Nguy cơ bệnh tim, sa sút trí nhớ do các triệu chứng mãn kinh

Từ ngày 22-25/9/2021, hội nghị thường niên của Hiệp hội mãn kinh Bắc Mỹ đã được tổ chức tại Washington. Nghiên cứu mới tại hội nghị lần nãy đã nhấn mạnh sự ảnh hưởng của các triệu chứng mãn kinh với sức khỏe của chúng ta khi tuổi tác tăng lên.

Mật độ mỡ là yếu tố quan trọng hơn khối lượng mỡ

Dữ liệu mới của nghiên cứu đã thể hiện mối liên hệ giữa sự tích tụ mỡ quanh tim với tình trạng sa sút trí tuệ ở phụ nữ mãn kinh. Tuy nhiên, kết quả này có thể có sự khác biệt nhất định ở các phụ nữ da đen.

Theo số liệu từ Hiệp hội Alzheimer, khoảng 2/3 số trường hợp mắc bệnh Alzheimer đã được ghi nhận tại Mỹ là phụ nữ. Vì thế, các phát hiện trong nghiên cứu là bằng chứng để làm rõ vì sao sự suy giảm sức khỏe tim mạch do triệu chứng mãn kinh làm gia tăng tình trạng sa sút trí nhớ.

Giám đốc Trung tâm sức khỏe Phụ nữ tại Mayo Clinic - Bác sĩ Stephanie S. Faubion đã nói, "Điểm mới trong nghiên cứu lần này là ta nhận ra rằng sự tích tụ mỡ ở vùng giữa của cơ thể (bao gồm cả xung quanh tim) là một tình trạng tiêu cực. Số đo vòng eo là một dấu ấn quan trọng trong các bệnh lý tim mạch. Kể cả những phụ nữ có cân nặng bình thường, nhưng có số đo vòng eo lớn thì vẫn là những đối tượng có nguy cơ cao."

Nghiên cứu cụ thể:

Ở nghiên cứu mới, các nhà khoa học đã sử dụng dữ liệu từ Nghiên cứu Quốc gia về sức khỏe phụ nữ (Study of Women's Health Across the Nation - SWAN). Họ tìm kiếm, đánh giá mối liên quan giữa mức độ mỡ tại tim và mật độ bức xạ với khả năng nhận thức của các phụ nữ lứa tuổi trung niên trong tương lai.

Trong số gần 500 người là đối tượng tham gia nghiên cứu lần này, có 30,6% là phụ nữ đã mãn kinh và 35,9% là người da đen. Điều này cho phép làm sáng tỏ sự khác biệt về chủng tộc trong kết quả nghiên cứu thu được.

Các nhà nghiên cứu nhận thấy, lượng mỡ tại tim ở phụ nữ Mỹ da đen thấp hơn các phụ nữ Mỹ da trắng. Tuy nhiên, nguy cơ mắc bệnh lý tim mạch và bệnh Alzheimer ở phụ nữ Mỹ da đen lại cao hơn đáng kể.

Theo kết quả thu được, mật độ bức xạ mỡ quanh mạch (PVAT) có mối liên hệ tỷ lệ thuận với sự giảm sút chức năng ghi nhớ. Và nó cũng chịu sự ảnh hưởng đáng kể từ yếu tố chủng tộc. Ở những phụ nữ da đen, ngưỡng mật độ bức xạ có khả năng gây ảnh hưởng đến khả năng ghi nhớ thấp hơn so với phụ nữ da trắng.

Ý nghĩa của nghiên cứu:

Giám đốc Hiệp hội mãn kinh Bắc Mỹ - Tiến sĩ Faubion nói rằng, "Nghiên cứu lần này đã cho thấy cái nhìn đầy đủ hơn về chất béo xung quanh tim. Không chỉ khối lượng mỡ, mật độ mỡ xung quanh tim cũng rất có thể được dùng để đánh giá nguy cơ sức khỏe."

Ông cũng nói thêm, ngoài các bệnh lý về tim mạch thì mật độ mỡ quanh tim cũng có sự liên quan với nguy cơ sa sút trí nhớ. Tất cả chúng có mối liên quan mật thiết đến nhau.

Theo tác giả của nghiên cứu - Tiến sĩ El Khoudary, vai trò dấu ấn sinh học của mật độ mỡ xung quanh tim là một phát hiện mới của nghiên cứu lần này. Nó cho phép hỗ trợ đánh giá chức năng nhận thức ở đối tượng phụ nữ.

Bà nói, " Chúng ta cần nhiều nghiên cứu được thực hiện hơn nữa để làm rõ thêm vấn đề này. Hiện nay, điều có thể làm là nhấn mạnh vai trò của các yếu tố nguy cơ bệnh tim mạch, bao gồm cả sự tích tụ mỡ quanh mạch máu. Đồng thời các yếu tố này cũng có liên quan đến sức khỏe não bộ. Sự can thiệp lên các yếu tố nguy cơ chung sẽ giúp phòng tránh các vấn đề ở cả tim và não."

Tiến sĩ Faubion cho rằng, lý do vì sao mật độ chất béo cao hơn lại nguy hiểm hơn là điều mà chúng ta vẫn chưa biết rõ. Điều này có thể do sự hoạt động của chúng mạnh hơn. Vì vậy, điều quan trọng hiện tại là phải giữ cho hàm lượng chất béo trong cơ thể ở mức lành mạnh.

Giấc ngủ bị phân mảnh do triệu chứng mãn kinh làm tăng nguy cơ trầm cảm và tăng cân

Theo Bác sĩ Hadine Joffe - Giám đốc Trung tâm Connors Center, ngay cả khi bạn ngủ 8-9 tiếng/ngày thì các biểu hiện của thiếu ngủ vẫn có khả năng xảy ra. Những biểu hiện này chỉ có mất đi nếu bạn có thể khắc phục tình trạng thức giấc bất thường sau khi bắt đầu giấc ngủ.

Theo ông, tình trạng thức giấc bất thường sau khi bắt đầu giấc ngủ do triệu chứng mãn kinh có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đối với sức khỏe tinh thần. Ngoài ra, nó ảnh hưởng đến sự tỉnh táo vào ban ngày và chức năng trao đổi chất ở các phụ nữ trung niên.

Nghiên cứu cụ thể:

Các dữ liệu từ nghiên cứu cho thấy rằng, một nửa phụ nữ trong tham gia nghiên cứu gặp phải tình trạng giấc ngủ kiểu mãn kinh. Giấc ngủ loại này gây ảnh hưởng lên quá trình trao đổi chất và làm tăng sự tích tụ mỡ trong cơ thể.

Theo Bác sĩ Kristi Tough DeSapri - Trung tâm Y học tình dục và mãn kinh Northwestern, bình thường lời khuyên về một giấc ngủ đủ giấc, kéo dài ít nhất 7 tiếng là điều hay được nói đến. Tuy nhiên, trong giai đoạn tiền mãn kinh thì vấn đề chất lượng giấc ngủ cần được quan tâm hơn là tổng thời gian ngủ.

Vì vậy, cần phải tìm cách để cải thiện chất lượng giấc ngủ, tránh giấc ngủ bị phân mảnh, tránh thức giấc vào ban đêm,... Cho dù các tình trạng bất thường này là do triệu chứng mãn kinh hay là bởi một nguyên nhân khác (bạn đời ngủ ngáy, rượu, đi tiểu đêm) gây nên.

Ý nghĩa của nghiên cứu:

Nghiên cứu đã cho thấy mối liên hệ giữa các triệu chứng mãn kinh như bốc hỏa, đồ mồ hôi đêm,... và tình trạng giấc ngủ bị phân mảnh. Và liệu pháp hormone trong giai đoạn này có thể được dùng để quản lý các triệu chứng mãn kinh. Từ đó giúp cải thiện giấc ngủ có chất lượng tốt hơn.

Mối liên hệ giữa cơn bốc hỏa và tình trạng đau nửa đầu

Trước đây, một nghiên cứu của SWAN đã nêu ra có sự liên hệ giữa các cơn bốc hỏa do triệu chứng mãn kinh với tình trạng đau nửa đầu.Vì vậy, Phòng khám Mayo Clinic đã thực hiện một điều tra mới nhằm xác nhận lại báo cao mà SWAN đã từng đưa ra.

Kết quả cho thấy rằng, thực sự có sự liên hệ giữa các cơn bốc hỏa do triệu chứng mãn kinh với tình trạng đau nửa đầu. Đồng thời, cả hai đều có sự liên quan đáng kể với việc tăng nguy cơ bệnh lý tim mạch.

Theo Faubion, điểm mới trong nghiên cứu lần này là đã chỉ rõ mối quan hệ giữa các cơn bốc hỏa với tình trạng đau nửa đầu là rất đang kể. Chúng có mối quan hệ tỷ lệ thuận với nhau. Điều này có nghĩa là nếu cơn bốc hỏa càng nghiêm trọng thì đau nửa đầu cũng càng nghiêm trọng.

Nghiên cứu cụ thể:

Nghiên cứu được thực hiện trên 3308 phụ nữ trong độ tuổi từ 45-60 tuổi, với 94,5% là người da trắng. Trong số những người tham gia, có 27% đã từng có tiền sử đau nửa đầu trong quá khứ.

Faubion lý giải rằng, mặc dù mối liên hệ giữa các cơn bốc hỏa với tình trạng đau nửa đầu là có thật. Tuy nhiên vì sao lại tồn tại mối liên hệ này vẫn chưa được biết rõ.

Đồng thời, cũng còn thiếu nhiều dữ liệu để biết rằng liệu cơn bốc hỏa hoặc tình trạng đau nửa đầu đơn độc có làm gia tăng nguy cơ bệnh tim không. Hay liệu giữa chúng có cùng một cơ chế bệnh sinh nào hay không?

Ý nghĩa của nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu này có ý nghĩa thực sự quan trọng. Nó là cơ sở để chủ động đưa ra các biện pháp can thiệp, cải thiện lối sống nhằm giảm thiểu ảnh hưởng của các triệu chứng mãn kinh trên các phụ nữ đau nửa đầu.

Vì vậy, Bác sĩ Faubion đã cho rằng, cần thêm nhiều nghiên cứu mới để xác định nguy cơ tim mạch khi bị cả đau nửa đầu và cơn bốc hỏa liệu có tăng so với khi chỉ bị đơn độc một tình trang nhất định. Đồng thời, những yếu tố giới tính dữ liệu có thể được sử dụng để tăng độ chính xác của các dự báo nguy cơ bệnh tim mạch không?