Có trường hợp chênh nhau quá nhiều về số điểm, có trường hợp giám khảo cho điểm quá dễ dãi, hào phóng với thí sinh làm bài kém.
Nhiều giám khảo môn Văn sợ chấm phúc khảo nên cho trên điểm trung bình, không quan tâm đến sự công bằng. Cũng có giám khảo lại chấm theo kiểu đếm ý cho điểm, có vị chấm quá “chặt”, vận dụng đáp án, hướng dẫn chấm một cách máy móc, thiếu linh hoạt, gây nên những thiệt thòi đáng tiếc cho nhiều học sinh có khả năng tìm tòi, sáng tạo.
Thầy, cô giáo dạy chương trình nào thì chấm thi bài văn ở chương trình đó vì họ sát thực đối tượng học trò. Nhưng lâu nay, nhiều kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10, CĐ, ĐH có thi môn Văn, các Sở GD&ĐT và trường CĐ, ĐH lại làm khác đi; tuyển sinh vào lớp 10, đề thuộc chương trình THCS, lại giao cho giáo viên THPT chấm bài. Tuyển sinh vào ĐH, đề thuộc chương trình THPT, giảng viên đại học ít khi tiếp xúc, giảng dạy nhưng vẫn chấm dẫn đến bài của các giám khảo có độ vênh lớn.
Thanh tra chỉ chấm xác xuất khoảng 5 - 7% số bài, chưa thể chấn chỉnh được hết. Nếu có điều kiện chấm thanh tra toàn bộ thì còn phát hiện biết bao trường hợp cho điểm vô thưởng vô phạt, gây oan ức, bức xúc cho thí sinh. Lâu nay, lại tồn tại điều kiện bất hợp lí là, thí sinh nào muốn phúc khảo lại bài thi thì chênh lệch giữa điểm thi với điểm trung bình môn cuối năm lớp 12 phải là 2. Ví dụ, điểm thi môn Văn là 4, muốn được phúc khảo thì điểm tổng kết môn Văn phải đạt 6. Thí sinh thấy điểm bài thi của mình chưa thỏa đáng thì yêu cầu được phúc khảo lại mà không có điều ràng buộc trên mới đúng.
Mới hay tấm bằng tốt nghiệp của từng thí sinh nhiều khi còn phụ thuộc quá nhiều vào trách nhiệm, năng lực của thầy cô làm giám khảo chấm.
Đỗ Tấn Ngọc
(Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng, Sơn Tịnh, Quảng Ngãi)