Mồ mả người thân bị san bê tông, gia đình liệt sĩ ở Hà Nội kêu cứu

Muốn vào viếng mộ, phải làm đơn

Theo phản ánh của ông Đỗ Văn Quy (SN 1953, trú phố Chính Kinh, phường Nhân Chính, quận Thanh Xuân, Hà Nội), tại khu đất thuộc tổ dân phố số 16 phường Nhân Chính (gọi là gò Tu Vũ - trước là nơi an táng của người dân địa phương), gia đình ông có 5 ngôi mộ gồm: Mộ cụ ông Đỗ Văn Tồn, cụ bà Nguyễn Thị Toẻn, bà Nguyễn Thị Lanh, ông Đỗ Trực Nhanh, bà Đỗ Thị Nội. Những người này lần lượt là cụ nội, bà nội, em ruột ông nội và bác ruột của ông Quy. 

Ngôi mộ sớm nhất được an táng năm 1945, muộn nhất năm 1958. Mấy chục năm nay, gia đình ông Quy vẫn hương khói, thăm viếng mộ, không phát sinh vấn đề gì. Khu mộ có xây giật 5 cấp và bia đá đề tên 5 người đã khuất. Đường đi vào khu mộ là con đường thuộc ngõ 58 Vũ Trọng Phụng, phường Nhân Chính.

Gia đình ông Quy viếng mộ vào dịp Tết âm lịch năm 2019

"Tuy nhiên, vào rạng sáng ngày 20/11 vừa qua, một nhóm người đã quây tôn bịt đường vào, đổ bê tông toàn bộ khu đất, rộng hàng trăm m2, nơi có mộ người thân của chúng tôi. Vì nhà tôi không ở gần khu mộ, nên sáng cùng ngày, tôi mới biết chuyện. Người dân sống gần đó cho biết, việc san lấp khu đất này do Công an quận Thanh Xuân thực hiện. 

Tôi ra công an quận thì trực ban hướng dẫn gặp cán bộ tên Toản. Tôi có hỏi ông Toản là mộ nhà tôi ở đó, sao khi san lấp, không một ai thông báo cho gia đình tôi và vì sao lại quây tôn, bịt đường vào khu mộ? Ông Toản nói việc san lấp do UBND quận giao làm, để đảm bảo vệ sinh môi trường, chống lấn chiếm. Tôi đề nghị ông Toản cho tôi vào quan sát hiện trạng khu mộ nhưng ông Toản không cho. Nhìn qua khe hở hàng rào tôn, tôi thấy khu mộ của gia đình gần như đã bị bê tông san phẳng, chỉ còn cái ngai gắn bia lộ trên mặt đất. Ông Toản nói nếu muốn vào thì về làm đơn xin xác nhận của UBND phường Nhân Chính", ông Quy cho hay.

Ngay trong ngày 20/11, theo hướng dẫn của cán bộ Toản, ông Quy vẫn làm đơn gửi UBND phường. Cẩn thận hơn, ông còn xin xác nhận của 3 người cao niên tại địa phương (trong đó 2 người từng là cán bộ Hợp tác xã Nhân Chính) về việc gia đình ông có mộ ở khu đất trên. Dù đơn từ đã gửi, nhưng người ta vẫn không cho gia đình ông vào khu mộ. 

"Đến 10 ngày sau, chiều 30/11, UBND phường mới mời gia đình tôi lên trụ sở. Họ nói, nếu muốn chuyển mộ đi nơi khác thì làm đơn trình bày nguyện vọng, họ sẽ xem xét. Chúng tôi đã làm đơn khiếu nại, trong đó nêu rõ, gia đình không có nhu cầu di dời mộ, nếu cơ quan chức năng muốn lấy đất, muốn di dời mộ, thì phải chủ động gặp gỡ, bàn thảo với gia đình tôi. Ngoài ra, đề nghị cho loại bỏ những khối bê tông đã đè lên mặt mộ và cho chúng tôi vào thăm viếng khu mộ, nhưng gần 1 tháng trôi qua, họ không hồi âm", ông Quy nói.

Hiện trạng khu mộ nhà ông Quy sau khi khu đất bị san lấp

Theo ông Quy, từ trước tới nay, gia đình ông chưa từng nhận được bất kỳ thông báo nào của các cấp chính quyền về việc san lấp khu gò Tu Vũ hay việc gia đình phải di dời mộ. Ông khẳng định, ngoài 05 ngôi mộ người thân được chôn cất từ nhiều thập kỷ trước ở đây, gia đình ông không hề có đất đai hay lấn chiếm gì tại khu vực này.

Chia sẻ thêm với PV, ông Quy cho biết, bản thân ông là thương binh, em trai ruột là Đỗ Văn Quỳ, liệt sĩ chống Mỹ, hy sinh năm 1974. 

"Cách hành xử của cơ quan công quyền quận, phường đối với gia đình liệt sĩ như vậy khiến chúng tôi vô cùng bức xúc. Mồ mả của người thân chúng tôi tồn tại nhiều thập kỷ qua, vậy mà giờ đây, chúng tôi muốn vào thắp hương cũng không được phép. Điều gia đình tôi lo lắng nhất bây giờ là trong quá trình san lấp, không biết máy móc của họ có làm tổn hại gì đến mồ mả người thân chúng tôi dưới đất không? Mấy hôm nữa là đến ngày giỗ cụ nội tôi… Quả thật vô cùng đau xót!", ông Quy nói và mong muốn cơ quan chức năng nhanh chóng xem xét, xử lý thấu đáo sự việc, đúng với luật pháp và truyền thống đạo lý người Việt.

Phường, quận nói gì?

Trao đổi với PV Báo Gia đình và Xã hội, ông Hoàng Tùng, Phó chủ tịch UBND phường Nhân Chính cho biết, ngày 30/11, phường đã có buổi làm việc với gia đình ông Quy. Tại buổi làm việc này, phường có yêu cầu là nếu gia đình muốn ra vào khu đất có phần mộ và xa hơn nữa là muốn di chuyển mộ phần thì cần phải có đơn đề nghị gửi tới UBND phường. Trên cơ sở đó, phường sẽ báo cáo và xin chủ trương từ các cơ quan cấp trên xem xét, giải quyết. Hiện tại, phường vẫn chưa nhận được đơn đề nghị nguyện vọng của gia đình nên chưa thể có hướng xử lý.

Còn Trung tá Bùi Quang Hưng (Đội trưởng Đội An ninh – Công an quận Thanh Xuân) cho biết, năm 2009, UBND quận Thanh Xuân đã có quyết định tạm bàn giao khu đất gò Tu Vũ rộng trên 1.000m2 (hiện chỉ còn hơn 800 m2) cho công an quận quản lý. Tháng 10/2020, thực hiện chỉ đạo từ phía UBND quận, Công an quận đã triển khai biện pháp bảo vệ khu đất nhằm chống việc lấn chiếm và đảm bảo vệ sinh môi trường. 

Trong quá trình thực hiện công việc, công an xác định trong khu đất có một gò đất nhô cao xây giống mộ chí, có một bát hương, một bia đá ghi tên 5 người. Khi đó công an quận đã trao đổi với UBND phường Nhân Chính, cử cán bộ phối hợp xác minh mộ chí trên là thật hay giả và nguồn gốc, nhưng không có ai tới nhận. Chính vì vậy, ngày 20/11, Công an quận Thanh Xuân đã tiến hành san lấp, đổ bê tông và quây tôn khu đất trên. Sau đó ông Quy và người thân tìm tới nói đó là phần mộ của gia đình và xin vào thắp hương. Hiện tại công an quận vẫn đang phối hợp và chờ phía UBND phường Nhân Chính thông tin về nguồn gốc của phần mộ trên. Trong trường hợp xác định đó chính là mộ phần của gia đình ông Quy, công an quận sẽ tạo điều kiện để họ ra vào hương khói vào các ngày giỗ, lễ theo đúng phong tụng tập quán.

Khi PV đề nghị vào khu đất để tiếp cận và ghi nhận thực trạng hiện tại của phần mộ thì ông Hưng từ chối và cho biết, về việc này phải chờ xin ý kiến từ phía lãnh đạo Công an quận Thanh Xuân và sẽ phản hồi lại cơ quan báo chí.

Vợ chồng ông Quy phải vái vọng cụ kỵ, ông bà qua hàng rào tôn

Ông Trần Hà Linh (Đội phó Đội Chính trị hậu cần thuộc Công an quận Thanh Xuân) thông tin thêm, từ tháng 9/2019 tới thời điểm hiện tại, công an quận đã lắp đặt hệ thống camera theo dõi khu đất trên và không thấy ai ra vào hương khói đối với phần mộ mà gia đình ông Quy phản ánh. Tuy vậy, khi PV đề nghị được tiếp cận dữ liệu của hệ thống camera ghi hình trong quãng thời gian trên thì ông Linh cho biết, do lưu lượng ổ cứng có hạn nên hình ảnh hiện công an quận không còn lưu đầy đủ.

Trước những thông tin mà UBND phường Nhân Chính và Công an quận Thanh Xuân cung cấp, chúng tôi đã trao đổi lại với phía ông Quy và gia đình. Ông Quy nói: "Mồ mả của chúng tôi yên lành hơn 70 năm nay, trong khu đất từng là nghĩa địa làng, người dân ra hương khói không ai cản trở, giờ họ san lấp, đổ bê tông, bịt lối vào, lại bắt phải làm đơn và ra vào được sự cho phép của công an. 

Kỳ lạ, khu mộ có trước trụ sở công an quận đến vài chục năm, nếu họ muốn sử dụng riêng khu đất đó thì cần di dời các ngôi mộ đi chỗ khác và phải chủ động thông báo, trao đổi với gia đình người có mộ. Ngược lại, nếu khu đất không thuộc quyền sử dụng riêng của đơn vị thì phải để đường đi cho dân vào hương khói. Việc họ bảo đã cử cán bộ xác minh nhưng không ai đến nhận mộ cũng thật kỳ lạ. Họ đã gặp ai để xác minh? Chỉ cần họ thông tin để các tổ trưởng dân phố thông báo tới dân thì sau 10 phút, gia đình tôi sẽ có mặt, vì nhà tôi cách phường có vài trăm bước chân. Không có lý do gì mà chúng tôi phải chờ đến khi người ta đổ bê tông lên cụ kỵ, ông bà mình rồi mới ra nhận mộ. Nói thế ai mà tin được?”. 

Báo Gia đình & Xã hội sẽ tiếp tục thông tin sự việc này tới độc giả!

Chi Lê