Ngôi đền có gần 60 pho tượng dát vàng bị xâm hại
Giadinh.net - Đền An Thọ - đình Yên Phụ nằm trong cụm di tích phía đông Hồ Tây bao gồm đền Quán Thánh, chùa Trấn Quốc, đền Cẩu Nhi… đang bị “bóp nghẹt” không gian bởi việc xây dựng tùy tiện, không phép của các hộ dân xung quanh.
Cụm di tích đình đền này đã được Bộ Văn hóa Thông tin (nay là BộVH-TT&DL) công nhận là Di tích Lịch sử Văn hóa từ năm 1990. Tuy nhiên, việc bảo tồn không gian tâm linh bên hồ Tây còn nhiều điều bất cập.
“Bảo bối”
Nằm ở địa chỉ 12 đường Thanh Niên, phường Yên Phụ, quận Tây Hồ, du khách phải đi vào ngõ sâu hun hút, lắt léo mới đến cửa đền An Thọ. Đến gần mép Hồ Tây, ngôi đền như bông hoa sen nở nhìn ra mặt nước.
Theo ông Nguyễn Văn Tiến, người trông coi ở đây thì đền An Thọ nằm trong quần thể di tích đình đền Yên Phụ. Quần thể này đã được Nhà nước công nhận là Di tích Lịch sử Văn hóa từ ngày 2/3/1990.
Đền An Thọ thờ Hàn Sơn công chúa (người được vua Đồng Khánh có sắc phong là mẫu nghi thiên hạ) và hoàng hậu Khâm Đức, là mẹ đẻ của danh tướng, hoàng tử đời Trần là Linh Lang đại vương.
Hiện nay, sắc phong của vua Đồng Khánh vẫn ngự trong đền. Sử sách có ghi lại rằng do có công lớn đánh thắng giặc Nguyên Mông (năm 1287 – đời vua Trần Nhân Tông), hoàng tử Linh Lang được vua phong là Dâm đàm đại vương (Đại vương vùng hồ Tây). Ngoài ra, trong đền còn thờ gần 60 pho tượng được điêu khắc hết sức công phu và có giá trị nghệ thuật cao. Điều đặc biệt là tất cả các pho tượng này đều được dát vàng ròng và có giá trị vật chất rất lớn.
Cửa đền An Thọ nhìn ra mặt nước Hồ Tây, một trong những linh địa của Thăng Long mà theo dân gian có câu: Hào khí Đông A/Sơn hà tứ huyệt/Trường tồn bất diệt/ Xã tắc âu vàng. Theo niềm tin của nhiều người thì Hồ Tây (nơi đền An Thọ đóng giữa linh địa), động Hương Tích, Lục Đầu Giang và hồ Hoàn Kiếm là “sơn hà tứ huyệt”. Theo ông Nguyễn Văn Tiến, hiện đền đang giữ hai “bửu bối” là chuông vàng và khánh ngọc. Quả chuông vàng này có từ lâu đời và gắn liền với truyền thuyết “Trâu vàng hồ Tây”.Tuy nhiên đến nay đền bị “bóp” lại còn hơn 100m².
Không gian bị băm nát
Mặc dù có nhiều “bảo bối” quí giá như sắc phong của vua Đồng Khánh, gần 60 tượng phật dát vàng, khánh ngọc – chuông vàng nhưng không gian trong đền và phía trước mặt bị băm nát bởi các mái tôn, mái vẩy của những nhà dân xung quanh.
Theo ông Nguyễn Hải Độ, sinh năm 1933, thường trú tại số nhà 12 đường Thanh Niên thì trước kia toàn bộ khu đất xung quanh đền là đầm, ao, vườn chuối rộng trên 2. 000 m² và được người nhà đền tôn tạo dần dần. Thế rồi việc mua bán trao tay diễn ra khiến diện tích đền An Thọ bị bó hẹp lại. Đặc biệt có gia đình đã từng lợp mái nhà chắn ngang mặt cửa đình nhìn ra hồ Tây.
Việc làm này khiến nhiều du khách hết sức bức xúc khi cả mặt đền rộng bị “bóp nghẹt” tầm nhìn. Phía dưới điện, mùi ẩm thấp, mốc meo xông lên vì thiếu ánh sáng do bị che khuất. Chính điện nhìn ra hồ Tây cũng bị mái vẩy, mái tôn đâm ngang, đâm chéo khiến không gian tôn nghiêm bị xâm hại.
Theo ông Trần Minh Đức, Chủ tịch UBND phường Yên Phụ thì đền An Thọ trước kia chỉ là một cái am nhỏ bên hồ Tây. Dần dần, người dân khắp nơi đóng góp tiền của nên mới xây dựng được khang trang như hiện nay. Gia đình lợp mái chắn ngang cửa đền là nhà bà Nguyễn Phương H. Trước Tết Kỷ Sửu, UBND phường Yên Phụ đã phải cưỡng chế phần mái chắn ngang cửa đình và hạ thấp độ cao của mái gần ngang với sân đền.
Theo tài liệu mà UBND phường Yên Phụ cung cấp cho phóng viên thì trước khi bị cưỡng chế, nhà bà Nguyễn Phương H đã từng bị phạt hành chính về hành vi xây dựng không phép tại biên lai phạt số 191361, theo quyết định xử lý hành chính số 4637. Diện tích nhà bà H đang sử dụng chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
|
Nhà Hà Nội học Nguyễn Vinh Phúc: Nhiều di tích bị lấn chiếm đã được giải toả thành công
Việc xâm lấn di tích là một vấn đề do lịch sử để lại từ những thập kỷ 50 đến 70 của thế kỷ trước và do nhiều nguyên nhân: do chiến tranh, người dân mất nhà, do đi kinh tế mới trở về, do người dân tỉnh khác về kiếm ăn, do chính quyền quản lý lỏng lẻo... Trong quá khứ, những di tích nổi tiếng của Hà Nội như đền Ngọc Sơn đã từng là nơi ở; Đền Quán Thánh cũng có thời điểm một số cán bộ của ngành văn hoá làm "nhà riêng hoá'. Sau đó, cùng với sự phát triển của đất nước, những giá trị văn hoá được coi trọng và giữ gìn hơn, chính quyền mới cho giải toả các hộ dân để trả lại nguyên trạng cho các di tích.
Tượng ông Quan Thánh từng bị vứt ra chỗ nhà bia Hoàng Cao Khải sau được tìm về và hiện đang đặt ở góc phải hậu cung của đền Quán Thánh. Chùa Liên Phái, chùa Hương Khí từng trở thành kho chứa đều đã được giải toả và tu bổ đẹp đẽ khang trang.
Đền An Thọ theo tôi biết nằm trong cụm di tích đình Yên Phụ, nơi thờ danh tướng Linh Lang Đại Vương, trong đó, đền An Thọ là nơi thờ mẫu, vốn là tín ngưỡng bản địa rất được coi trọng của người dân. Đền vừa có giá trị lịch sử thờ danh tướng có công với đất nước, vừa là giá trị văn hoá phi vật thể. Chính vì lẽ đó, chính quyền cũng như người dân cần có biện pháp và kế hoạch giữ gìn, bảo tồn cũng như kiên quyết giải toả những trường hợp lấn chiếm sử dụng vì mục đích riêng. |
T.Hà - Bảo Trân
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Thông báo
