Thế nhưng đã liên tục xảy ra chuyện xúc phạm học sinh khuyết tật ở một trường THCS tại Hà Nội, đến nỗi hội đồng nhà trường phải họp và đưa ra hình thức kỷ luật với tác giả của những trò đùa quái ác.
Hoạt động sư phạm của nước nhà một chặng đường nhìn lại, so với vài thập niên trước không thể không ngả mũ kính phục với những thành tựu mà giáo dục hòa nhập. Theo đó, cả nước có 23 vạn trong tổng số khoảng 1 triệu trẻ khuyết tật đã được học hòa nhập. Đã có các khoa giáo dục đặc biệt được mở tại các trường đại học để cho ra “lò” những giáo viên có khả năng dạy trẻ khuyết tật. Nhiều cuộc thi dành cho giáo viên dạy giỏi học sinh khuyết tật được tổ chức, xóa đi những mặc cảm từ chính những người đứng trên bục giảng .
Nhưng bên cạnh mặt bằng được nâng lên, dường như ngày càng “khuyết” những tấm gương cõng bạn đi học, những lớp học có chỗ ngồi riêng cho những anh “Nguyễn Ngọc Ký”, “Hoa Xuân Tứ” thời đại mới.
Cùng với hệ thống các trường dành cho trẻ khuyết tật đặc biệt được thành lập, hiện trạng giáo dục hòa nhập cho các học sinh khuyết tật trong các trường phổ thông lại đang có nhiều bất cập. Không riêng gì những hành động kỳ thị, ngược đãi, làm tổn hại sức khỏe tinh thần bạn học như trường hợp kể trên. Nhận thức của cộng đồng xã hội, đặc biệt là của phụ huynh và giáo viên, cũng là một trong những trở ngại trong công tác giáo dục hoà nhập trẻ khuyết tật. Chẳng hạn việc xác định đối tượng, mức độ bệnh tật của trẻ vẫn dựa trên cảm tính của nhà trường, chưa có sự vào cuộc của các nhà xã hội học. Hay như sự phân biệt “giàu nghèo” xảy ra khi chỉ trẻ khuyết tật của những gia đình có điều kiện mới được nhập học. Và còn đó, tình trạng thiếu thốn trang thiết bị, đồ dùng dạy học đặc thù và cả các dụng cụ trợ giúp khác cho trẻ khó khăn vận động.
Trở lại vụ việc, có thể thấy cái thế khó xử của Ban giám hiệu nhà trường, khi xử lý kỷ luật ở mức độ đuổi học với lỗi của các đám “nhất quỷ, nhì ma” thì quá nặng, mà để chuyện chìm xuồng, dường như lại áy náy với gia đình đâm đơn kiện. Cũng bởi đơn giản, Bộ GD&ĐT còn “nợ” văn bản ban hành quy chế về việc chăm sóc, giáo dục trẻ khuyết tật.
Một khi môi trường sư phạm vẫn còn khá nhiều cái “khuyết” căn bản, thì đối xử bình đẳng với người khuyết tật, nên chăng trông đợi nhiều vào thay đổi nhận thức của các học sinh bình thường. Thay vì nhắc nhở, kỷ luật, hãy để các em tự nhận biết, đặc biệt qua những tài liệu, câu chuyện tấm gương giúp đỡ bạn bè, để thông cảm và nhận thấy trách nhiệm của mình, không lặp lại những trò đùa quái ác.
Hiếu Sự