Điều trị bằng thuốc ARV: Giảm lây nhiễm HIV từ mẹ sang con
GiadinhNet - Theo BS Nguyễn Tiến Lâm, Trưởng khoa Virus – Ký sinh trùng (BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương), điều trị bằng thuốc kháng HIV (ARV) đang được mở rộng tại Việt Nam. Ngoài tác dụng giảm tỷ lệ bệnh tật, giảm tử vong, cải thiện chất lượng cuộc sống của người nhiễm HIV, điều trị bằng thuốc ARV còn là một biện pháp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con hiệu quả.
![]() |
|
Phụ nữ mang thai cần được tư vấn xét nghiệm HIV. Ảnh: TL |
BS Nguyễn Tiến Lâm cho biết, khả năng lây HIV từ mẹ sang con càng lớn khi tuổi thai càng cao. Vì vậy, thai phụ cần phát hiện sớm tình trạng nhiễm HIV để áp dụng các biện pháp can thiệp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con, bao gồm dự phòng bằng ARV, dùng sữa thay thế, tiếp cận các dịch vụ chăm sóc và điều trị sau sinh.
|
Tháng cao điểm dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con
Ông Bùi Đức Dương, Phó Cục trưởng Cục phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho biết: Tháng cao điểm dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con (6/2013) chú trọng thực hiện các hoạt động về truyền thông và cung cấp dịch vụ. Trong đó, ngành y tế sẽ tiếp tục mở rộng cung cấp các dịch vụ dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con; đảm bảo việc cung ứng thuốc ARV liên tục cho dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con. Bên cạnh đó, tùy thuộc vào điều kiện cụ thể, từng địa phương sẽ thực hiện việc tư vấn xét nghiệm HIV tại tuyến xã, phường cho phụ nữ mang thai nhằm phát hiện sớm phụ nữ mang thai nhiễm HIV và cung cấp các dịch vụ dự phòng lây truyền.T.A |
Theo các bác sĩ, người mẹ có thể uống thuốc đặc hiệu ARV khi thai nhi được 28 tuần và uống liên tục đến khi sinh. Trong thời gian này, để đảm bảo dự phòng lây truyền có hiệu quả, bà mẹ cần được theo dõi, khám thai định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ và được sinh tại các cơ sở đủ điều kiện. Sau khi sinh con, để phòng lây truyền HIV sang bé qua sữa mẹ, khi đủ điều kiện nên cho trẻ bú sữa bình hoàn toàn thay cho sữa mẹ. Các loại sữa thay thế cho bé sinh ra từ mẹ nhiễm HIV được cấp miễn phí tại nhiều cơ sở y tế.
Trong trường hợp trẻ bú mẹ hoàn toàn thì nên cai sữa sớm, muộn nhất là khi trẻ được 6 tháng tuổi. Bởi theo các chuyên gia, thời gian bú mẹ càng dài thì nguy cơ lây truyền HIV cho trẻ càng lớn. Ngoài ra, cần tham khảo ý kiến bác sĩ về tư thế bú, cách ngậm bắt vú và xử trí khi nứt núm vú, áp xe vú.
Khi bé được 4-6 tuần tuổi, sản phụ và gia đình cần đưa trẻ đến các cơ sở chăm sóc, điều trị HIV dành cho trẻ em để được theo dõi lâu dài. Trong trường hợp trẻ mồ côi, gia đình nên giới thiệu đến các trung tâm chăm sóc trẻ mồ côi theo dõi mức suy giảm miễn dịch nặng theo lứa tuổi.
Những chính sách mới của Việt Nam trong điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con đã làm giảm đáng kể số trẻ nhiễm HIV từ mẹ. Đơn cử, tại TP Hồ Chí Minh, tỷ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con giảm từ dưới 5% (năm 2010) xuống còn dưới 3% (năm 2011). Theo tính toán, nếu không có sự can thiệp thì tỷ lệ này trung bình 35-40%. Tại nhiều bệnh viện, cơ sở y tế đều có tư vấn cho phụ nữ mang thai nhiễm HIV về các dịch vụ chăm sóc, điều trị trước, trong và sau khi sinh.
Theo BS Nguyễn Tiến Lâm, nhiều nghiên cứu cho thấy, số người nhiễm mới HIV đã giảm mạnh khi mở rộng điều trị bằng thuốc ARV. Hiện nay, thay vì điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con từ tuần thai thứ 28 đã được điều chỉnh xuống tuần thai thứ 14 của thai kỳ.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, khi người nhiễm điều trị bằng thuốc ARV càng muộn thì tỷ lệ tử vong càng cao. Nếu phụ nữ mang thai phát hiện muộn tình trạng nhiễm HIV, được điều trị bằng thuốc ARV ở giai đoạn muộn thì tỷ lệ con của họ nhiễm HIV sẽ tăng lên.
Theo các bác sĩ, để tăng cường hiệu quả của điều trị bằng thuốc ARV, giảm tình trạng tử vong, giảm các trường hợp nhiễm mới, cứu nhiều trẻ không bị nhiễm từ mẹ, người nhiễm HIV cần đến các cơ sở y tế để được chăm sóc và điều trị ngay khi phát hiện tình trạng nhiễm HIV. Phụ nữ mang thai cần đến khám thai và xét nghiệm HIV sớm để phát hiện sớm tình trạng nhiễm, tốt nhất là trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Dịch vụ điều trị bằng thuốc ARV hiện được cung cấp miễn phí tại các cơ sở y tế điều trị và chăm sóc HIV/AIDS.
Thông tin từ Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho hay, trong thời gian qua với nỗ lực từ Chính phủ và sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế, thuốc ARV điều trị cho người nhiễm HIV hiện đang được cung cấp miễn phí. Chương trình điều trị bằng thuốc ARV đã triển khai tại 63 tỉnh, thành phố. Trong thời gian tới, dịch vụ điều trị bằng thuốc ARV sẽ được mở rộng và lồng ghép vào y tế cơ sở. Ngoài việc chú trọng mở rộng độ bao phủ về mặt địa lý thì tiêu chuẩn được điều trị bằng ARV cũng được thay đổi để người nhiễm HIV được tiếp cận sớm hơn với dịch vụ điều trị.
|
Lưu ý khi chăm sóc phụ nữ có thai bị nhiễm HIV
Để thai phụ bị nhiễm HIV dùng riêng biệt một số đồ dùng cá nhân như khăn tắm, khăn mặt, bàn chải đánh răng, bấm móng tay, kim tiêm… Nếu thai phụ bị chảy máu, cần nhanh chóng rửa sạch bằng các chất liệu tiệt trùng như nước javel, trong khi lau rửa vết máu cần phải mang găng tay. Nếu không có găng tay phải dùng giấy hoặc ni lông. Khi lỡ bị các vật nhọn của bệnh nhân đâm vào, cần phải nặn máu tại vết thương ra ngay, rửa sạch bằng xà bông và sát trùng lại bằng cồn. Sau khi xử lý tại nhà, cần liên lạc ngay với trung tâm y tế chuyên khoa để được hướng dẫn phòng bệnh. Khi giặt quần áo, khăn, ga giường có dính máu hoặc các dịch tiết của thai phụ cần chú ý: Ngâm bằng nước javel trong thời gian 20 phút rồi đi găng để giặt. Giặt riêng với các quần áo của người khác trong gia đình. Nếu khăn của họ dính các chất đặc như chất nôn, phân… thì phải giặt sạch bớt bằng nước trước khi ngâm javel và giặt lại bằng xà bông. Với các loại rác có máu (giấy, bông, băng gạc, kim tiêm…) cần cho vào hai lần túi ni lông, sau đó buộc lại trước khi bỏ vào thùng rác. TT |
Thiện Ân
Chị em đua nhau ăn thứ này để đẹp da đón Tết 2026, chuyên gia ngăn vội vì coi chừng 'hại thân'
Sống khỏe - 16 giờ trướcGĐXH - Những ngày chuẩn bị đón Tết 2026, nhiều chị em truyền tai nhau mua nước xương hầm ăn để bổ sung collagen, đẹp da 'cấp tốc'. Nhưng chuyên gia cảnh báo: coi chừng tiền mất, tật mang.
Bước tiến mới của y tế số: Bệnh viện 19-8 triển khai trí tuệ nhân tạo 'bắt mạch' bệnh lý tim mạch
Y tế - 17 giờ trướcGĐXH - Nằm trong chiến lược chuyển đổi số y tế, Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) đã chính thức triển khai công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ đọc kết quả điện tim. Đây là giải pháp đột phá giúp nâng cao năng lực chẩn đoán lâm sàng, đồng thời hiện thực hóa mục tiêu xây dựng "bệnh viện không giấy tờ".
Món cháo 'vạn người mê' ngày lạnh: Chuyên gia chỉ rõ 5 nhóm người 'né gấp' nếu không muốn nhập viện
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Cháo lòng là món ăn có sức hấp dẫn đặc biệt đối với ẩm thực Việt, nhất là trong những ngày thời tiết chuyển lạnh. Tuy nhiên, đằng sau hương vị đậm đà ấy là những khuyến cáo y tế về hàm lượng dinh dưỡng và các nhóm nguy cơ mà người tiêu dùng cần nắm vững.
7 động tác sơ cứu giúp người đột quỵ có cơ hội được cứu sống
Y tế - 1 ngày trướcGĐXH - Bên cạnh việc nhận biết sớm các dấu hiệu đột quỵ, kỹ năng sơ cứu đúng cách của người nhà giữ vai trò then chốt trong giai đoạn chờ nhân viên y tế tiếp cận.
3 loại trà mùa đông uống đúng cách vừa giữ ấm cơ thể vừa giúp giảm mỡ bụng
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Mùa đông là thời điểm cơ thể dễ tích mỡ bụng nhất. Bên cạnh ăn uống và vận động, việc chọn đúng loại trà ấm không chỉ giúp giữ nhiệt mà còn hỗ trợ đốt mỡ tự nhiên, được chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị dùng thường xuyên.
Cây rau từng bị coi là cỏ dại, nay 'lên đời' thành 'đặc sản': Chuyên gia nói gì về loại rau này?
Sống khỏe - 2 ngày trướcGĐXH - Từ thứ rau dại ít ai để ý, rau tầm bóp bỗng 'lên đời' thành đặc sản được săn lùng vì tốt cho sức khỏe. Tuy nhiên, có một lưu ý người dùng nhất định phải cẩn trọng khi sử dụng.
Mùa đông ai cũng mê món này, nhưng chuyên gia cảnh báo 6 nhóm người ăn vào lại 'rước họa' vào thân
Sống khỏe - 2 ngày trướcGĐXH - Dân gian thường truyền tai nhau quan niệm 'ăn gì bổ nấy', khiến nhiều người tin rằng ăn óc heo sẽ tăng cường trí nhớ và cải thiện giấc ngủ. Tuy nhiên, dưới góc nhìn y khoa hiện đại, món ăn này tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với một số nhóm đối tượng cụ thể.
Giảm mỡ 'thấy rõ' chỉ nhờ một thức uống, bí quyết nằm ở cách uống
Sống khỏe - 2 ngày trướcGĐXH - Mỡ nội tạng được xem là “kẻ thù thầm lặng” của sức khỏe, liên quan trực tiếp đến bệnh tim mạch, tiểu đường và béo phì. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, chỉ cần duy trì một loại thức uống đơn giản mỗi ngày, kết hợp lối sống lành mạnh, bạn có thể hỗ trợ giảm mỡ nội tạng hiệu quả và an toàn ngay tại nhà.
Hỏi - Đáp cùng ứng viên trong Top 12 'Tôi khỏe đẹp hơn' lần 4 trước giờ trao giải
Y tế - 2 ngày trướcTrước giờ vinh danh tại "Tôi khỏe đẹp hơn" lần 4, các ứng viên Top 12 đang mang trong mình những cảm xúc khó quên. Đây là thời khắc để những nỗ lực thay đổi vóc dáng và tinh thần bền bỉ của các thí sinh được lan tỏa đến cộng đồng.
Món ngon gây tranh cãi từng lọt top thế giới: Những ai tuyệt đối không nên ăn để tránh rủi ro sức khỏe?
Sống khỏe - 2 ngày trướcGĐXH - Chuyên trang ẩm thực quốc tế Taste Atlas đã đưa tiết canh vịt của Việt Nam vào danh sách 50 món ăn từ vịt ngon nhất thế giới dựa trên sự bình chọn của thực khách toàn cầu. Tuy nhiên, trái ngược với sự hấp dẫn về hương vị, dưới góc độ y khoa, đây lại là món ăn tiềm ẩn nhiều nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng.
3 loại trà mùa đông uống đúng cách vừa giữ ấm cơ thể vừa giúp giảm mỡ bụng
Sống khỏeGĐXH - Mùa đông là thời điểm cơ thể dễ tích mỡ bụng nhất. Bên cạnh ăn uống và vận động, việc chọn đúng loại trà ấm không chỉ giúp giữ nhiệt mà còn hỗ trợ đốt mỡ tự nhiên, được chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị dùng thường xuyên.
