Chán cơm nhà

Vì lâu ngày không gặp nhau nên chiều thứ Bảy tôi gọi điện mời Long đi nhà hàng. Gọi thế thôi nhưng tôi không dám chắc là Long nhận lời, vì với các gia đình Việt Nam, bữa cơm cuối ngày ngoài việc ăn cho đủ năng lượng còn có ý nghĩa sum họp, hơn nữa lại là bữa cơm tối cuối tuần. Không ngờ Long lại vui vẻ nhận lời ngay. Anh phi xe đến nhà hàng và câu đầu tiên của Long là: “May quá! Nếu cậu không gọi thì tớ phải ăn cơm nhà.”

- Cậu chán cơm nhà thật ư?

-  Chán lắm. Sợ hơn phải ăn mắm nghoé của người Lào. Buổi sáng tớ đi ăn ở quán, bún, phở, miến mung gì đấy cũng được. Bữa trưa ăn ở công ty. Bà nấu bếp của công ty tớ nấu ăn rất giỏi. Cơm cắm nồi điện mà ngon như nấu bằng củi. Món lòng lợn luộc trắng tinh, giòn tan. Bà ấy luộc cá, kể cả cá mè, ăn vẫn ngọt mà không tanh, nồi nước luộc làm món canh chua có hành lá, thì là, ăn rất tuyệt. Thế là ngày 3 bữa tớ thoát được 2, chỉ còn bữa cơm tối là phải ăn ở nhà.

 

Bà xã nhà tớ chẳng hiểu cắm cơm kiểu gì mà hạt cơm nở xoè xoẹt ra, ăn nhạt thếch. Còn thức ăn thì toàn là các món thừa từ hôm qua đem hâm lại. Thịt gà rang ăn thừa cho vào tủ lạnh, chiều hôm sau đảo lại, cá rán ăn thừa cũng cho vào tủ lạnh, hôm sau cứ thế mang ra cho chồng con ăn. Bát nước mắm ớt cũng là món thừa từ chiều hôm trước, hôm qua chấm cá rán, hôm nay chấm rau muống luộc. Người Việt Nam mình không gọi là bữa ăn mà gọi là bữa cơm nên nồi cơm là rất quan trọng, nếu cơm không ngon thì các món ăn khác coi như vứt đi.

 

Vì thế, bà nấu bếp ở công ty của tớ không cắm cơm nồi điện bằng nước lã mà bằng nước sôi. Bà ấy vo gạo, để trên rá cho ráo nước, lấy nước sôi ở phích, cho vào nồi cơm điện, cắm lại cho sôi sùng sục lên rồi mới cho gạo vào, vì thế hạt cơm mới săn mà không nhạt. Có nồi cơm ngon thì chỉ ăn với rau muống luộc, chấm nước mắm ớt tớ cũng đánh được 3 bát. Còn nồi cơm dở, lại ăn với thức ăn thừa, thì đúng là cực hình, cố nuốt cho hết bát cơm để đứng dậy. Không ăn được mà vẫn phải ăn, thế mới hiểu sâu sắc câu nói của các cụ ta ngày xưa: “Nhịn như nhịn cơm sống.” Vì thế, vào giờ cơm chiều mà có ai mời đi nhà hàng thì đối với tớ đó là một niềm hạnh phúc.

 

Nghe Long kể, tôi bỗng thấy thương anh vô cùng. Sự ấm cúng trong gia đình Việt Nam do nhiều yếu tố mang lại, trong đó có bữa cơm sum họp cuối ngày, vậy mà Long không có điều đó, bữa cơm cuối ngày đối với anh là một cực hình.

 

Chúng ta thường chúc các đôi uyên ương sống với nhau cho tới đầu bạc răng long, nghĩa là phải ngủ chung giường, ăn cùng mâm những 18.000 ngày. Với Long đó là 18.000 lần chịu cực hình trong 18.000 bữa cơm cuối ngày. Ai đủ kiên nhẫn để chịu cực hình nhiều đến thế? Có lẽ không ai cả. Chẳng thế mà ngày xưa đức Khổng Tử đã đề ra 4 tiêu chuẩn vàng của người phụ nữ là: Công - Dung - Ngôn - Hạnh, trong đó chữ công được đặt lên hàng đầu. Quả thật, nữ công gia chánh đối với người phụ nữ là điều quan trọng nhất. Nhưng ngày nay, nhiều chị em phụ nữ rất thạo về mốt cùng các loại mỹ phẩm, rất giỏi làm đẹp mà vụng nữ công gia chánh, không hiểu đó là thiệt thòi cho giới mày râu hay chính là một nguy cơ của phái đẹp.

Hội Liên hiệp Phụ nữ TP HCM có sáng kiến mở các lớp dạy làm vợ, làm chồng, trong đó các buổi dạy về nấu ăn là đông học viên nhất. Đáng chú ý là không chỉ phụ nữ tham gia các lớp học nấu ăn mà đàn ông cũng theo học rất đông.

Nhà báo hỏi cánh đàn ông trong lớp học nấu ăn:

- Vì sao các anh theo học lớp này?

Trả lời:

- Tôi học để khi rỗi thì có thể giúp đỡ vợ.

Song có một câu trả lời rất bất ngờ:

- Vì vợ tôi rất vụng nấu ăn mà lại không chịu đi học nên tôi phải học để tự cứu mình và cứu các con tôi.

Giá như ở Hà Nội cũng có những lớp như thế thì có lẽ anh Long bạn tôi cũng phải ghi tên theo học.

 

Nhà văn Hoàng Hữu Các