Nên kéo dài tuổi nghỉ hưu với đối tượng nào?

Theo các chuyên gia, đề xuất tăng tuổi nghỉ hưu là hợp lý khi Việt Nam phải ứng phó với vấn đề già hóa dân số. Ảnh: Chí Cường

71 tuổi vẫn thích làm việc

Ngày 11/10, Bộ LĐTB&XH cho biết, đang cân nhắc các phương án tăng tuổi nghỉ hưu của cán bộ, công chức, viên chức, trước khi đưa vào dự thảo sửa đổi, bổ sung Luật Lao động. Hai phương án điều chỉnh dự kiến được đưa ra là tăng từ 60 lên 62 đối với nam và tăng từ 55 lên 58 hoặc lên 60 đối với nữ. Theo Bộ này, việc tăng tuổi nghỉ hưu nhằm ứng phó với già hóa dân số, sử dụng tốt nguồn nhân lực và cân đối quỹ lương hưu. Trao đổi về vấn đề này, cô Nguyễn Lý Tuyết Hoa (Ba Đình, Hà Nội) cựu giáo viên công tác tại Hà Nội cho rằng: “Dựa trên trải nghiệm thực tế cho thấy, giáo viên lâu năm có nhiều kinh nghiệm rất tốt để phục vụ sự nghiệp trồng người của ngành giáo dục. Với mốc 55 tuổi thì nhiệt huyết, tình yêu với nghề vẫn nguyên vẹn như hàng chục năm đứng trên bục giảng. Trước đây, lúc đi dạy và sắp về nghỉ hưu, tôi nghĩ nếu kéo dài tuổi làm việc của mình lên thành 58 hay 60 tuổi thì rất tốt. Việc kéo dài thêm dăm ba năm thì phần đa các giáo viên vẫn có thể làm việc tốt, tuy sức khỏe có giảm sút so với trước nhưng khối kinh nghiệm trong bao nhiêu năm tích lũy với sự nghiệp trồng người vẫn rất hữu ích đối với các học trò, nhà trường và ngành giáo dục”.

Theo cô Tuyết Hoa, đứng trên góc độ nghề nghiệp của cô thì việc kéo dài tuổi nghỉ hưu, tăng thời gian làm việc là chấp nhận được, tuy nhiên, ở những mảng lao động khác đòi hỏi sự vận động nặng hoặc phải có sự khéo léo của tay chân thì cần có sự cân nhắc, lựa chọn phù hợp. Đồng quan điểm về việc kéo dài tuổi làm việc, nhà văn, nhà báo Hoàng Hữu Các (Hà Nội) cho biết: “Lao động là niềm vui, tôi nay ở tuổi 71 vẫn thích làm việc. Kiến nghị tăng tuổi nghỉ hưu theo tôi là rất tốt bởi nước ta đang dần bước vào giai đoạn dân số già, lực lượng lao động sẽ già hóa và việc tăng tuổi để có lực lượng lao động là chuyện sớm muộn. Hiện nay, quanh nước ta, hàng loạt quốc gia đã bước vào cơn lốc của “đầu bạc” như Nhật Bản, Singapore… Tại các quốc gia này, dù muốn hay không thì các lao động già vẫn phải cáng đáng công việc. Với tôi, tôi ghét nhất là những ngày nghỉ và kỳ nghỉ kéo dài”.

Nên kéo dài tuổi nghỉ hưu với lao động trình độ cao

Nói về dự thảo đề xuất tăng tuổi nghỉ hưu, ông Trịnh Hòa Bình, nguyên Phó Ban giải phóng mặt bằng TP Hà Nội cho rằng, việc tăng tuổi nghỉ hưu đối với lao động trình độ chuyên môn cao là hợp lý. Với lực lượng lao động này, dù đến tuổi phải nghỉ nhưng trình độ chuyên môn, kinh nghiệm kiến thức tích lũy được rất nhiều. “Như tôi là chuyên viên cao cấp, khi nghỉ có thể chỉ nghỉ chức vụ quản lý và nếu được giao làm phụ trách một nhóm chuyên môn nào đấy thì tôi vẫn muốn đi làm. Thực tế cho thấy, sau khi nghỉ hưu tôi vẫn tham gia các hoạt động liên quan đến chuyên môn rất nhiều. Tôi vẫn muốn đưa kinh nghiệm của mình để phục vụ ở những đơn vị cần sử dụng. Khi vừa về hưu, rất nhiều doanh nghiệp đề nghị tôi về giữ các chức vụ quản lý ở doanh nghiệp như Tổng Giám đốc, Giám đốc nhưng tôi chỉ nhận chân cố vấn. Tư duy ở cơ quan nhà nước hiện nay là không sử dụng những lao động nam trên 60 tuổi, nữ trên 55 tuổi và cho họ nghỉ hưu. Tuy nhiên, đối với nam 62 hay 63 tuổi họ vẫn làm việc bình thường. Theo tôi nên tăng tuổi nghỉ hưu cho đối tượng lao động có khả năng, có kinh nghiệm, có nhiệt huyết hoặc có trình độ cao như thợ cả, thợ bậc cao để lực lượng này có cơ hội được đóng góp. Đồng thời, chính sách cũng nên có sự phân loại để hạn chế những người không có khả năng nhưng vẫn muốn kéo dài thời gian lao động”.

Trên góc độ của nhà khoa học về kinh tế, TS Nguyễn Minh Phong (Viện Nghiên cứu phát triển Kinh tế - Xã hội Hà Nội) cho rằng: “Việc tranh cãi quanh đề xuất này là điều tất nhiên vì các quyền lợi khác nhau thì có ý kiến khác nhau. Quan trọng hơn là các cơ sở để đưa ra đề xuất này là chưa rõ ràng. Các đánh giá, thông số và sự thuyết phục cũng như các phương án chưa đầy đủ cho nên không thuyết phục nhau. Theo tôi không nên kéo dài tuổi nghỉ hưu một cách ồ ạt ngay. Để cho hài hòa thì cần phải có các phương án đánh giá xem tổng số lao động, mức lương nếu kéo dài hoặc rút ngắn thì sẽ có tác động như thế nào sẽ dễ đánh giá hơn. Từ đó nên làm thí điểm ở một bộ phận nào đấy có liên quan đến lao động có trình độ cao, các chuyên gia hoặc các vị trí mà càng về sau càng có nhiều kinh nghiệm. Còn bộ phận lao động nặng thì không nên vì bản thân họ cũng không muốn và theo báo cáo gần đây nhất cho thấy có đến 70-80% lao động làm việc nặng đã có bệnh trước tuổi về hưu. Cùng đó, các thông số, thông tin liên quan phải được công khai, minh bạch và phải được tham khảo từ thế giới để chọn lọc đưa vào áp dụng”.

Minh Anh