Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt: Nhà lãnh đạo tâm huyết với sự nghiệp DS

Thứ sáu, 08:24 29/04/2011 | Dân số và phát triển

GiadinhNet - Nói đến cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt là nói đến một bản lĩnh quyết đoán, tự tin, một con người giàu lòng nhiệt huyết, luôn biết lắng nghe và thấu hiểu.

LTS: Nhiều lớp cán bộ, nhất là thế hệ cán bộ, thanh niên trưởng thành trong cuộc chuyển giao vĩ đại của một đất nước từ chiến tranh sang hoà bình, từ bao cấp sang đổi mới, gọi ông trìu mến: Chú Sáu, chú Sáu Dân. Còn người dân cả nước gọi ông đơn giản hơn, nhưng bằng thái độ tôn xưng: Ông Kiệt. Đó chính là cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt. Cách xưng gọi ấy cũng nói lên một phần tình cảm của nhân dân và cán bộ đối với vị cố Thủ tướng nổi tiếng không chỉ trong nước mà trên cả thế giới. Báo GĐ&XH kỳ này trân trọng giới thiệu bài viết của PGS.TS Trần Văn Chiến - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ về cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt - vị lãnh đạo tài ba của đất nước.

Nhân dịp kỷ niệm 50 năm công tác DS- KHHGĐ và 4 năm ngày mất của Ông (11/6/2008), tôi ghi lại những kỷ niệm không thể nào quên liên quan đến công tác chỉ đạo Tổng điều tra dân số và sinh đẻ có kế hoạch năm 1989 của cố Thủ  tướng Võ Văn Kiệt - người mà chúng tôi vẫn thường gọi một cách thân thương là chú Sáu Dân.

Nói đến cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt là nói đến một bản lĩnh quyết đoán, tự tin, một con người giàu lòng nhiệt huyết, luôn biết lắng nghe và thấu hiểu. Trong số các lá thư công tác mà Ông thường ký với bút danh Sáu Dân, có một lá thư liên quan đến “số phận” của tôi, tạo nên một bước ngoặt định mệnh, bởi nó có giá trị như một quyết định điều động, luân chuyển tôi về ngành dân số... Và cũng với bút danh thân thương ấy, trước khi ra đi, Ông đã để lại những dòng tâm huyết về công tác DS-KHHGĐ, từ tìm hiểu phương pháp triệt sản đến việc chỉ ra những sơ hở của Pháp lệnh Dân số cũng như yêu cầu bức thiết phải đảm bảo tính ổn định lâu dài cho hệ thống tổ chức bộ máy làm công tác DS-KHHGĐ...
 

Đối với công tác DS-KHHGĐ, khi là Thủ tướng kiêm Chủ tịch Uỷ ban DS-SĐKH, trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm của một số nước, trong đó có công tác dân số Indonesia, Thủ tướng Võ Văn Kiệt đặc biệt quan tâm đến mô hình tổ chức và cán bộ. Ảnh: T.L

Kỷ vật quý giá

Năm 1987, sau khi bảo vệ thành công luận án PTS kinh tế, chuyên ngành dân số tại Đại học Tổng hợp Matxcơva, tôi được giao nhiệm vụ Phó Văn phòng Ban Chỉ đạo Tổng điều tra Dân số Trung ương (TĐTDSTW), phụ trách nghiệp vụ, khi đó chú Sáu là Phó Thủ tướng, kiêm Trưởng ban Chỉ đạo TĐTDSTW, do vậy tôi có may mắn thường xuyên lên báo cáo tình hình công tác điều tra cho Trưởng ban.

Mọi chi tiết tôi đều trình lên chú Sáu, từ công tác nghiệp vụ, hậu cần, chuẩn bị cho điều tra, tổ chức các Hội nghị, xin kinh phí mua ôtô cho địa phương cho đến các việc cụ thể, chi tiết như mua lụa tơ tằm Vạn Phúc và đường sữa để thay mặt Chính phủ tặng các Cụ thượng thọ trên 100 tuổi (qua kết quả Tổng điều tra dân số 1/4/1989)... và cuối cùng là Hội nghị tổng kết TĐTDS năm 1991 tại Dinh Độc lập. Những lần được lên báo cáo vẫn là một lần hồi hộp, mặc dầu mỗi lần tiếp xúc với Chú đều để lại trong tôi những ấn tượng đặc biệt trước tình cảm thân mật, gần gũi và rất rõ ràng, mạch lạc trong chỉ đạo với sự quyết đoán kịp thời, sáng suốt.

Tôi nhớ như in việc chú Sáu dặn đi dặn lại khi chuẩn bị tặng quà cho các Cụ thượng thọ trên 100 tuổi theo truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta. Ông bảo, chính Bác Hồ và Thủ tướng Phạm Văn Đồng cũng đã thay mặt Chính phủ tặng quà các Cụ sau các cuộc TĐTDS (ngày 1/3/1960, 1/10/1974 và 1/10/1979). Chú chỉ đạo phải chu đáo từ kích thước, số lượng đến chất lượng từng tấm vải. Món quà phải có dấu đỏ  và đóng gói cẩn thận. Việc trao tặng phải thật sự có ý nghĩa, vì đây là quà tặng của Chính phủ...
 
Có lẽ nhờ cơ duyên qua những lần được tiếp xúc với Chú mà Chú đã có cảm tình với tôi rồi viết thư gửi Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê để điều động tôi sang giúp việc cho Phó Chủ tịch Nguyễn Lực ở Ủy ban Dân số - Sinh đẻ có kế hoạch, mặc dù tôi không hề thưa chuyện này với Chú. Một số cán bộ có năng lực như anh Trần Tiến Đức, Vụ trưởng Vụ Truyền thông Giáo dục, cũng được Chú cất nhắc “đầu tư” cho sự nghiệp Dân số như vậy. Khi trao lá thư viết tay của Chú cho Tổng cục trưởng TCTK, lúc đó là TS. Lê Văn Toàn, tôi không hình dung được là mình đang trao cho người khác một kỷ vật quý giá mà sẽ không bao giờ tìm lại được.  
 
Tổ chức bộ máy và bố trí cán bộ phải đủ tầm là vấn đề tiên quyết
 

Nhớ về cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt, tôi không bao giờ quên hình ảnh một cán bộ lãnh đạo cao cấp luôn gần gũi, ấm áp với cán bộ cấp dưới và đặc biệt trong Ông luôn sôi động những nhịp đập tâm huyết dành cho sự nghiệp dân số.

TS.Trần Văn Chiến

Đối với công tác DS-KHHGĐ, khi là Thủ tướng kiêm Chủ tịch Ủy ban DS-SĐKH, trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm của một số nước, trong đó có công tác dân số Indonesia, Chú đã đặc biệt quan tâm đến mô hình tổ chức và cán bộ.
 
Ngay từ tháng 6/1991, Thủ tướng đã có quyết định thành lập một Uỷ ban độc lập, do một Phó Chủ tịch thường trực điều hành (TS. Nguyễn Lực, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê- một chuyên gia tin học, được Thủ tướng điều động về đảm nhận nhiệm vụ này). Bộ máy tổ chức ở Trung ương ban đầu được củng cố trên cơ sở Ban Thư ký đã có sẵn.  Các cán bộ ngành y và cán bộ có trình độ chuyên môn ở các ngành khác như kinh tế, thống kê, ngoại ngữ, tin học... đã được điều động về.
 
Ủy ban DS-SĐKH ban đầu có các ban: Hợp tác quốc tế, Truyền thông giáo dục, Dịch vụ KHHGĐ và Văn phòng (bao gồm cả Nghiên cứu khoa học)... Sau hơn một năm, Thủ tướng lại có quyết định điều động GS. Mai Kỷ, một nhà quản lý tài ba có chuyên môn về luyện kim về làm Bộ trưởng, Chủ nhiệm Uỷ ban. Tôi đã nhiều lần cố luận giải về việc điều động này, bởi từ trước đến nay vẫn có nhiều người nghĩ rằng công tác dân số thuần túy chỉ là  vấn đề của chuyên môn y tế, từ việc thực hiện các biện pháp tránh thai cho đến công tác quản lý vĩ mô, đặc biệt thời bấy giờ, mục tiêu quan trọng nhất là tỷ lệ phần trăm dân số mang vòng tránh thai.
 
Thủ tướng Võ Văn Kiệt luận giải rằng, phải có luận cứ khoa học từ số liệu chính xác để xác định đúng thực trạng vấn đề, rồi mới đưa ra các giải pháp (như Chương trình mục tiêu và cơ chế thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia) và xây dựng chiến lược thực hiện... Như vậy, để tổ chức thực hiện phải có nhà quản lý đủ tầm với mô hình tổ chức và đội ngũ cán bộ tác nghiệp tốt. Và ngay từ đầu Chú đã nhìn thấy yếu tố thành công nếu có Ban Chỉ đạo các cấp và có sự lồng ghép phối hợp tốt giữa các bộ ngành. Thật đáng tự hào vì một số đồng chí từng là thành viên Ban Chỉ đạo Trung ương ngày ấy, nay đã trở thành ủy viên BCT, Ban Bí thư TW...
 
Không ít cán bộ lãnh đạo chuyên trách dân số đã trở thành thành viên Chính phủ, lãnh đạo Đảng và chính quyền các cấp.  Ngay từ đầu, Chú đã quan tâm đến vai trò quan trọng của công tác IEC (Thông tin Giáo dục, Truyền thông) đối với việc chuyển đổi hành vi của người dân từ những quan niệm, phong tục tập quán không đúng về sinh đẻ có kế hoạch. Thực tế khi đó chiến lược IEC được ban hành trước chiến lược DS-KHHGĐ. Sau rất nhiều năm suy ngẫm, tôi lại càng thấm thía và kính phục về những quyết sách vượt tầm thời đại của Chú. Có lẽ đây là bài học sâu sắc trong công tác cán bộ, đặc biệt trong việc tuyển dụng đội ngũ cán bộ cho ngành dân số, không nhất thiết phải là cán bộ có chuyên môn y tế.
 
PGS.TS Trần Văn Chiến
(Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS-KHHGĐ)
thuhuyen
Ý kiến của bạn
Nâng cao vị thế trẻ em gái qua Hội thi 'Là con gái để tỏa sáng'

Nâng cao vị thế trẻ em gái qua Hội thi 'Là con gái để tỏa sáng'

Dân số và phát triển - 13 giờ trước

GĐXH - Hội thi "Là con gái để tỏa sáng" là sân chơi bổ ích giúp học sinh nâng cao kiến thức về sức khỏe sinh sản vị thành niên, bình đẳng giới và kỹ năng sống. Chương trình góp phần nâng cao vị thế trẻ em gái, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và thúc đẩy sự phát triển toàn diện của thế hệ trẻ.

Đau bụng khi đi du lịch, người phụ nữ 28 tuổi sốc mất máu vì thai ngoài tử cung vỡ

Đau bụng khi đi du lịch, người phụ nữ 28 tuổi sốc mất máu vì thai ngoài tử cung vỡ

Dân số và phát triển - 22 giờ trước

GĐXH - Đang trong chuyến du lịch tại Quảng Ninh, người phụ nữ 28 tuổi bất ngờ đau bụng dữ dội, ngất xỉu. Các bác sĩ xác định nguyên nhân là thai ngoài tử cung vỡ gây xuất huyết ổ bụng ồ ạt.

Nôn nóng có con, nhiều cặp vợ chồng vô tình giảm cơ hội thụ thai vì thói quen này

Nôn nóng có con, nhiều cặp vợ chồng vô tình giảm cơ hội thụ thai vì thói quen này

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Tin rằng quan hệ đúng ngày rụng trứng sẽ giúp sớm có con, tuy nhiên, sau nhiều tháng rồi nhiều năm kiên trì, kết quả vẫn không như mong đợi.

Mãn kinh 5 năm, người phụ nữ 41 tuổi sinh con nhờ trứng hiến tặng sau hành trình 12 năm tìm con

Mãn kinh 5 năm, người phụ nữ 41 tuổi sinh con nhờ trứng hiến tặng sau hành trình 12 năm tìm con

Dân số và phát triển - 2 ngày trước

GĐXH - Nhờ thụ tinh trong ống nghiệm với trứng hiến tặng cùng quá trình theo dõi thai kỳ chặt chẽ, chị đã sinh con gái khỏe mạnh sau 12 năm chờ đợi.

Khám vì bí tiểu, người đàn ông 63 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư tuyến tiền liệt, khối u phình to gấp 5 lần

Khám vì bí tiểu, người đàn ông 63 tuổi bất ngờ phát hiện ung thư tuyến tiền liệt, khối u phình to gấp 5 lần

Dân số và phát triển - 3 ngày trước

GĐXH - Nhập viện cấp cứu do bí tiểu, ông Tiến (63 tuổi) bất ngờ được chẩn đoán mắc ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn tiến triển. Khối u khiến tuyến tiền liệt phình to gấp 5 lần bình thường và chỉ số PSA tăng cao gấp 40 lần ngưỡng cho phép.

Sương mù não ở phụ nữ mãn kinh dễ bị bỏ qua

Sương mù não ở phụ nữ mãn kinh dễ bị bỏ qua

Dân số và phát triển - 4 ngày trước

Mãn kinh là bước ngoặt lớn với nhiều thay đổi thể chất ở phụ nữ nhưng một khía cạnh đáng lo ngại thường bị bỏ qua là tình trạng sương mù não gây suy giảm trí nhớ và mất tập trung nghiêm trọng.

Vòng tránh thai có an toàn không? Các tác dụng phụ và biến chứng hiếm gặp

Vòng tránh thai có an toàn không? Các tác dụng phụ và biến chứng hiếm gặp

Dân số và phát triển - 5 ngày trước

Vòng tránh thai là phương pháp ngừa thai có hiệu quả bảo vệ từ 95% đến 97%. Tuy nhiên, liệu biện pháp này có thực sự an toàn tuyệt đối cho sức khỏe sinh sản của phụ nữ?

Từ ca bệnh cụ bà U80 đến người mẹ trẻ gen Z, chuyên gia cảnh báo: Ung thư cổ tử cung không loại trừ ai!

Từ ca bệnh cụ bà U80 đến người mẹ trẻ gen Z, chuyên gia cảnh báo: Ung thư cổ tử cung không loại trừ ai!

Dân số và phát triển - 6 ngày trước

Vừa qua, Khoa Phụ Sản - Bệnh viện 354 đã tiếp nhận điều trị cho hai ca bệnh ung thư cổ tử cung rất đặc biệt. Chuyên gia Sản khoa cảnh báo: Dù ở tuổi thanh xuân hay đã mãn kinh hàng chục năm, ‘sát thủ thầm lặng’ này thực sự không loại trừ một ai.

Tiểu gắt, bí tiểu kéo dài, người phụ nữ 53 tuổi phát hiện nguyên nhân ít ai ngờ tới

Tiểu gắt, bí tiểu kéo dài, người phụ nữ 53 tuổi phát hiện nguyên nhân ít ai ngờ tới

Dân số và phát triển - 6 ngày trước

GĐXH - Tiểu gắt suốt và bí tiểu suốt 1 tuần, nguyên nhân không phải do bệnh lý đường tiết niệu thông thường mà xuất phát từ một khối nang lớn ở vùng chậu chèn ép bàng quang.

Thiếu nữ 16 tuổi mang khối u buồng trứng gần 15kg: Bác sĩ khuyến cáo không chủ quan với dấu hiệu bất thường

Thiếu nữ 16 tuổi mang khối u buồng trứng gần 15kg: Bác sĩ khuyến cáo không chủ quan với dấu hiệu bất thường

Dân số và phát triển - 1 tuần trước

GĐXH - Một thiếu nữ 16 tuổi ở Lào Cai mang trong người hai khối u buồng trứng khổng lồ với tổng trọng lượng gần 15kg, tương đương gần 1/3 trọng lượng cơ thể.

Top

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.