Đất nứt gây hoang mang

- Đó là những thời khắc kinh hoàng của anh Bùi Văn Ninh, một trong những người dân xóm Đồi Ong, xã Nam Phong, Cao Phong, Hoà Bình. 

Sống trong sợ hãi

Theo một số người dân xã Nam Phong, Cao Phong cho biết, bắt đầu từ tháng 3/2008, trên các quả đồi, sườn núi khu vực này xuất hiện những vết nứt lớn, có chỗ nứt dài hơn 1km, không nhìn thấy đáy. Anh Bùi Văn Ninh, xã Nam Phong kể: 

Khoảng 2h sáng một ngày đầu tháng 3/2008, cả gia đình anh đang ngủ say bỗng nền nhà rung chuyển. Anh phát hiện gạch dưới nền vỡ toác và tụt xuống. Nghĩ là có động đất, anh vội đánh thức cả gia đình dậy, bỏ chạy ra khỏi nhà trong tâm trạng bấn loạn. Nhìn vào đống gạch vỡ vụn của căn nhà mới xây, anh Ninh ngao ngán: “Bao nhiêu năm nay vợ chồng tôi mới làm được căn nhà này. Lúc đấy, một phần vì hoảng loạn, một phần vì các con kêu khóc quá nên vợ chồng tôi chỉ nghĩ làm sao đưa các con ra khỏi nhà nhanh nhất, chấp nhận để đồ đạc bị vùi, vỡ nát hết…”.

Bên cạnh nhà anh Ninh là nhà chị Đào, chồng mất sớm phải nuôi 4 người con. Năm 2007, được địa phương tạo điều kiện xây nhà theo chương trình 134, nhưng ở chưa được bao lâu thì vụ sụt đất vừa rồi đã xô nghiêng các tường của ngôi nhà, chỉ cần động nhẹ là đổ sập. Theo chân một người dân, chúng tôi tìm đến và chứng kiến một vết nứt sâu, kéo dài hơn 1km từ đồi Chu Khạp sang đồi Ong (xã Nam Phong). Vết nứt này gần như xé đôi quả đồi và dường như đang tiếp tục rộng ra.

Theo người dân ở đây kể lại, trước vụ sụt đất này mấy ngày, đêm ngủ nhiều người nghe được tiếng rào rào như nước chảy và những đợt rung mạnh trong lòng đất. Ngoài những ngôi nhà đã bị đổ sập, hơn 40 hộ dân nơi đây sống thấp thỏm trong nỗi lo sụt nền nhà và đất đá trên đồi Ong đổ xuống.

Chứng kiến cảnh những vết sạt lở đã tiến đến ngay sát tường nhà, chỉ chờ những trận mưa là có thể ụp xuống bất cứ lúc nào, chúng tôi cũng cảm thấy hoang mang.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, hiện tượng sụt đất không chỉ diễn ra ở huyện Cao Phong, mà nó còn xuất hiện và đe doạ đời sống người dân của một số xã của huyện Mai Châu. Đó là các vết nứt đồi ở xã Phúc Sạn, Tân Mai với chiều dài có nơi tới hơn 1km, có chỗ rộng tới gần 2m và không nhìn thấy đáy. Người dân ở đây cho biết, khi sụt đất họ đều có cảm giác là mặt đất rung chuyển rất mạnh, hẫng người như cảm giác đang bị rơi. Từ khi có hiện tượng này đến nay, hơn 400 hộ dân sống quanh khu vực luôn nơm nớp lo sợ và không biết đồi, núi tiếp tục sụt lúc nào, đặc biệt là khi mùa mưa đang đến gần.

Mùa mưa nguy hiểm

Bà Cù Việt Hà - Giám đốc Sở khoa học và Công nghệ Hoà Bình cho biết: Tại các khu vực trên, đất phong hoá núi lửa phủ dày nên làm gia tăng cường độ và tần suất xảy ra tai biến sụt trượt, gây nguy hiểm trực tiếp đến tính mạng người dân. Viện Địa chất cũng đã có cảnh báo với lãnh đạo tỉnh Hoà Bình rằng biện pháp an toàn nhất lúc này là di chuyển người dân ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Tuy nhiên, chỉ ít người dân sống trong vùng ảnh hưởng của huyện Cao Phong, Mai Châu đã tự chuyển đến khu vực an toàn. Còn lại hàng nghìn người dân khác vẫn phải ngày đêm chấp nhận sống chung với nguy hiểm rình rập từ lòng đất, vì không có khả năng kinh tế để di dời.

Với mong muốn được chính quyền giúp đỡ, có phương án di dời đến nơi an toàn, hơn 200 hộ dân ở huyện Mai Châu, Cao Phong đã làm đơn gửi chính quyền địa phương. Nội dung đơn này là muốn được tạo điều kiện chuyển đi nơi khác làm ăn sinh sống, tránh xa khu vực nguy hiểm.

Chiều ngày 20/5, phóng viên Báo GĐ&XH đã trao đổi với ông Bùi Văn Tỉnh - Chủ tịch UBND tỉnh Hoà Bình. Ông Tỉnh cho biết: “Người dân phải sống trong khu vực sạt lở là rất nguy hiểm. Điều này lãnh đạo UBND tỉnh biết. Trước mắt để đảm bảo tính mạng cho người dân, tôi đã có chỉ đạo yêu cầu các cấp chính quyền, đơn vị chức năng phải nhanh chóng đưa người dân trong vùng xung yếu ở các xã Phúc Sạn, Tân Mai huyện Mai Châu ra khỏi vùng nguy hiểm. Lãnh đạo UBND tỉnh Hoà Bình đã vào và có cuộc làm việc với lãnh đạo tỉnh Gia Lai để cho người dân tại các vùng bị lún sụt đồi núi vào làm ăn kinh tế. Đây là biện pháp lâu dài có thể giúp người dân ổn định cuộc sống. Hiện tại việc này đang được thu xếp. UBND tỉnh đang chỉ đạo kiên quyết nhằm đưa người dân ra khỏi vùng nguy hiểm một cách nhanh nhất, đặc biệt là khi mùa mưa đang tới gần. Thời điểm này được dự báo là rất nguy hiểm đối với người dân trong khu vực vì khả năng lún sụt là rất cao”.

H. Thiều - T. Bình