫn Phượng hoàng tới' của người xưa
GĐXH - Việt Nam có tới 3 loại cây Ngô đồng – là loài cây phúc khí, cát tường không thể thiếu trong vườn ngự uyển, hoàng cung, dẫn tới mong ước "trồng cây Ngô đồng dẫn Phượng hoàng tới".
Chim Phượng hoàng trong cây Ngô đồng là biểu tượng tái sinh
Theo truyền thuyết dân gian, cây Ngô đồng là nơi trú ẩn ưa thích của Phượng hoàng - Bách điểu chi vương là vua của các loài chim, là linh vật trong nhiều thần thoại và huyền thoại của cả phương Đông và phương Tây.
Ở phương Tây, Phượng hoàng trong thần thoại của Hy Lạp, Ai Cập và nhiều quốc gia khác là sự bất tử (bởi nó có thể sống 500 - 1.400 năm). Khi sắp chết Phượng hoàng xây tổ bằng những cọng quế và… tự bốc cháy cả tổ. Từ nắm tro tàn một con chim mới tái sinh – đó là hình ảnh rất ấn tượng trong văn hóa phương Tây.
Trong thần thoại phương Đông, Phượng hoàng là biểu tượng của ân sủng, đức tin và những điều cao đẹp. Cùng với "long" trong tứ linh "long, lân, quy, phụng" đã hợp sức với thần Bàn Cổ để tạo ra thế giới.
Chim Phượng hoàng làm chủ lửa (Hỏa), mùa hạ và phía Nam - mang vai trò thần thánh trong sáng, bay trên vòng hào quang thiên giới, chỉ đậu trên cây Ngô đồng và ăn quả trúc. Hình ảnh Phượng hoàng đậu cây Ngô đồng là ý chỉ người hiền tài tìm được nơi cống hiến xứng đáng.
Trong phong thủy, cây Ngô đồng mang tới phúc khí, thụy tường, quyền lực… được trồng trong vườn ngự uyển, Hoàng cung với ngụ ý vua có đức độ biết lo cho dân. Trồng cây Ngô đồng trong sân vườn để đón hỉ khí, xua đi xui rủi.
Theo các chuyên gia phong thủy, cây Ngô Đồng (hoa màu hồng nhạt, hoặc đỏ rực, kết hợp với truyền thuyết Phượng Hoàng ghé đậu) nên rất hợp với người mệnh Hỏa, và những người có tuổi mệnh Hỏa khí với thiên can là Đinh, Bính như Bính Hợi, Đinh Tuất...Khi trồng/đặt cây Ngô đồng nên về hướng Nam, hướng Đông Nam do Chu Tước trấn là tốt nhất.
Phượng hoàng có trong thần thoại và huyền thoại, nhưng Phượng hoàng đậu cây Ngô đồng là ước nguyện của người xưa về những điều cao sang, tốt đẹp. Ảnh internet.
Việt Nam có cây Ngô đồng
Trong "Đại Nam nhất thống chí" của Quốc sử quán triều Nguyễn viết: "Ngô đồng: Các tỉnh ven núi đều có. Lại sai biền binh đem lá lên các núi để tìm khắp, tìm được, đem trồng ở các góc điện".
Vua Minh Mạng còn cho in dấu cây Ngô đồng lên Cửu Đỉnh, ẩn ý rằng Ngô đồng – "vương giả chi hoa" mọc rất nhiều ở rừng tự nhiên của Việt Nam, vừa để ca ngợi bất tử hóa, vừa thể hiện "tâm hồn nghệ sỹ".
Vua Minh Mạng thích loài hoa tuyệt đẹp này nên sai người đi tìm giống cây bản xứ về trồng trong Hoàng thành. Ảnh internet.
Đặc tính của cây Ngô đồng Việt Nam (cây Ngô đồng trong Đại nội) là bắt đầu rụng lá vào đầu xuân và đến cuối xuân thì cây trụi lá để trổ hoa.
Còn đặc tính cây Ngô đồng Trung Quốc lại rụng lá và nở hoa vào mùa thu, ứng với câu "ngô đồng nhất diệp lạc/thiên hạ cộng tri thu" (Một chiếc lá ngô đồng rụng/Thiên hạ biết mùa thu đã đến rồi).
Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế đã nhân giống để bảo tồn loài kỳ hoa dị thảo trở thành loài cây đặc hữu của thành phố. Ở Điện Thái Hoà, khu vực Tả, Hữu Vu thuộc Đại Nội Huế có 3 cây Ngô đồng cao từ 16-18 m, đường kính tối thiểu là 0,7m.
Mùa hoa Ngô đồng nở (tháng 3 đến tháng 5), khi đó Ngô đồng trút hết lá rồi khoe những chùm hoa nhỏ màu đỏ, tím hồng nhìn trên cao xuống thành những thảm hoa bồng bềnh đẹp mê ly giữa trời xanh và không gian Cố đô - đẹp nhất ở Đại Nội, công viên Tứ Tượng, sân Nghinh Lương Đình, công viên (Thương Bạc, Phu Văn Lâu, Tứ Tượng), vài lăng tẩm (Minh mạng, Tự Đức).
Vua Minh Mạng còn cho in dấu cây Ngô đồng lên Cửu Đỉnh. Ảnh internet.
Có mấy loại cây Ngô đồng Việt Nam
Tác giả Nguyễn Thanh Tú đã có bài lý luận "Cây ngô đồng - đợi ai, ai đợi!?" đăng trên báo Công an Nhân dân ngày 26/03/2021 cho biết có 3 loại cây Ngô đồng phổ biến ở Việt Nam:
1. Cây ngô đồng thân gỗ cao tới 15, 16 mét, tên khoa học là Jatropha podagrica. Cây mọc trong rừng núi đá vôi ở Cao Bằng, Thái Nguyên, Ninh Bình, Nghệ An, Quảng Bình, Quảng Trị... nhưng đẹp nhất là ở Huế (gỗ dùng làm đàn là loại cây này).
2. Cây Ngô đồng đỏ, thân gỗ cao nhất tới 20 mét, tên khoa học là Firmiana colorata mọc nhiều ở cù lao Chàm (Hội An, Quảng Nam), rải rác ở Khánh Hoà, Bà Rịa - Vũng Tàu. Cây Ngô đồng này có hoa màu đỏ cam, đài hình ống. Công dụng chính là tước vỏ để đan võng. ...
3. Cây Ngô đồng phong thủy, mới xuất hiện ở Việt Nam (còn gọi là dầu lai lá sen, dầu lai có củ, có nơi gọi là cây sen lục bình, sen cạn), trồng chậu cảnh vừa làm đẹp vừa có chức năng phong thủy.
* Thông tin trong bài mang tính tham khảo.
Cây Ngô đồng có gỗ rất chắc, truyền âm tốt, dùng để chế tạo nhạc cụ cổ như thất huyền cầm, đàn tranh, tiêu vĩ cầm và đóng đồ gia dụng nhỏ.
Có tích cây đàn Bá Nha gẩy được làm từ gỗ Ngô đồng, nên tiếng đàn có hồn, linh diệu và Tử Kỳ nghe là hiểu. Bá Nha thấy núi cao, Tử Kỳ nói tiếng đàn hôm nay vời vợi như non xa. Bá Nha đàn nghĩ về biển rộng, Tử Kỳ nói, tiếng đàn như đưa ta đến chốn mênh mang trời nước.
Tử Kỳ mất sớm, Bá Nha đập đàn rồi bỏ đi vì cho chẳng còn ai hiểu tiếng đàn của mình.
Tương truyền vua Phục Hy đốn cây Ngô đồng làm đàn đã đẵn đoạn giữa cây ngâm xuống nước 72 ngày đêm (có ý là khi sống cây hấp thụ khí dương thì ngâm nước hấp thụ khí âm), rồi mới vớt lên để khô nhờ Tử Kỳ làm thành Dao Cầm. Từ đó cây Ngô đồng trở thành một gỗ quý để chế tác cổ cầm.
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Tin liên quan
Khung giờ đẹp thắp hương mùng 1 cuối cùng của năm - Ngày mai mùng 1 tháng 12 âm lịch Ất Tỵ 2025 để gọi tài lộc
Ở - 38 phút trướcGĐXH – Ngày mai 19/1/2026 là ngày mùng 1 cuối cùng của năm – mùng 1 tháng 12 âm lịch Ất Tỵ 2025. Chuyên gia phong thủy khuyên, mọi người tham khảo giờ đẹp thắp hương mùng 1 tháng 12 âm lịch dưới đây để gọi tài, khai phú năm mới.
Làm thế nào để hết hơi lạnh khi đi đám ma xong?
Ở - 3 giờ trướcGĐXH - Những người đi đám ma về thường mang âm khí của người đã khuất. Vậy đi đám ma xong làm sao để hết hơi lạnh trên người? Hãy cùng tìm hiểu kỹ vấn đề này trong bài viết sau đây.
Những nguyên liệu xông nhà mang lại lợi ích phong thủy và sức khỏe nổi bật
Ở - 6 giờ trướcGĐXH - Xông nhà không chỉ giúp xua đuổi tà khí mà còn mang lại lợi ích sức khỏe. Hãy cùng tìm hiểu những nguyên liệu xông nhà hiệu quả cho mọi gia đình.
Sai lầm khi dọn bàn thờ cuối năm dễ gây tán tài, mất lộc
Ở - 9 giờ trướcGĐXH - Dọn bàn thờ cuối năm là điều mà mỗi gia đình Việt Nam đều tiến hành để chuẩn bị đón năm mới. Tuy nhiên không phải ai cũng biết dọn bàn thời cuối năm đúng cách, do đó có thể phạm phải một số sai lầm, dễ gây tán tài mất lộc.
Những ai nên kiêng đi đám ma để tránh tổn hại đến sức khỏe?
Ở - 22 giờ trướcGĐXH - Đám tang là nơi âm khí rất nặng, lại là nơi đông người, vậy nên chúng ta cần tìm hiểu để biết và tránh không làm tổn hại đến sức khỏe của bản thân.
Xông nhà bằng bồ kết cuối năm có thể giúp loại bỏ uế, xua đuổi tà khí và điềm rủi
Mẹo vặt - 1 ngày trướcGĐXH - Ngoài việc nấu bồ kết làm nước gội đầu thì ta cũng có thể đốt bồ kết nhằm các mục đích khác nhau. Bài viết sẽ mách bạn tác dụng xông nhà khi đốt bồ kết, các công dụng quan trọng cũng như những lưu ý không nên bỏ qua khi đốt bồ kết tại nhà.
4 điều cần lưu ý về thời điểm bốc lại bát hương cuối năm mang lại may mắn Tết Bính Ngọ 2026 không phải ai cũng biết
Ở - 1 ngày trướcGĐXH – Theo chuyên gia phong thủy, nhiều gia đình có nhu cầu sửa sang ban thờ cuối năm, nhưng đây cũng là giai đoạn trường khí biến động mạnh. Bởi vậy, nếu gia chủ có ý định bốc lại bát hương cần đặc biệt chú ý đến 4 điều này để không xáo trộn khí trường và đón Tết Bính Ngọ 2026 bình an.
Vì sao phong cách thiết kế nội thất Nhật Bản luôn mang lại cảm giác thư thái tối đa?
Không gian sống - 1 ngày trướcGĐXH - Giữa vô vàn lựa chọn phong cách nội thất, phong cách thiết kế nội thất Nhật Bản luôn nổi lên như một hình mẫu lý tưởng, nơi mà sự tối giản không chỉ là thẩm mỹ mà còn là một triết lý sống.
Ngày giờ đẹp để thay ban thờ dịp cuối năm và kích thước bàn thờ chuẩn phong thủy
Ở - 1 ngày trướcGĐXH – Cùng với dọn dẹp ban thờ cuối năm, gia chủ hãy cùng tìm hiểu ngày giờ đẹp và kích thước bàn thờ chuẩn phong thủy nếu muốn thay mới để đón Tết Bính Ngọ 2026 mang lại may mắn và tối ưu hóa không gian thờ cúng.
Người bị ốm có nên đi đám tang không - góc nhìn thực tế và tâm linh dân gian
Ở - 1 ngày trướcGĐXH - Việc đi viếng đám tang không chỉ là hành động tiễn biệt mà còn là nghĩa cử sâu sắc thể hiện tình thân và lòng kính trọng với người đã khuất. Trong một số trường hợp đặc biệt, dù đang không khỏe, bạn vẫn cảm thấy cần có mặt ở tang lễ.
Cách vái lạy đúng khi đi viếng đám tang
ỞGĐXH - Vái lạy khi đi viếng đám tang là thể hiện lòng tiếc thương, sự thành kính đối với người đã khuất và sự tôn trọng đối với gia quyến. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ nghi thức này để thực hiện sao cho đúng chuẩn mực và ý nghĩa.
