Đi tìm bệnh nhân để xin được chữa bệnh miễn phí

Các bác sỹ tình nguyện khám, chữa bệnh miễn phí cho người dân xã Cao Kỳ, huyện Chợ Mới, Bắc Kạn. ảnh: P.H

Vượt suối, băng rừng đi chữa bệnh

Chuyến đi gần đây nhất chúng tôi được tham gia với ngành Y tế là đến  xã Cao Kỳ, huyện Chợ Mới, tỉnh Bắc Cạn (vào ngày 5/11/2014). Đây là một xã rất nghèo của huyện Chợ Mới với trên 90% là người dân tộc thiểu số. Trạm y tế xã là dãy nhà cấp 4 cũ kỹ, tường đã bong tróc. Trạm gần như không được trang bị phương tiện hiện đại nên chủ yếu chỉ phục vụ được việc sơ cứu cho các trường hợp bị thương nhẹ, đỡ đẻ cho các ca thông thường.

Dịp này, ngành Y tế đã tổ chức một đợt khám, chữa bệnh miễn phí cho nhân dân xã Cao Kỳ với sự tham gia của 20 bác sỹ, 15 điều dưỡng. Tại đây, chúng tôi đã gặp bác sỹ Nguyễn Văn Trung – Phó Trưởng khoa Ngoại (Bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên). Bác sỹ Nguyễn Văn Trung kể, anh và các đồng nghiệp đã đi khám, chữa bệnh tình nguyện ở rất nhiều vùng núi xa xôi, hẻo lánh. Điều mà bản thân anh và nhiều bác sỹ khác trăn trở nhất vẫn là điều kiện cơ sở vật chất cũng như năng lực chuyên môn của cán bộ ngành ở các trạm y tế xã còn hạn chế. Người dân ở nhiều vùng còn nghèo, trình độ hiểu biết chưa cao, đường xá giao thông lại không thuận lợi. Nhiều người dân tộc thiểu số không có khả năng giao tiếp bằng tiếng phổ thông nên khi bị bệnh họ không biết trình bày về tình trạng sức khỏe của mình. Trong khi đó, phương tiện máy móc ở các trạm y tế xã còn rất sơ sài, rất khó để chẩn đoán bệnh chính xác.

Bác sỹ Nguyễn Văn Trung tâm sự, sau những chuyến đi như thế, anh và bạn bè rất ám ảnh và điều họ luôn mong mỏi là chuyến đi sau sẽ mang được nhiều máy móc hơn để khám, chẩn đoán và đưa ra phương pháp điều trị tốt nhất cho bà con.

Chính vì thế, lần đến với xã Cao Kỳ, đoàn bác sỹ tình nguyện đã mang theo cả máy siêu âm, điện tim… để khám cho bà con. Trong tất cả những chuyến đi tình nguyện như lần này, các bác sỹ không chỉ khám cho bà con ở các điểm khám tập trung mà cuối ngày bao giờ họ cũng rà soát danh sách những bệnh nhân nặng hoặc quá già yếu không đi lại được để đến tận nhà thăm khám. Ngoài những bác sỹ tham gia các chương trình tình nguyện, các bác sỹ tuyến xã còn vất vả hơn rất nhiều. Vượt suối, băng rừng để đến chữa bệnh cho bệnh nhân là chuyện hết sức bình thường.

Nỗ lực của ngành Y

Bộ Y tế đang rất nỗ lực thực hiện nhiều chương trình nhằm nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh cho người nghèo. Một trong những cố gắng đó là việc xây dựng trạm y tế xã cho các xã nghèo.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết, y tế cơ sở (gồm y tế huyện, trạm y tế xã và thôn, bản) có vai trò hết sức quan trọng trong việc chăm sóc sức khỏe cho nhân dân và thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia về y tế. Theo thống kê, cả nước có khoảng 2/3 số lượt khám, chữa bệnh là ở tuyến huyện và tuyến xã, riêng đối với các xã miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn - là những nơi có tỷ lệ người nghèo, cận nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống thì tỷ lệ này còn cao hơn nhiều. Hệ thống y tế cơ sở tốt sẽ bảo đảm việc chăm sóc sức khỏe cho người dân ngay tại địa bàn nơi cư trú, nhất là đối với vùng nông thôn, miền núi. Người dân khám, chữa bệnh tại tuyến y tế cơ sở sẽ góp phần phát hiện, điều trị sớm bệnh tật, giảm chi phí điều trị, đi lại, ăn ở.

Xác định những đơn vị như xã Cao Kỳ cần có sự đầu tư thêm về y tế nên Bộ Y tế đã quyết định tìm nguồn vốn đầu tư xây dựng các trạm y tế xã với trang thiết bị hiện đại. Bộ Y tế cũng đã trình và Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định đầu tư xây dựng trạm y tế xã thuộc vùng khó khăn giai đoạn 2008 -2010. Quốc hội cũng đã cho chủ trương đầu tư xây dựng trạm y tế xã từ nguồn trái phiếu Chính phủ. Tuy nhiên, do điều kiện kinh tế khó khăn, đến nay vẫn chưa có nguồn vốn riêng từ ngân sách Nhà nước và trái phiếu Chính phủ để đầu tư mà chủ yếu đang dựa vào một số dự án ODA, ngân sách địa phương, vốn đầu tư cho chương trình nông thôn mới… Vì thế, số trạm y tế xã được đầu tư đạt tiêu chí quốc gia, đáp ứng nhu cầu khám, chữa bệnh cho nhân dân còn ít.

Bộ Y tế đã chủ động tìm nguồn vốn từ Liên minh châu Âu (EU) để sớm thực hiện được mong muốn xây dựng các trạm y tế cho các xã nghèo. Xã Cao Kỳ là đơn vị đầu tiên được lựa chọn và khởi công xây dựng. Đây là 1 trong 89 trạm y tế tại các xã đặc biệt khó khăn được xây mới từ nguồn hỗ trợ mà EU dành cho Bộ Y tế.

Được biết, Bộ Y tế đã trình Thủ tướng Chính phủ ưu tiên sử dụng nguồn viện trợ không hoàn lại của EU để cấp cho các tỉnh miền núi phía Bắc thực hiện các chỉ số Mục tiêu Thiên niên kỷ về y tế; trong đó có đề nghị dành trên 310 tỷ đồng để xây dựng mới 89 trạm y tế xã tại các xã đặc biệt khó khăn, trong đó có 70 trạm y tế xã của 14 tỉnh miền núi phía Bắc, trước mắt mỗi tỉnh 5 trạm y tế.

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Trưởng Ban chỉ đạo Tây Bắc cũng đã tham gia cùng ngành Y tế trong chuyến đi này.

 

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc trao quà cho người dân. ảnh: P.H

Phó Thủ tướng đánh giá rất cao việc chủ động tìm nguồn vốn để xây trạm y tế của ngành Y trong điều kiện ngân sách chưa thể đáp ứng được. Phó Thủ tướng khẳng định, củng cố và phát triển hệ thống y tế cơ sở, trong đó có y tế huyện, trạm y tế xã và y tế thôn, bản là một trong những chính sách được Đảng, Quốc hội, Chính phủ tiếp tục ưu tiên trong thời gian tới để góp phần đem lại sự công bằng và bình đẳng trong chăm sóc sức khỏe cho mọi người dân.

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đánh giá cao nỗ lực của Bộ Y tế đã kiên trì nghiên cứu, đề xuất với Quốc hội, Chính phủ về những ưu tiên đầu tư, củng cố hệ thống y tế cơ sở cũng như tìm được nguồn viện trợ cho các địa phương để làm tốt nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu cho nhân dân.

 Hoàng Phương