Cụ bà 110 tuổi có cả trăm con cháu

Lệ cũ ở làng, khi bà Dương Thị Chạo (xã Lũng Hòa, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc ngày nay) bước vào tuổi lục tuần mấy người con đã gom tiền mua một khúc bồ đề chuẩn bị sẵn hậu sự. Nửa thế kỷ trôi qua, khúc bồ đề ngày nào đã không còn mà bà đã ở cái tuổi 110 vẫn sống khỏe mạnh cùng hàng trăm người con, cháu, chắt, chút.

Chẳng khác gì pho sử của làng, bà chứng kiến những biến cố, thăng trầm vắt qua hai thế kỷ. Bà lấy chồng năm 19 tuổi, đẻ một mạch 6 đứa con. Một lần đi xem tử vi, ông thầy đều phán: “Số của bà nếu không nuôi con nuôi sẽ không nuôi được con đẻ”. Thế là bà tin lời rồi đẻ thêm 2 người con nữa. Tới ngày nay, mỗi khi giỗ chạp, riêng người trong nhà cũng xếp kín 20 mâm cỗ.

Năm 1949, Hòa Loan là vùng địch tạm chiếm, Pháp đóng đồn bốt ruồng bố cách mạng gắt gao. Ngày bà đi làm ruộng, đi kiếm củi, tối lại xay thóc, giã gạo thuê. Giã xong ba mẻ, nửa đêm bà về, mang được lưng bát cả tấm lẫn gạo nấu cháo cho con. Tính ra mỗi ngày bà chỉ ngủ không quá 4 - 5 tiếng.

Làm thuê, xay lúa, giã gạo, mò cua, bắt ốc, kiếm củi rồi đi phu thuê cho những người làng ngại việc… không việc gì cực nhọc không đến tay bà nhưng lạ nhất là nghề nhá cơm thuê. Các gia đình có điều kiện khi đó thường mướn những phụ nữ khỏe mạnh đến nhá cơm cho trẻ con với lượt công khi năm xu, bận một hào. Chỉ cơm trắng với cục muối nướng (nước cơm trộn với muối bọc lá chuối nướng trên bếp rồi vo viên như quả trứng gọi là cục muối nướng), bà phùng má nhá một lúc nửa bát rồi chun mồm mớm cho đứa trẻ.

Ruột gan dẫu có cồn cào nhưng lương tâm bà không bao giờ cho phép nuốt dù chỉ một hạt cơm hay chút nước cốt. Những đứa trẻ cứ lớn phổng, lớn phao nhờ cái mồm nhá cơm của bà giờ đã thành cụ già 80 - 90 tuổi. Thỉnh thoảng họ lại nhắc con cháu rằng: “Tao được thế này nhờ ngày xưa có cụ Chạo nhá cơm đấy!”. Đông người tín nhiệm nên bà Chạo có lúc tê cả mồm, bại cả lưỡi, rỗng cả má vì nghiệp nhá cơm thuê.

Thời giặc tạm chiếm, bà Chạo lén đào hầm ngay trong nhà nuôi giấu cán bộ cho đến năm giải phóng Điện Biên. Sợ Pháp phát hiện ra hành động nghĩa tình này sẽ trả thù, anh em du kích đã kéo thằng con thứ 7 của bà khi đó còn trứng nước lên tít tận vùng tự do Lập Thạch.

Nói về bí quyết để sống lâu, dưới góc độ dinh dưỡng cơm mỗi bữa bà vẫn đều đều một lưng với tốc độ xúc thìa thoăn thoắt khiến cho nhiều người chứng kiến phải choáng váng. Bà Chạo chỉ nhai cơm khi mồm đã thật đầy.

Ông Nguyễn Văn Thăng, người con thứ bảy của bà, giải thích đó là thói quen rơi rớt một thời của người nhá cơm thuê chuyên nghiệp, phải thật phồng má mới ngừng. Bà nghiện trầu từ trẻ, mà phải là trầu ăn kèm với thuốc. Ngày nhai, đêm nhai, đến khi ngủ mồm bà vẫn còn nguyên miếng trầu ngậm. Giờ tuy răng không còn nữa nhưng cau tươi bà nhá bằng lợi, cau khô bà nhá bằng cối đâm, ngoài bữa cơm, không mấy khi miếng trầu dứt khỏi miệng.

Bà vẫn giữ thói quen ăn ngô, khoai, sắn từ thời đói kém. Lúc nào, bà cũng mang bên mình một túi ngô rang để thỉnh thoảng chế nước sôi vào cái bát ngâm cho hạt ngô thật mềm rồi ăn. Ngoài ngô rang bà còn nghiện món nhắm rượu của đàn ông: đầu và chân, cổ, cánh gà. Đầu gà, chân gà bà cứ tước ra từng miếng gân, miếng da nhỏ mà móm mém nhai.

Còn về góc độ tinh thần, cả đời bà lành hiền chẳng cãi nhau với ai. Người con dâu gả về nhà bà từ năm 1957 cũng chưa bao giờ thấy mẹ chồng to tiếng. Góa phụ khi còn khá trẻ, bà tìm thấy niềm vui trong công việc, ngoài ra, bà còn rất thích hát ví, hiếm khi nào thấy bà buồn,

Cách đây nửa thế kỷ khi mấy đứa con chung tiền mua cho bà cỗ hậu sự, thoát khỏi nỗi lo bị bó chiếu hay lấy ván cửa làm áo quan, bà an lòng rồi vui sống tới tận bây giờ. Dù đã 110 tuổi, bà vẫn ngồi bóc lạc, rút lòng nếp bện chổi rơm, ngồi chẻ giang, buộc lạt bánh vào dịp Tết, vẫn tự giặt quần áo và vệ sinh cho mình. Bà có thói quen lạ, chỉ tắm bằng nước lạnh. Trời rét căm căm, ông con trai áo đơn, áo kép mà bà mẹ vẫn xối nước ào ào với cách tắm từ chân lân lên đầu.

Mắt bà đã mờ từ lâu còn tai cũng không còn nghe rõ. Tuy nhiên, bà Chạo vẫn minh mẫn một cách đáng khâm phục. Có tới cả trăm đứa con, cháu, chắt, chút nhưng bà nhớ hết tên không sót một đứa, trăm cái giỗ to, giỗ nhỏ của họ hàng bà nhớ không sót một ngày. Trong hàng nghìn người dân trong làng, bà cũng nhớ hết hoàn cảnh, tông tích phần lớn số người.

Thậm chí, bà Chạo còn tính nhẩm khá chính xác. Cô cháu gái buôn thịt lợn, một buổi về nhà miệng lẩm nhẩm, tay lôi điện thoại ra tính người mua chịu, người bán thiếu. Bấm chưa xong, bà đã nhẩm ra rồi mắng: “Chúng mày chỉ quen thói lười tính nhẩm”.

Theo Nông Nghiệp Việt Nam