Dang tay dạy trẻ “nói”

 

Cơ duyên đưa Thuỷ đến với thế giới của những trẻ em khiếm thính bắt đầu từ năm 2003. Khi đó, Thuỷ đang là sinh viên năm 2 Trường ĐH Văn hoá Hà Nội. Trong một lần tham gia công tác tình nguyện tại Chi hội Điếc Hà Nội, một thành viên ở đây đã phát hiện ra cô sinh viên Thủy có khả năng vô cùng đặc biệt khi giao thiệp với trẻ em khiếm thính. Qua lời giới thiệu của thành viên này, hai trẻ nhỏ bị điếc (Hưng và Mạnh) đã được cô sinh viên Đại học Văn hoá kèm cặp, dạy dỗ. “Ban đầu, tôi không dám nhận lời vì sợ không dạy được. Nhưng phụ huynh cứ đưa con đến nhà rồi bảo, nếu không thể dạy, cô làm bạn với các cháu cũng được” và thế là Thuỷ trở thành giáo viên “bất đắc dĩ” của hai em.

 

Ông Lê Văn Ánh, Phó chủ tịch Hội khuyết tật Hà Nội, Chủ tịch chi hội Điếc Hà Nội: “Nhờ Thuỷ mà nhiều trẻ được hoà nhập hơn. Đặc biệt, một cô giáo tận tâm với người khuyết tật như Thuỷ, giờ không có nhiều. Không chỉ với chi hội, mà với cả nhiều trẻ em khiếm thính ở Hà Nội, cô giáo Thuỷ luôn là người bạn quý”.

Thật bất ngờ, chỉ sau một thời gian, Hưng và Mạnh đã hoà nhập với mọi người, biết dùng cử chỉ để “nói” và bày tỏ những điều muốn nói. Theo gia đình Hưng, em không những giao tiếp được với mọi người trong nhà mà dấu hiệu của căn bệnh tự kỉ trước đó cũng dần mất đi. Nhiều phụ huynh có con em bị điếc, thậm chí là bị bệnh tự kỉ đã lần tìm đến nhờ cô giáo Thuỷ giúp đỡ.

 

Cũng trong năm 2003, Thuỷ được tham gia một khóa học về Sign language - ngôn ngữ cho người khiếm thính. Bốn tháng đến lớp, Thuỷ chỉ ngồi nghe mà không hiểu họ nói gì. Dùng ngôn ngữ để bày tỏ điều muốn nói đã khó, dùng nhiều cử chỉ giống nhau để truyền đạt những ngôn ngữ khác nhau càng khó bội phần. Học ở lớp chưa đủ, Thủy phải nhờ bạn bè, những thành viên của Chi hội Điếc Hà Nội bảo ban thêm. Những ngày tháng đánh vật với đống kí tự ngổn ngang, cô giáo Thuỷ đã đi được trên con đường mà mình quyết định “sang ngang”: Làm giáo viên cho những trẻ em câm điếc.

 

Cô giáo Thủy đang trao đổi bằng ngôn ngữ ký hiệu với một người khiếm thính. Ảnh: T.G

 

 

Gieo con chữ đã khó, dạy cho trẻ tàn tật còn khó hơn. Đặc biệt, nhiều trẻ không những bị câm điếc mà còn tự kỉ, thường cào cấu những người lạ khi giao tiếp. Có những lần, Thuỷ cũng đã bị trò xông vào cào cấu như vậy. Thế nên, đến giờ, cô giáo Thuỷ vẫn nhớ câu chuyện của mẹ cháu Hoàng Linh (Quận Cầu Giấy, Hà Nội) - một học sinh được chị dạy dỗ trước đây.

 

Trước khi được cô Thuỷ dạy, gia đình đã đưa Linh từ Nam ra Bắc để tìm thầy chữa bệnh. Tất cả đều vô vọng. Bố mẹ Linh chỉ biết ôm con mà khóc. Thậm chí, họ cũng đã nhờ chuyên gia của khoa Giáo dục đặc biệt Trường ĐH Sư phạm Hà Nội về dạy cho Linh nhưng không ăn thua. Ngày đầu tiên Thủy dạy, mẹ Linh phải đứng trông chừng ở ngoài vì sợ cậu bé lại lao vào cào cấu như mọi lần. Lần tiếp theo cô Thuỷ vẫn đến, gia đình ái ngại vì sợ cô sẽ nói lời từ chối. Thế nhưng lần 3, 4... và sau đó, Thuỷ đã trở thành người bạn thân thiết của bé. Hiện, Linh đã có thể giao tiếp bình thường với những người trong gia đình và đặc biệt, Linh không còn phản ứng gay gắt.

 

Tình cảm với những trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt đã thực sự níu chân Thủy. Chị nhận ra, muốn dạy được các em, trước hết mình phải trở thành bạn chúng. Trẻ em bị thiệt thòi, thường cáu gắt và không muốn tiếp xúc với người lạ. Vì vậy, trước hết phải đến với trẻ bằng tấm lòng, hiểu tâm lý các em. Khi tiếp nhận một học sinh, điều đầu tiên Thuỷ làm là dành 4 đến 5 buổi đầu tìm hiểu tâm lý của học sinh đó. Có lẽ vì thế nhiều trẻ khiếm thính đã quyến luyến không muốn chia tay chị. Khi tiếp xúc với chúng tôi, một học sinh ở phố Trương Định (Quận Hoàng Mai, Hà Nội) đã hỏi: “Sang năm lên lớp 2, cô Thuỷ có còn dạy em nữa không? Em chỉ thích cô Thuỷ dạy”.

 

Hiện, Thanh Thuỷ là giáo viên mảng “Can thiệp sớm” và phục hồi chức năng cho trẻ khiếm thính của Chi hội Điếc Hà Nội. Dù nhận được nhiều lời mời công tác tại một số tổ chức phi Chính phủ về giáo dục đặc biệt với mức lương rất cao nhưng chị đã từ chối. Thuỷ nguyện ở lại làm giáo viên từ thiện cho trẻ em tật nguyền.