Nâng cao chất lượng dịch vụ y tế tuyến huyện
Các bệnh viện tuyến huyện ở Việt Nam cung cấp khoảng 40% dịch vụ khám, chữa bệnh và chăm sóc khỏe nhân dân. Tuy nhiên, các bệnh viện này còn nhiều hạn chế về quy mô và năng lực, dẫn đến những bất cập trong công tác khám, chữa bệnh tại tuyến cơ sở và tình trạng quá tải tại các bệnh viện tuyến tỉnh và Trung ương.
Bộ Y tế đã chỉ đạo các đơn vị xây dựng một hệ thống quản lý nhằm nâng cao chất lượng của bệnh viện và các phòng thí nghiệm để nâng cao chất lượng dịch vụ y tế cho bệnh nhân. Dự án hướng tới việc nâng cao chất lượng phòng thí nghiệm tuyến huyện ở Nam Định được xem là một mô hình hiệu quả để tham khảo và nhân rộng.
Theo Sở Y tế Nam Định, khâu xét nghiệm tại các bệnh viện tuyến huyện còn nhiều tồn tại, yếu kém. Nhân lực vừa thiếu vừa hạn chế về trình độ. Trong số 11 cán bộ phụ trách Phòng Xét nghiệm của 11 bệnh viện tuyến huyện chỉ có 6/11 người là bác sỹ/kỹ thuật viên xét nghiệm và chỉ có 11/43 nhân viên được đào tạo chuyên về xét nghiệm. Số còn lại bổ sung từ hộ lý, điều dưỡng, không được đào tạo bài bản về xét nghiệm. Để nâng cao năng lực xét nghiệm cho các bệnh viện tuyến huyện, từ tháng 10/2012 đến tháng 3/2014, Cục Quản lý khám, chữa bệnh - Bộ Y tế, Sở Y tế Nam Định, Tổ chức Sức khỏe Gia đình quốc tế và Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát Bệnh tật Hoa Kỳ phối hợp triển khai thực hiện Dự án Nâng cao năng lực các bệnh viện tuyến huyện thông qua xây dựng và duy trì hệ thống quản lý chất lượng xét nghiệm được. Dự án được thực hiện thí điểm tại 11 bệnh viện tuyến huyện của tất cả 10 huyện, thành phố trên địa bàn tỉnh Nam Định (trong đó huyện Nghĩa Hưng có 2 bệnh viện tuyến huyện). Dự án tập trung vào việc nâng cao năng lực thực hiện kỹ thuật xét nghiệm; tăng cường kỹ năng và mối quan hệ công tác giữa khối xét nghiệm và khối lâm sàng trong việc biện giải và sử dụng kết quả xét nghiệm; xây dựng và duy trì hệ thống quản lý chất lượng tại các phòng xét nghiệm của bệnh viện.
Tham gia Dự án, các cán bộ quản lý, cán bộ trực tiếp làm chuyên môn xét nghiệm ở 11 bệnh viện tuyến huyện được dự các khóa tập huấn học kết hợp hành, chuyên sâu về xét nghiệm như: kỹ thuật xét nghiệm huyết học, vi sinh và an toàn sinh học, hóa sinh; sử dụng kết quả xét nghiệm trong chẩn đoán, điều trị; được hỗ trợ thực hiện chương trình ngoại kiểm tra. Các bệnh viện được hỗ trợ xây dựng và duy trì hệ thống quản lý chất lượng xét nghiệm với công cụ biểu mẫu đánh giá khoa học, chặt chẽ. Việc thông tin về dịch vụ cho khách hàng (bác sỹ, bệnh nhân) đã đầy đủ, rõ ràng hơn; thu thập, nhận, xử lý, vận chuyển, bảo quản thải bỏ mẫu bệnh phẩm; thực hiện xét nghiệm, báo cáo kết quả; quản lý thiết bị, hóa chất… đều được thực hiện đúng quy cách, yêu cầu. Mối quan hệ, cộng tác giữa phòng xét nghiệm và các khoa lâm sàng trong công tác khám, chữa bệnh tại 11 bệnh viện được tăng cường, nhất là trong biện giải và sử dựng kết quả xét nghiệm… Sau 18 tháng triển khai, Dự án đã giúp nâng cao chất lượng dịch vụ xét nghiệm nói riêng và dịch vụ y tế nói chung cho các phòng thí nghiệm tại 11 huyện của Nam Định. Các chỉ số ngoại kiểm tra huyết học, ngoại kiểm tra hóa sinh, sự hài lòng của bác sỹ, bệnh nhân… đều được cải thiện theo hướng tích cực.
Cụ thể, nếu trước triển khai dự án, ngoại kiểm tra huyết học tỷ lệ “kết quả phù hợp” chỉ là 44,5% thì sau khi triển khai, tỷ lệ này đã tăng lên 83,5%; ngoại kiểm tra hóa sinh tỷ lệ “kết quả phù hợp” tăng từ 70,9% lên 81%. Tỷ lệ hài lòng/rất hài lòng của bác sỹ về chất lượng dịch vụ xét nghiệm tăng từ 68,4% lên 77%. Tỷ lệ đánh giá tốt/rất tốt của bệnh nhân đối với dịch vụ xét nghiệm tăng từ 75,1% lên 80,1%. Tỷ lệ bác sỹ tin cậy kết quả xét nghiệm tăng từ 56,2% lên 65%. Đáng chú ý, tỷ lệ chuyển tuyến tại 11 bệnh viện huyện ở Nam Định giảm rõ rệt, đặc biệt là số lượng chuyển/gửi do thiếu xét nghiệm hỗ trợ việc chẩn đoán và điều trị từ 22,3% giảm xuống còn 7,6%.
Với những kết quả tích cực từ Dự án, Phó cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế Nguyễn Trọng Khoa cho rằng, Dự án là một mô hình hiệu quả nên được nghiên cứu cho mục đích học tập và nhân rộng.
Theo Mai Liên
Trung tâm truyền thông giáo dục sức khỏe Trung ương