Hà Nội
23°C / 22-25°C

Dạy trẻ phát triển tài năng (3): Ép con thành thần đồng là một sai lầm

Thứ tư, 09:40 24/12/2014 | Xã hội

GiadinhNet - Theo các chuyên gia tâm lí giáo dục, có thể can thiệp bằng giáo dục sớm để trẻ phát triển thông minh, tài năng. Song, nếu phụ huynh tạo áp lực cho trẻ, hay thiếu khoa học thì sẽ là hại trẻ mà không biết. Ép trẻ “chín non” thành thần đồng là một sai lầm mà không ít các bậc phụ huynh đang phạm phải.

 

Các chuyên gia cho rằng, nên để trẻ phát triển tự nhiên theo tư duy và sở thích của chúng. 	Ảnh: Chí Cường
Các chuyên gia cho rằng, nên để trẻ phát triển tự nhiên theo tư duy và sở thích của chúng. Ảnh: Chí Cường

 

Đừng bắt trẻ phải học thành giáo sư, tiến sĩ

Chỉ ra một thực tế hiện nay nhiều gia đình đang có xu hướng ép trẻ “chín non”, TS Nguyễn Tùng Lâm, Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục Hà Nội cho rằng, hiện nhiều phụ huynh bắt trẻ học quá nhiều, không có thời gian nghỉ ngơi nên trẻ căng thẳng, stress. Bởi vậy, phụ huynh cần ủng hộ và tạo hứng thú cho trẻ trong mọi hoạt động của trẻ. Phụ huynh hãy dành những lời khen ngợi, tán dương trẻ để trẻ có động lực tiếp tục phấn đấu. Phụ huynh có thể kỳ vọng ở trẻ nhưng phải biết hài lòng với những cố gắng của chúng. Trẻ nào thích thú với Toán học thì cứ cho tiếp cận dần. Trẻ nào thích học chữ, thích đọc, thích vẽ thì cứ tạo điều kiện cho các cháu phát triển một cách tự nhiên.

“Đừng ép con trẻ làm những điều không đúng với tâm lý lứa tuổi của chúng. Đừng ép trẻ phải học để trở thành nhà khoa học, hay bác sĩ, kỹ sư như tâm nguyện của các ông bố bà mẹ, mà hãy giúp trẻ tiếp cận kiến thức theo cách chúng thích. Nếu chúng ta thấy một cháu nhỏ chỉ 3 - 4 tuổi đã đọc được báo, hay làm được nhiều phép tính khó thì xin đừng ảo tưởng cho đó là thần đồng, mà đơn giản là vì chúng có khả năng và thích thú với những điều ấy nên chúng tập trung và làm được”, TS Nguyễn Tùng Lâm lưu ý.

Còn PGS.TS Nguyễn Võ Kỳ Anh, Trung tâm Nghiên cứu giáo dục phát triển tiềm năng con người cũng cho rằng: “Hiện nay bố mẹ vì đẻ ít (1-2 con) nên rất kỳ vọng vào con, muốn con thành người tài. Thấy con người ta học được thì phải bắt con mình học bằng được. Phụ huynh chạy theo phong trào mà gây áp lực lên con cái. Nhiều phụ huynh không tiếc tiền chạy theo quảng cáo, thị trường mà mua đồ chơi đắt tiền cho con trẻ mà chưa nắm tới yếu tố khoa học, sở thích của con, gây lãng phí, có khi còn phản tác dụng”.

Dạy trẻ theo tư duy, sở thích

Cũng theo PGS.TS Nguyễn Võ Kỳ Anh, các bà mẹ hiện nay cứ đọc sách, tham khảo trên mạng và chạy theo trào lưu để nuôi dạy trẻ thành thần đồng là một sai lầm và sẽ thất bại. Do đó, phụ huynh cũng cần có người hướng dẫn, chỉ bảo và phải theo phương pháp khoa học cụ thể.

Lấy ví dụ từ chính người cháu trước khi vào lớp 1 đã thuộc tới hơn 1.000 từ tiếng Anh, PGS Trần Xuân Nhĩ - nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT cho rằng: “Gia đình tôi không hề ép cháu học, mà đó là do cháu thích thú với các trò chơi, xem tranh, đĩa hình… Từ đó, cháu nhớ được các từ mới tiếng Anh. Một đứa trẻ học được nhiều điều bổ ích, điều đó không có gì xấu. Vấn đề là ở phương pháp thế nào để làm cho trẻ tiếp cận với kiến thức ấy một cách thích thú, chứ không bắt trẻ ngồi vào bàn học một cách máy móc như thời xa xưa được”.

Cũng theo PGS Trần Xuân Nhĩ: “Ngày nay, trẻ được chăm sóc tốt hơn, rất thông minh và lại có điều kiện tiếp cận nhanh với khoa học hiện đại. Các trường mầm non của nhiều nước trên thế giới đã áp dụng phương pháp giáo dục cho trẻ tự do lựa chọn học và chơi những gì chúng thích. Việc giáo dục trẻ chủ động tìm tòi, phát huy những gì đam mê sẽ giúp chúng có sự chủ động hơn khi học lên các cấp cao hơn, rất thực tế và bắt nhịp với cuộc sống nhanh”.

 

Sáu bước cần thiết để nuôi dưỡng trẻ có năng khiếu

Theo BS Phạm Ngọc Thanh, Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP HCM), để nuôi dưỡng một trẻ có năng khiếu, các phụ huynh cần làm những bước sau:

1. Theo sự hướng dẫn của trẻ: Trẻ thích gì? Trẻ có vẻ giỏi về điều gì? Phụ huynh hãy tạo cơ hội cho trẻ làm việc với những điều trẻ thích hoặc có năng khiếu. Ví dụ, nếu trẻ thích khủng long thì hãy cho trẻ đọc sách về khủng long; cho trẻ chơi với trò chơi và hình lắp ghép khủng long; cho trẻ xem khủng long trong viện bảo tàng. Nếu trẻ giỏi nhạc hoặc thể thao, hãy cho trẻ có cơ hội học một nhạc cụ hoặc chơi một môn thể thao.

2. Giúp  trẻ  quan tâm đến nhiều lĩnh vực rộng hơn: Trong khi điều quan trọng là cung cấp cơ hội cho trẻ làm việc với những điều trẻ quan tâm hoặc có sở trường, phụ huynh cũng cần cho trẻ tiếp cận với những điều mới. Nếu trẻ không được tiếp cận với điều mới, ví dụ như âm nhạc, thì không thể biết là trẻ có thích hay không. Trẻ không cần bị ép buộc để thử những điều mới , nhưng trẻ cần được khuyến khích. Phụ huynh không áp đặt, tuy nhiên cần nhấn mạnh để trẻ không bỏ cuộc  sau 2 ngày.

3. Hãy sáng tạo: Trẻ có năng khiếu suy nghĩ và giải quyết vấn đề, vì thế phụ huynh hãy cho trẻ cơ hội để thực hiện việc đó. Ví dụ, nếu một trẻ nhỏ thích đọc thì nên ghi vài chữ cho trẻ đọc. Nếu trẻ thích khoa học, phụ huynh có thể cho trẻ cùng nấu ăn với mình rồi hỏi trẻ, tại sao rau trở thành mềm khi được luộc và bánh phồng lên khi được nướng…

4. Cho trẻ sinh hoạt dã ngoại: Khuyến khích trẻ thăm viện bảo tàng, vườn thú, nhà hát, trường học, di tích lịch sử, vườn hoa.

5. Có nhiều dụng cụ đa dạng tại nhà: Những dụng cụ này không cần phải đắt tiền mà chỉ cần giúp trẻ tiếp cận với những điều mới. Ví dụ, để khuyến khích năng khiếu nghệ thuật của trẻ, phụ huynh chỉ cần mua hộp màu, cọ vẽ, giấy trắng, bút chì...

6. Trắc nghiệm thông minh: Trắc nghiệm đo chỉ số thông minh có thể giúp phụ huynh xác định trẻ có năng khiếu. Tuy nhiên cần lưu ý, nếu trẻ chỉ nổi trội trong một vài lĩnh vực (biết đọc, đếm số sớm) nhưng lại chậm phát triển ở những lĩnh vực khác (chậm nói, ít giao tiếp bằng ánh mắt, thích chơi một mình) thì cần đưa trẻ đến gặp chuyên viên tâm lý càng sớm càng tốt để phát hiện những vấn đề tâm lý và được hướng dẫn về cách nuôi dưỡng trẻ.

 

Quang Anh

Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Vụ gần 300 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi đưa vào trường học: Phát lộ sổ ghi chép 'ăn chia' theo tháng giữa các đối tượng

Vụ gần 300 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi đưa vào trường học: Phát lộ sổ ghi chép 'ăn chia' theo tháng giữa các đối tượng

Pháp luật - 1 giờ trước

GĐXH - Công an TP Hà Nội đã làm rõ hành vi tiếp tay, bảo kê của một số cán bộ kiểm dịch và thu giữ sổ ghi chép việc "ăn chia" theo tháng giữa các đối tượng, trong vụ gần 300 tấn thịt lợn nhiễm dịch tả châu Phi bị đưa vào chuỗi cung ứng thực phẩm, bếp ăn công nghiệp và trường học tại Hà Nội, Bắc Ninh.

Hà Nội: Nhếch nhác cảnh hàng quán, chợ cóc chiếm dụng vỉa hè, lòng đường và đất dự án ở Từ Liêm

Hà Nội: Nhếch nhác cảnh hàng quán, chợ cóc chiếm dụng vỉa hè, lòng đường và đất dự án ở Từ Liêm

Đời sống - 1 giờ trước

GĐXH - Tại ngõ 70 Nguyễn Hoàng và đường Dương Khuê (phường Từ Liêm), nhiều khu đất quy hoạch dự án và đất nông nghiệp hiện đang được tận dụng làm nhà xưởng, quán bia, gara ô tô và chợ cóc. Việc hình thành các khu kinh doanh tạm bợ này không chỉ gây mất mỹ quan đô thị, ô nhiễm môi trường mà còn tiềm ẩn nhiều nỗi lo về an toàn cháy nổ cho cư dân xung quanh.

Hà Tĩnh: Ngăn chặn học sinh lớp 9 mang kiếm đến trường đánh nhau

Hà Tĩnh: Ngăn chặn học sinh lớp 9 mang kiếm đến trường đánh nhau

Xã hội - 1 giờ trước

GĐXH - Để giải quyết mâu thuẫn, một học sinh lớp 9 ở Hà Tĩnh mang kiếm lên trường cất giấu với mục đích rủ nhóm bạn chặn đánh nhóm khác.

Từ hôm nay (1/4/2026) thêm một chính sách mới có hiệu lực, hàng triệu người sẽ được hưởng lợi theo

Từ hôm nay (1/4/2026) thêm một chính sách mới có hiệu lực, hàng triệu người sẽ được hưởng lợi theo

Đời sống - 1 giờ trước

GĐXH - Từ ngày 1/1/2024 chính sách mới nhất quy định về nhiều khoản phí, lệ phí thực hiện trên ứng dụng VNeID được miễn giảm. Nhiều cá nhân sẽ được hưởng lợi nhờ sự thay đổi này.

Bắc Ninh: Danh sách 791 trường hợp vi phạm tốc độ, bị phạt nguội từ ngày 23/3 - 29/3

Bắc Ninh: Danh sách 791 trường hợp vi phạm tốc độ, bị phạt nguội từ ngày 23/3 - 29/3

Đời sống - 1 giờ trước

GĐXH - Trong tuần từ ngày 23/3 đến ngày 29/3/2026, Phòng Cảnh sát giao thông (CSGT) Công an tỉnh Bắc Ninh đã phát hiện và ghi nhận 791 trường hợp phương tiện vi phạm quy định về tốc độ thông qua hệ thống camera giám sát và các thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ.

Lộ 'ma trận' sai phạm tại Phú Thọ: Cán bộ, doanh nghiệp cùng dính chàm

Lộ 'ma trận' sai phạm tại Phú Thọ: Cán bộ, doanh nghiệp cùng dính chàm

Pháp luật - 1 giờ trước

GĐXH - Liên quan đến các nhóm tội phạm gây bức xúc dư luận tại Vĩnh Phúc, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ đã khởi tố 15 bị can, trong đó có nhiều cán bộ, nguyên cán bộ và lãnh đạo doanh nghiệp, với hàng loạt tội danh nghiêm trọng.

Bắt giữ hai thanh niên mua bán ma túy ngay cổng trường giờ tan học

Bắt giữ hai thanh niên mua bán ma túy ngay cổng trường giờ tan học

Pháp luật - 1 giờ trước

GĐXH - Giờ tan học tại khu vực cổng Trường THPT Xuân Giang, Công an xã Đa Phúc phát hiện 2 thanh niên có dấu hiệu mua bán trái phép chất ma túy. Công an đã lập biên bản, đưa các đối tượng về trụ sở làm việc xử lý theo quy định.

Ngày sinh Âm lịch cát tường: Trẻ nhiều thử thách, về già an vui như ý

Ngày sinh Âm lịch cát tường: Trẻ nhiều thử thách, về già an vui như ý

Đời sống - 2 giờ trước

GĐXH - Theo tử vi, một số ngày sinh Âm lịch mang ý nghĩa đặc biệt, người sinh vào đó thường trải qua tuổi trẻ vất vả nhưng càng về sau càng hưởng phúc, cuộc sống tuổi già an nhàn, viên mãn.

Từ tháng 5/2026, học bạ, bằng cấp được tích hợp trên VNeID

Từ tháng 5/2026, học bạ, bằng cấp được tích hợp trên VNeID

Giáo dục - 5 giờ trước

GĐXH - Từ tháng 5/2026, Nghị định 88/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực quy định quản lý dữ liệu của người học trên VNeID nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và xây dựng Chính phủ số.

Đồng hành chắp cánh nuôi dưỡng ước mơ học sinh nghèo

Đồng hành chắp cánh nuôi dưỡng ước mơ học sinh nghèo

Xã hội - 6 giờ trước

Với nhiều học sinh có hoàn cảnh khó khăn, rào cản lớn nhất không nằm ở năng lực mà ở áp lực tài chính kéo dài. Thực tế cho thấy, sự đồng hành của nhiều quỹ khuyến học đã và đang góp phần giúp các em duy trì việc học và từng bước biến ước mơ thành hiện thực.

Top