Hàng nghìn người phóng sinh cá ra sông Hồng: Bắt rồi thả có phải là làm phước?

Hàng nghìn người tham dự buổi lễ phóng sinh. Ảnh: T.G

Không kiểm soát được số lượng cá thả xuống sông

Liên quan đến thông tin hàng nghìn người dân phóng sinh 10 tấn cá tại cửa đình làng Bát Tràng ra sông Hồng ngày mồng 9 tháng Giêng Âm lịch gây xôn xao dư luận, trao đổi với PV Báo Gia đình & Xã hội chiều 8/2, ông Trần Đức Thuận, Trưởng tiểu ban quản lý khu di tích Bát Tràng (huyện Gia Lâm - Hà Nội) cho hay: “Lễ phóng sinh do trụ trì của chùa Linh Ứng (hay còn gọi là chùa Tương Mai) tổ chức. Trước khi tổ chức lễ phóng sinh, trụ trì chùa đã báo cáo và xin phép chính quyền địa phương mượn địa điểm trước cửa đình Bát Tràng”.

Cũng theo ông Thuận, đây là năm thứ 2 tổ chức lễ phóng sinh trước cửa đình Bát Tràng. Khi sư thầy và người dân thả cá ra sông, lực lượng chức năng cũng có mặt. Còn về số lượng cụ thể bao nhiêu tấn cá thì không kiểm soát hết được.

Xe tải chở số lượng lớn cá các loại đến lễ phóng sinh.

Sư thầy Thích Đàm Thu, trụ trì chùa Linh Ứng chia sẻ: “Lễ phóng sinh được tổ chức với mục đích cầu bình an cho người dân. Năm nay, lễ phóng sinh thu hút hơn 1.000 phật tử tham dự. Cá phóng sinh ra sông Hồng là do người dân ở gần khu vực và các tỉnh thành lân cận tự nguyện mua ở chợ sau đó mang đến bến sông mời các thầy làm lễ xong rồi phóng sinh ra sông. Nhà chùa không mua cá về phóng sinh ra hồ”, thầy Đàm Thu nói.

Về thông tin nói rằng, trong lễ phóng sinh có 8 xe tải chở gần 10 tấn cá đến, trụ trì chùa Linh Ứng cho hay: “Điều này không đúng vì mỗi người dân chỉ mang khoảng 1 kg cá đến làm lễ cúng rồi phóng sinh. Không có ai mang vài chục cân cá đến thả ra sông cả”.

Phóng sinh thế nào mới đúng?

Sau khi niệm chú, cá được đổ nhẹ nhàng xuống dòng sông Hồng.

Trao đổi với PV Báo Gia đình & Xã hội về ý nghĩa của việc phóng sinh cá, GS.TS Trần Lâm Biền - Nhà nghiên cứu văn hóa dân gian chia sẻ: “Phóng sinh tức là nhìn thấy các loại chúng sinh có mạng sống đang bị bắt nhốt, giam cầm, sắp sửa bị giết hại, tù túng, mạng sống trong phút giây nguy ngập rồi mình liền phát lòng từ bi tìm cách cứu chuộc. Như vậy tức là hành vi giải thoát, phóng thích, cứu lấy mạng sống. Còn việc con chim đang bay trên trời, con cá đang bơi dưới nước mình mua về để phóng sinh thì không phải là làm phước, ban ơn. Thực tế, nhiều người phóng sinh với mục đích mặc cả với thần linh để được cái này, cái kia. Tôi cho rằng, làm thế chẳng có gì là tốt đẹp cả. Việc bắt rồi lại thả là chuyện lẩn quẩn trong tư duy”.

“Đầu xuân, nhiều người hay có ý định làm lễ phóng sinh và tìm mua chim, cá để thả. Việc này chẳng khác gì tiếp tay cho những kẻ cơ hội trục lợi từ hành động mang tính từ bi của người khác. Đức Phật khuyên mọi người làm gì cũng nên xuất phát từ cái tâm và phải có hiểu biết đúng đắn. Thay vì phóng sinh theo kiểu nghi lễ, chỉ nên phóng sinh tùy duyên, nghĩa là thấy chúng đang gặp nạn thì cứu giúp ngay khi đó. Những trường hợp khẩn cấp như vậy, chúng ta phải hành động ngay chứ không cần phải đem vào chùa làm các nghi lễ, hình thức”, vị chuyên gia chia sẻ.

Cũng theo lời GS Trần Lâm Biền, trong đạo Phật phát triển sau này, phóng sinh chỉ là một phương tiện để tu tập. “Về mặt hình thức phóng sinh có nghĩa là mình đừng có cùm kẹp mà để cho các loài vật được tự do. Còn về nghĩa bóng, phóng sinh là phóng thích những cái tâm ô uế như cái tâm tham, cái tâm đố kị, hơn thua và thù hận... ra khỏi con người mình để mình được tự do. Ý nghĩa sâu xa của việc phóng sinh trong đạo Phật là như vậy chứ không phải là mua mấy con chim, con cá đem đi phóng sinh là xong”, GS Trần Lâm Biền bày tỏ.

Nhật Tân