Con ngược đãi cha mẹ chiếm tỷ lệ cao

> Thêm nhiều phận già đau đớn vì con

 

Trong số những vụ án mà mình giải quyết, luật sư Trần Chí Thanh ước tính có khoảng 30% số vụ án liên quan đến tội con cái ngược đãi bố mẹ.

Bi kịch "bán nhà đến ở cùng con"

Cách đây ba năm, luật sư Trần Chí Thanh đã từng giải quyết một vụ án người con trai trưởng đuổi bố mẹ ra khỏi nhà ở huyện Văn Lâm - Hưng Yên. Ông Nguyễn Văn H và bà Phan Thị Th có 4 người con trong đó có một người con trai là Nguyễn Văn B. Sau khi các con ông H lập gia đình, ông bà H sống cùng vợ chồng người con trai trong ngôi nhà và mảnh vườn mà ông cha để lại. Khi ông bà H về già, con dâu lo lắng sẽ bị chia nhà chia đất cho các cô em chồng nên đã xúi chồng đuổi bố mẹ ra khỏi nhà. Anh B nghe vợ và đã đuổi bố mẹ đi. Khi mấy người em xúm vào khuyên nhủ, anh B liền đoạn tuyệt bố mẹ rằng "ông bà không phải là bố mẹ tôi".

Một trường hợp tương tự khác ở Hà Nội, mặc dù khá đông con (2 trai, 4 gái), nhưng ông Phạm Viết Đ và bà Nguyễn Thị Th (ở phường Thụy Khuê, quận Ba Đình), đều đã trên 80 tuổi cũng bị anh Phạm Tiến  M, người con trai trưởng hắt hủi, ngược đãi. Anh M thường văng tục với bố mẹ, nói năng thiếu đạo đức. Các con anh vì thế cũng rất hỗn hào với ông bà. Người con trai út ở bên cạnh nhìn thấy bố mẹ mình sống buồn tủi như vậy, tha thiết mời bố mẹ về sống cùng vợ chồng mình, nhưng vợ chồng ông Đ nhất quyết không nghe. Ông bà nói rằng, sống chết thế nào cũng ở cùng con trai trưởng. Nhưng không chịu được sự hắt hủi, hỗn hào của con trai trưởng, ban ngày vợ chồng ông Đ đành phải sang nhà anh con út để ăn uống. Tối, ông bà lại về nhà con trai trưởng để ngủ, như vậy vẫn không phải mang tiếng với hàng xóm là có con cháu bất hiếu!

Đánh giá về vấn đề này, luật sư Trần Chí Thanh cho rằng, nguyên nhân lớn nhất dẫn đến hành vi ngược đãi bố mẹ chủ yếu liên quan đến vấn đề tài sản, con cái nghiện ngập, uống rượu và mâu thuẫn thế hệ khi sống chung trong một mái nhà. Thực tế, nhiều người cao tuổi có điều kiện, mặc dù con cái đã ở riêng nhưng khi về già lại rất cần ở cùng con cháu. Họ đã bán nhà, lấy tiền "chia" cho các con, rồi về sống cùng con trai, hoặc con trưởng. Và rồi bi kịch xảy ra như những trường hợp mà Báo GĐ&XH đã nêu.

 

Người trẻ nghĩ gì?

Sau khi đọc những bài viết về tình trạng bố mẹ già bị con đẻ ngược đãi, hắt hủi, bạn Vũ Ngọc Hạnh Dung, 27 tuổi, công tác tại Công ty Cổ phần Hùng Vương (144 Châu Văn Liêm, phường 4, quận 5, TP Hồ Chí Minh) cho rằng, hiện tượng cha mẹ bị con cái hắt hủi ngày càng xuất hiện nhiều trên mặt báo là do giáo dục gia đình chưa được đề cao.

 

Trong quan hệ cha mẹ - con cái, con cái - cha mẹ xuất hiện yếu tố không cân bằng. Cha mẹ luôn cho con cái nhiều hơn những gì con cái có thể mang lại cho cha mẹ. Nhưng đùn đẩy việc phụng dưỡng, để cha mẹ già đi ở nơi công cộng như những trường hợp Báo GĐ&XH nêu là điều không thể chấp nhận được.

Chị Nguyễn Mai Hoa, công tác tại Công ty Cổ phần Vận tải Vinaconex (Hà Nội) cũng cho rằng xã hội bây giờ nhan nhản những trường hợp con đuổi bố mẹ ra khỏi nhà. Ở bi kịch này, ngoài nguyên nhân con cái bất hiếu còn phải tính đến sai lầm của bố mẹ. Giáo dục của bố mẹ đa phần là giáo dục theo kiểu bao bọc, bao dung. Họ dành tất cả mọi thứ tốt nhất cho con cái mà không "dành dụm" cho mình một ít vốn cho tuổi già. Họ hy sinh hết cho con cái, mong được "cậy con" khi về già.

 

Nhưng ở đời, "nước mắt  luôn chảy xuôi", một mẹ có thể nuôi được 10 con, nhưng 10 con chưa chắc đã  nuôi được một mẹ. "Tôi nghĩ, thanh niên bây giờ không nghĩ như vậy nữa. Họ sinh ít con cũng là vừa để lo cho con, vừa là để lo cho tương lai cho mình khi về già", chị Hoa nói.

 

Thạc sĩ Ngọ Duy Hiểu - Bí thư Thành đoàn Hà Nội: Bi kịch tuổi già xuất phát từ sai lầm trong giáo dục Phóng viên Báo GĐ&XH đã có cuộc phỏng vấn nhanh thạc sĩ luật Ngọ Duy Hiểu (ảnh) - Bí thư Thành đoàn Hà Nội. Anh có ý kiến gì về hiện tượng con cái ngược đãi bố mẹ già mà Báo GĐ&XH đã nêu? - Đây là một hiện tượng xã hội đáng lo ngại, nó lên tiếng phản ứng lại sự thiếu hụt của xã hội. Đó là sự thiếu hụt nào, thưa anh? - Đấy là trách nhiệm của các cơ quan chính quyền trong việc phát hiện xử lý. Chúng ta đã có luật để xử  lý những hành vi ngược đãi người già. Vì thế, cần phải đẩy mạnh tuyên truyền giáo dục hòa giải, nếu phát hiện hành vi nghiêm trọng thì phải xử lý nghiêm để làm gương.   Thiếu hụt đáng kể nữa chính là chúng ta thiếu quan tâm xây dựng gia đình Việt Nam, chưa chú trọng đến các biện pháp giáo dục người trẻ về đạo đức trách nhiệm của người làm con. Qua lịch sử phát triển nhận thấy rằng, truyền thống tốt đẹp nhất của gia đình Việt Nam chính là nhiều gia đình thế hệ sống rất hạnh phúc. Nhưng cơ chế thị trường nặng về vật chất đã làm mai một dần truyền thống đó. Hiện nay, chúng ta chỉ quan tâm đến phát triển kinh tế mà chưa chú tâm đến phát triển xã hội.   Chúng ta thiếu chiến lược gia đình Việt Nam và có những giải pháp về gia đình có tính tổng thể. Quan tâm phát huy những giá trị gia đình truyền thống tốt đẹp là gốc rễ những điều tốt đẹp cho xã hội. Bởi con cái tử tế bắt đầu từ những gia đình tử tế.   Có ý kiến cho rằng, đôi khi bi kịch tuổi già có một phần sai lầm của bố mẹ. Ý kiến của anh thì sao? - Bi kịch con cái ngược đãi cha mẹ già xuất phát từ sự bất hiếu, coi thường cha mẹ của con cái. Ngoài ra còn một nguyên nhân rất là...  nhân bản, đó là đặt ra vấn đề làm cha, làm mẹ. Chính bố mẹ cũng phải quan tâm giáo dục con cái và có phương pháp giáo dục con cái.   Ở những nước phát triển, trước khi sinh con, họ thường đi học những bài học dạy con. Còn ở mình chỉ nhăm nhăm lo cái ăn, cái uống, lo chạy lớp chạy trường mà không biết quan tâm đến việc trang bị cho mình những kỹ năng và biện pháp giáo dục con cái.   - Cảm ơn anh về cuộc trao đổi này!  Hà Lâm (Thực hiện)

 

Lâm Vũ