Điều trị bằng thuốc ARV: Giảm lây nhiễm HIV từ mẹ sang con
GiadinhNet - Theo BS Nguyễn Tiến Lâm, Trưởng khoa Virus – Ký sinh trùng (BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương), điều trị bằng thuốc kháng HIV (ARV) đang được mở rộng tại Việt Nam. Ngoài tác dụng giảm tỷ lệ bệnh tật, giảm tử vong, cải thiện chất lượng cuộc sống của người nhiễm HIV, điều trị bằng thuốc ARV còn là một biện pháp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con hiệu quả.
![]() |
|
Phụ nữ mang thai cần được tư vấn xét nghiệm HIV. Ảnh: TL |
BS Nguyễn Tiến Lâm cho biết, khả năng lây HIV từ mẹ sang con càng lớn khi tuổi thai càng cao. Vì vậy, thai phụ cần phát hiện sớm tình trạng nhiễm HIV để áp dụng các biện pháp can thiệp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con, bao gồm dự phòng bằng ARV, dùng sữa thay thế, tiếp cận các dịch vụ chăm sóc và điều trị sau sinh.
|
Tháng cao điểm dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con
Ông Bùi Đức Dương, Phó Cục trưởng Cục phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho biết: Tháng cao điểm dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con (6/2013) chú trọng thực hiện các hoạt động về truyền thông và cung cấp dịch vụ. Trong đó, ngành y tế sẽ tiếp tục mở rộng cung cấp các dịch vụ dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con; đảm bảo việc cung ứng thuốc ARV liên tục cho dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con. Bên cạnh đó, tùy thuộc vào điều kiện cụ thể, từng địa phương sẽ thực hiện việc tư vấn xét nghiệm HIV tại tuyến xã, phường cho phụ nữ mang thai nhằm phát hiện sớm phụ nữ mang thai nhiễm HIV và cung cấp các dịch vụ dự phòng lây truyền.T.A |
Theo các bác sĩ, người mẹ có thể uống thuốc đặc hiệu ARV khi thai nhi được 28 tuần và uống liên tục đến khi sinh. Trong thời gian này, để đảm bảo dự phòng lây truyền có hiệu quả, bà mẹ cần được theo dõi, khám thai định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ và được sinh tại các cơ sở đủ điều kiện. Sau khi sinh con, để phòng lây truyền HIV sang bé qua sữa mẹ, khi đủ điều kiện nên cho trẻ bú sữa bình hoàn toàn thay cho sữa mẹ. Các loại sữa thay thế cho bé sinh ra từ mẹ nhiễm HIV được cấp miễn phí tại nhiều cơ sở y tế.
Trong trường hợp trẻ bú mẹ hoàn toàn thì nên cai sữa sớm, muộn nhất là khi trẻ được 6 tháng tuổi. Bởi theo các chuyên gia, thời gian bú mẹ càng dài thì nguy cơ lây truyền HIV cho trẻ càng lớn. Ngoài ra, cần tham khảo ý kiến bác sĩ về tư thế bú, cách ngậm bắt vú và xử trí khi nứt núm vú, áp xe vú.
Khi bé được 4-6 tuần tuổi, sản phụ và gia đình cần đưa trẻ đến các cơ sở chăm sóc, điều trị HIV dành cho trẻ em để được theo dõi lâu dài. Trong trường hợp trẻ mồ côi, gia đình nên giới thiệu đến các trung tâm chăm sóc trẻ mồ côi theo dõi mức suy giảm miễn dịch nặng theo lứa tuổi.
Những chính sách mới của Việt Nam trong điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con đã làm giảm đáng kể số trẻ nhiễm HIV từ mẹ. Đơn cử, tại TP Hồ Chí Minh, tỷ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con giảm từ dưới 5% (năm 2010) xuống còn dưới 3% (năm 2011). Theo tính toán, nếu không có sự can thiệp thì tỷ lệ này trung bình 35-40%. Tại nhiều bệnh viện, cơ sở y tế đều có tư vấn cho phụ nữ mang thai nhiễm HIV về các dịch vụ chăm sóc, điều trị trước, trong và sau khi sinh.
Theo BS Nguyễn Tiến Lâm, nhiều nghiên cứu cho thấy, số người nhiễm mới HIV đã giảm mạnh khi mở rộng điều trị bằng thuốc ARV. Hiện nay, thay vì điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con từ tuần thai thứ 28 đã được điều chỉnh xuống tuần thai thứ 14 của thai kỳ.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, khi người nhiễm điều trị bằng thuốc ARV càng muộn thì tỷ lệ tử vong càng cao. Nếu phụ nữ mang thai phát hiện muộn tình trạng nhiễm HIV, được điều trị bằng thuốc ARV ở giai đoạn muộn thì tỷ lệ con của họ nhiễm HIV sẽ tăng lên.
Theo các bác sĩ, để tăng cường hiệu quả của điều trị bằng thuốc ARV, giảm tình trạng tử vong, giảm các trường hợp nhiễm mới, cứu nhiều trẻ không bị nhiễm từ mẹ, người nhiễm HIV cần đến các cơ sở y tế để được chăm sóc và điều trị ngay khi phát hiện tình trạng nhiễm HIV. Phụ nữ mang thai cần đến khám thai và xét nghiệm HIV sớm để phát hiện sớm tình trạng nhiễm, tốt nhất là trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Dịch vụ điều trị bằng thuốc ARV hiện được cung cấp miễn phí tại các cơ sở y tế điều trị và chăm sóc HIV/AIDS.
Thông tin từ Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho hay, trong thời gian qua với nỗ lực từ Chính phủ và sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế, thuốc ARV điều trị cho người nhiễm HIV hiện đang được cung cấp miễn phí. Chương trình điều trị bằng thuốc ARV đã triển khai tại 63 tỉnh, thành phố. Trong thời gian tới, dịch vụ điều trị bằng thuốc ARV sẽ được mở rộng và lồng ghép vào y tế cơ sở. Ngoài việc chú trọng mở rộng độ bao phủ về mặt địa lý thì tiêu chuẩn được điều trị bằng ARV cũng được thay đổi để người nhiễm HIV được tiếp cận sớm hơn với dịch vụ điều trị.
|
Lưu ý khi chăm sóc phụ nữ có thai bị nhiễm HIV
Để thai phụ bị nhiễm HIV dùng riêng biệt một số đồ dùng cá nhân như khăn tắm, khăn mặt, bàn chải đánh răng, bấm móng tay, kim tiêm… Nếu thai phụ bị chảy máu, cần nhanh chóng rửa sạch bằng các chất liệu tiệt trùng như nước javel, trong khi lau rửa vết máu cần phải mang găng tay. Nếu không có găng tay phải dùng giấy hoặc ni lông. Khi lỡ bị các vật nhọn của bệnh nhân đâm vào, cần phải nặn máu tại vết thương ra ngay, rửa sạch bằng xà bông và sát trùng lại bằng cồn. Sau khi xử lý tại nhà, cần liên lạc ngay với trung tâm y tế chuyên khoa để được hướng dẫn phòng bệnh. Khi giặt quần áo, khăn, ga giường có dính máu hoặc các dịch tiết của thai phụ cần chú ý: Ngâm bằng nước javel trong thời gian 20 phút rồi đi găng để giặt. Giặt riêng với các quần áo của người khác trong gia đình. Nếu khăn của họ dính các chất đặc như chất nôn, phân… thì phải giặt sạch bớt bằng nước trước khi ngâm javel và giặt lại bằng xà bông. Với các loại rác có máu (giấy, bông, băng gạc, kim tiêm…) cần cho vào hai lần túi ni lông, sau đó buộc lại trước khi bỏ vào thùng rác. TT |
Thiện Ân
Hy hữu: Nam thanh niên 25 tuổi bị 2 chiếc đũa đâm thẳng vào 2 mắt cùng lúc
Y tế - 2 ngày trước"Sau khi tham khảo y văn thế giới, chúng tôi chưa tìm thấy 1 báo cáo nào mô tả về trường hợp người bệnh 2 bên mắt, mỗi bên bị một chiếc đũa cắm ngập sâu quá nửa", bác sĩ cho hay.
Hơn 3.000 học sinh, phụ huynh tham gia ngày hội tư vấn tuyển sinh y dược
Sống khỏe - 3 ngày trướcNgày hội Tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp của Trường Đại học Y Dược TPHCM thu hút hơn 3.000 học sinh và phụ huynh tại TPHCM và các tỉnh tham gia. Sự kiện giúp học sinh tiếp cận thực tế ngành học, định hình rõ hơn lựa chọn nghề nghiệp trong lĩnh vực khoa học sức khỏe.
Đưa kỹ thuật tầm soát ung thư về tận cơ sở, hơn 450 người dân được khám miễn phí
Sống khỏe - 3 ngày trướcHơn 450 người dân phường Thái Hòa được khám sàng lọc ung thư miễn phí ngay tại Trạm Y tế Hòa Hiếu, với đầy đủ kỹ thuật chuyên sâu từ bệnh viện tuyến tỉnh. Hoạt động giúp phát hiện sớm nhiều trường hợp nghi ngờ, giảm chi phí đi lại, nâng cao cơ hội điều trị kịp thời cho người dân.
Cấp cứu du khách Trung Quốc bị ngất khi leo đảo Ti Tốp
Sống khỏe - 3 ngày trướcSự cố xảy ra trong hành trình tham quan vịnh Hạ Long (Quảng Ninh) khi một du khách Trung Quốc bất ngờ ngất xỉu trên đường lên đỉnh đảo Ti Tốp. Kíp y tế thường trực đã nhanh chóng tiếp cận, sơ cứu và giúp bệnh nhân qua cơn nguy kịch.
Người phụ nữ 70 tuổi nhập viện sau khi ăn nhầm gói chống ẩm trong túi bánh
Y tế - 5 ngày trướcGĐXH - Người bệnh nữ 70 tuổi vô tình ăn phải gói chống ẩm trong túi bánh, dẫn đến rối loạn tiêu hóa chỉ sau vài giờ.
Vận động viên đổ gục, ngừng tim ngay trên đường chạy khi cách vạch đích 10m
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Bệnh viện Bạch Mai vừa cấp cứu kịp thời một vận động viên ngừng tim ngay trên đường chạy. Bác sĩ khuyến cáo, người tham gia chạy cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu cảnh báo khi xuất hiện những biểu hiện này, cần dừng vận động ngay và tìm kiếm hỗ trợ y tế.
Nữ sinh bị dây điện giăng ngang đường cứa vào cổ
Y tế - 1 tuần trướcTrong lúc đi học về, 1 nữ sinh ở Quảng Trị vướng dây điện giăng ngang đường nên ngã xuống, bị chấn thương vùng cổ, đầu.
Tri ân gia đình thiếu nữ Anh hiến tạng, trao cơ hội sống cho 3 người Việt
Y tế - 2 tuần trướcGĐXH - Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức trang trọng tổ chức Lễ tri ân gia đình O.S.W (19 tuổi, quốc tịch Anh) - người đã hiến tạng, mang lại sự sống cho 3 bệnh nhân Việt Nam đang cần được ghép tạng.
Cô gái 19 tuổi người Anh qua đời, trao cơ hội sống cho 3 bệnh nhân Việt Nam: Nỗi đau thành 'phép màu' sự sống
Y tế - 2 tuần trướcGĐXH - Gia đình cô gái 19 tuổi quốc tịch Anh đã đưa ra quyết định hiến tạng sau khi cô chết não trong chuyến du lịch tại Việt Nam, giúp 3 bệnh nhân hồi sinh sự sống.
Đông đảo người dân được khám, tư vấn sức khỏe miễn phí tại Lễ mít tinh phát động Ngày Sức khỏe toàn dân
Y tế - 2 tuần trướcSáng 5/4, tại không gian phố đi bộ Trần Nhân Tông, Công viên Thống Nhất (Hà Nội), đã diễn ra Lễ mít tinh phát động Ngày Sức khỏe toàn dân (7/4) với chủ đề "Chủ động phòng bệnh – Vì một Việt Nam khỏe mạnh". Trong khuôn khổ buổi lễ, đông đảo người dân đã được khám, tư vấn sức khỏe miễn phí.
Bé 15 tháng tuổi ở Ninh Bình bị ô tô cán qua người và 4 ngày giành giật sự sống nghẹt thở
Y tếGĐXH - Một bé trai 15 tháng tuổi bị ô tô lùi cán qua người, rơi vào tình trạng đa chấn thương nguy kịch, suy hô hấp nặng. Nhờ sự can thiệp kịp thời và phối hợp hiệu quả của các chuyên khoa, các bác sĩ Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Ninh Bình đã giành lại sự sống cho bệnh nhi sau 4 ngày điều trị tích cực.
