Nếu tự trọng, hãy dừng share bộ ảnh 2 cô gái và ông lão ở "Tuyệt tình gốm"

“Cơ thể phụ nữ không có tội!”

Bộ ảnh đang được chia sẻ với tốc độ chóng mặt trên mạng xã hội những ngày qua vốn gây bức xúc dư luận bởi sự đối lập giữa hình ảnh hai cô gái ăn mặc hở hang chụp cùng một cụ già râu tóc bạc phơ trong bộ áo nâu nghiêm chỉnh.

Nhìn những bức ảnh diễn tả cảnh cụ ông cần mẫn tạo hình gốm còn 2 cô gái hớ hênh, uốn éo khoe thân nhiều người không ngần ngại cho đó là sự “băng hoại về văn hóa đạo đức và nhận thức xã hội”, chưa cần bàn tới dụng ý nghệ thuật (nếu có) phía sau những bức ảnh này.

Trên trang cá nhân, bày tỏ quan điểm về bộ ảnh tai tiếng trên, nhiếp ảnh gia Na Sơn đưa ra ví dụ khác. Đó là trường hợp của Nobuyoshi Araki – một trong số ít nhiếp ảnh gia anh ưa thích. Cũng với những bức ảnh mô-tuýp ông lão “thất thập cổ lai hi” chụp cùng thiếu nữ trẻ đẹp thoạt trông có vẻ dung tục nhưng đó lại là ý đồ của nhiếp ảnh gia.

Một tác phẩm của nghệ sĩ nhiếp ảnh Dương Quốc Định

“Với cơ thể phụ nữ được thể hiện như những món đồ chơi tình dục bệnh hoạn, ảnh của Nobuyoshi Araki giễu nhại rất nhiều về xã hội Nhật Bản nhất là câu chuyện giải phóng tình dục, vị trí của phụ nữ... Xem ảnh của Araki một cách kỹ càng, xem theo bộ hay sách ảnh, tôi đảm bảo từ người không hiểu gì về nghệ thuật cũng như dân ảnh chuyên nghiệp sẽ bị ám ảnh không dứt về cảm xúc. Và đó mới là điều đọng lại chứ không phải những cảnh phơi bày thân xác hay những thứ “ghê ghê, bệnh bệnh” mà ban đầu người ta thấy. Đấy là lý do tại sao Araki luôn có một vị trí rất cao trong sự đánh giá của giới nhiếp ảnh thế giới”, anh Na Sơn chia sẻ.

Từ góc nhìn này, nhiếp ảnh gia Na Sơn cho biết, với tư cách một người cầm máy, đáng lẽ anh không bao giờ để ý đến những thứ mà “không có lý do gì để gọi là ảnh” nhưng có đôi điều khác về ảnh cần phải bày tỏ trong đó có sự “ngu dốt và hạ tiện”. “Những thứ đang ồn ã này đích thị là sản phẩm của những nết ấy. Chính xác là đi ăn cắp ý rồi chụp vớ va vớ vẩn, chẳng có nội dung gì. Bậy chả ra bậy, hở chả ra hở, đẹp thì đương nhiên chưa bén mảng tới được rồi. Chỉ là cố tình chụp “khoe” cho thiên hạ xem, chửi bới, share nhiều lấy sự nổi tiếng?”, anh bức xúc bày tỏ.

Chia sẻ với PV Báo Gia đình & Xã hội, nhiếp ảnh gia Dương Quốc Định – người đã có hàng nghìn tác phẩm về đề tài nude – cho biết: “Có thể khác với số đông, nhưng tôi sẽ không đánh thẳng vào từng con người cụ thể trong những bức ảnh bởi khi đời sống con người đã thiếu ý thức hệ, nhận thức về văn hóa cũng như lòng tự trọng… thì không người này làm sẽ là người khác làm. Cơ thể người phụ nữ không có tội, công cụ nhiếp ảnh cũng thế, đó chỉ là phương tiện để tạo nên giá trị. Xấu hay đẹp là do người sử dụng. Thời buổi bây giờ, quá dễ để ai đó sắm chiếc máy ảnh kĩ thuật số, đi chụp đó đây, tạm thời ra được những bức ảnh gọi là “sáng mặt, ăn tiền” để rồi tùy tiện gán cho mấy chứ: Nhiếp ảnh nghệ thuật. Thực tế, nghệ thuật không có chỗ cho sự dễ dãi, trái lại đó là tố chất thiên phú, hiếm hoi, cần lao động chuyên nghiệp, được giới chuyên môn trong nước và quốc tế công nhận".

Làm gì để thay đổi?

Gọi thực trạng nhiều “tay máy” tự gán cho mình danh xưng “nhiếp ảnh nghệ thuật” để tạo tai tiếng, “câu like” là “thảm cảnh của nhiếp ảnh hiện tại ở Việt Nam”, nhiếp ảnh gia Dương Quốc Định thẳng thắn nhìn nhận: “Kết quả cho sự thay đổi, chấm dứt thảm cảnh ấy rõ ràng không phụ thuộc ở tiếng nói của những người như chúng tôi mà trước hết là ý thức hệ của các bạn trẻ, sau đó là sự vào cuộc của cơ quan chức năng. Ở đời sống hiện tại, con người đang chạy theo các giá trị ảo, họ thờ ơ với nhau nhiều quá nhưng lại ráo riết với cái nhu cầu muốn người khác biết đến mình, mình được nổi tiếng (thực chất là tai tiếng!).

Trong khi, mọi nền tảng văn hóa, nhận thức, lòng tự trọng, chuẩn mực trong đào tạo nghệ thuật… đang bị lãng quên. Ảnh của tôi, hàng nghìn bức nude nhưng có báo nào “chém” đâu. Tôi quan niệm, người nghệ sĩ trước hết phải có lòng tự trọng mới mong người khác tôn trọng mình. Tai tiếng nhất thời trên thế giới ảo dù được cả triệu người biết đến nhưng hoàn toàn không có giá trị nếu không muốn nói đó chính là sự băng hoại về đạo đức, văn hóa xã hội và thiếu hụt trầm trọng ý thức, trách nhiệm với cộng đồng”.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Dương Quốc Định

Cũng trong câu chuyện về giải pháp cho những bộ ảnh dung tục đang lan truyền gây bức xúc dư luận, nhiếp ảnh gia Na Sơn đưa ra lời đề nghị mọi người trên mạng xã hội và cả báo chí truyền thông hãy “lờ chúng đi” và nếu có “chửi”, lên án thì cũng đừng chia sẻ, đăng nguyên xi tất cả hình ảnh ấy bởi “làm thế khác nào tiếp tay quảng bá thêm”.

Đồng quan điểm này, nhiếp ảnh gia Dương Quốc Định cho hay, trước hết, truyền thông hãy dừng việc gán ghép cho những bức ảnh trên là “ảnh nghệ thuật” bởi mọi thứ cần được nhìn nhận đúng hệ giá trị của nó.

“Còn để thay đổi là cả một câu chuyện dài. Vài năm trở lại đây, thỉnh thoảng lại xuất hiện một bộ ảnh nhạy cảm, dung tục nhưng rốt cuộc nó có được nhắc nhở, xử phạt không? Truyền thông, mạng xã hội ồn ào là điều không quá khó hiểu, nhưng không phải nhà báo nào cũng có khả năng dùng ngôn ngữ chính xác, khách quan hoặc tiết chế, cân nhắc với chuyện thêm lần nữa đưa những bức ảnh nhạy cảm lên trang báo… không phải người dùng mạng xã hội nào cũng có ý thức, trách nhiệm với nội dung, hình ảnh và lường trước hệ lụy. Nếu không cẩn thận, chúng ta rất dễ vô tình góp phần thành công của người khác theo cách họ mong muốn. Đó là càng tai tiếng càng tốt, bằng mọi cách đạt “triệu like” và đối tượng họ tiếp tục tiếp cận sẽ là những người chung nhận thức, mục đích giống mình", nhiếp ảnh gia Dương Quốc Định nói.

Thành Nam