Lá tròn hay lá nhọn? Chi tiết nhỏ quyết định độ ngon - bổ của rau bina khi vào bữa cơm gia đình

Rau bina từ lâu đã được xem là một trong những loại rau xanh giàu dinh dưỡng, thường xuyên xuất hiện trong thực đơn của nhiều gia đình. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết rằng chỉ một chi tiết rất nhỏ – hình dáng lá tròn hay lá nhọn – lại có thể quyết định trực tiếp đến độ ngon, độ ngọt và giá trị dinh dưỡng của món ăn. Chọn nhầm loại, rau bina có thể trở nên đắng chát, khó ăn, thậm chí làm nhiều người “oan uổng” đánh giá thấp loại rau vốn rất tốt này.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng, rau bina là nguồn cung cấp vitamin A, C, K, folate, sắt và chất chống oxy hóa rất tốt. Tuy nhiên, hàm lượng axit oxalic trong rau bina có thể ảnh hưởng đến vị giác và khả năng hấp thu khoáng chất. Việc chọn đúng giống rau và chế biến phù hợp giúp tận dụng tối đa lợi ích dinh dưỡng, đồng thời tránh cảm giác đắng, chát thường gặp”,

Hai “phiên bản” rau bina quen mà lạ

Trên thị trường hiện nay, rau bina phổ biến nhất gồm hai loại: rau bina lá tròn và rau bina lá nhọn. Rau bina lá tròn, còn được gọi là rau bina lá to, được cho là có nguồn gốc từ châu Âu. Trong khi đó, rau bina lá nhọn - hay rau bina lá nhỏ - là giống rau lâu đời, quen thuộc với nhiều vùng trồng truyền thống.

Chỉ cần đặt hai loại cạnh nhau, người nội trợ có thể dễ dàng phân biệt. Rau bina lá tròn có phiến lá xòe rộng như những chiếc quạt nhỏ, lá dày, màu xanh đậm, bề mặt thường có nếp nhăn nhẹ. Khi chạm tay, lá cho cảm giác mềm nhưng chắc. Ngược lại, rau bina lá nhọn có dáng thanh mảnh hơn nhiều: lá dài, thon, nhọn như lá liễu, màu xanh ngọc bích tươi sáng, bề mặt nhẵn mịn, thân cây mảnh và mềm.

Nhiều người ví von vui rằng, nếu rau bina lá tròn trông giống “những anh chàng mũm mĩm khỏe khoắn”, thì rau bina lá nhọn lại như “những cô nàng thanh thoát, nhẹ nhàng”. Sự khác biệt ngoại hình này không chỉ để nhìn cho vui, mà còn phản ánh rõ rệt đặc tính bên trong của từng loại.

Hàm lượng axit oxalic - yếu tố quyết định vị ngon

Khác biệt lớn nhất giữa hai loại rau bina nằm ở hàm lượng axit oxalic và lượng nước. Đây chính là yếu tố quyết định rau có vị ngọt thanh hay đắng chát.

Rau bina lá tròn chứa hàm lượng axit oxalic cao hơn, trong khi lượng nước thấp hơn tương đối. Nếu đem xào trực tiếp mà không chần sơ, rau dễ có cảm giác khô, chát, thậm chí “sượng” như nhai giấy nhám, khiến lưỡi tê nhẹ. Đây cũng là lý do khiến không ít người cho rằng rau bina “khó ăn”.

Trong khi đó, rau bina lá nhọn lại có hàm lượng axit oxalic chỉ bằng khoảng một nửa so với loại lá tròn, nhưng lượng nước có thể lên tới 93%. Khi cắt, có thể cảm nhận rõ nước tiết ra từ thân và lá. Chỉ cần chần nhanh hoặc xào lướt, rau đã giữ được vị ngọt tự nhiên, giòn mềm, kèm theo mùi thơm nhẹ của cỏ non rất dễ chịu.

Chọn đúng loại cho đúng món

Chọn sai loại rau bina không chỉ ảnh hưởng đến hương vị, mà còn khiến cách chế biến trở nên “phản tác dụng”. Với rau bina lá tròn, ưu điểm lớn nhất là chịu được nhiệt và thời gian nấu dài. Lá dày giúp rau không bị nát khi hầm, nấu canh lâu hay làm nhân. Trong quá trình nấu, axit oxalic sẽ dần giảm đi, giúp rau mềm, dai và thấm gia vị.

Ngược lại, rau bina lá nhọn lại “ghét” nấu lâu. Lá mỏng, mềm nên rất dễ úa vàng và nhũn nếu đun quá kỹ, vừa mất vị ngon vừa hao hụt dinh dưỡng. Loại này phù hợp nhất với các món trộn, món nguội, xào nhanh trên lửa lớn.

Một mẹo nhỏ được các đầu bếp và chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị là chần sơ rau bina trong 10–15 giây trước khi chế biến, bất kể là lá tròn hay lá nhọn. Cách này giúp giảm bớt axit oxalic, làm rau xanh hơn, mềm hơn và dễ ăn hơn.

Cách chọn và bảo quản để rau luôn ngon

Khi mua rau bina, hãy bắt đầu từ phần rễ. Rễ tươi thường có màu đỏ tím, chắc, không mềm nhũn. Rau bị thâm đen, héo hoặc có mùi lạ nên tránh. Quan sát lá, chọn những lá phẳng, bóng, không đốm vàng, không lỗ sâu. Dùng tay bóp nhẹ: lá tròn nên dày và đàn hồi, lá nhọn nên giòn mềm, không khô.

Để bảo quản, có thể bọc rau bina trong giấy ăn ẩm, cho vào túi ni-lông và đặt thẳng đứng trong ngăn mát tủ lạnh. Cách này giúp rau giữ tươi từ 3–5 ngày. Nếu chưa dùng kịp, hãy chần sơ 10 giây, để ráo, chia nhỏ và trữ đông. Khi cần nấu canh hay súp, chỉ việc lấy ra sử dụng, rất tiện lợi.

Tóm lại, Muốn rau bina ngon, ngọt và bổ, việc đầu tiên không phải là gia vị hay cách nấu, mà là chọn đúng loại rau ngay từ sạp chợ. Rau bina lá tròn hợp món hầm, canh, làm nhân; rau bina lá nhọn lý tưởng cho món xào nhanh, trộn nguội. Chỉ cần nhớ kỹ sự khác biệt này, bữa cơm gia đình không chỉ ngon miệng hơn mà còn tận dụng trọn vẹn giá trị dinh dưỡng của loại rau xanh tưởng chừng rất quen thuộc.