Nguy cơ nhiễm độc kim loại nặng từ trang sức giá rẻ

Nhan nhản nữ trang giá rẻ

Mới đây, nhiều nước như Đức, Hà Lan… đã tiến hành thu hồi hàng loạt vòng cổ, hoa tai có nguồn gốc từ Trung Quốc. Theo đó, họ phát hiện bông tai giải phóng ra hàm lượng niken lên đến 4,09mg/cm²/tuần, vượt quá giới hạn cho phép 0,5mg/cm²/tuần. Niken là một loại hóa chất dễ gây mẫn cảm và có thể bị dị ứng da nếu người dùng tiếp xúc trực tiếp và lâu dài. Bên cạnh đó, chất liệu kim loại của chúng có thể gây nhiễm độc chì khi nhai, mút hoặc nuốt phải chúng. Trước đây một thời gian, Mỹ cũng đã nhiều lần lấy kết quả giám định và đã thu hồi một loạt các lô hàng trang sức có xuất xứ từ Trung Quốc do hàm lượng cadmium khá cao. Theo tiêu chuẩn Hoa Kỳ, các sản phẩm vượt quá 0,6% chì đều bị thu hồi.

Mặc dù đã có nhiều cảnh báo về nguy cơ đe dọa sức khỏe của loại nữ trang này, tuy nhiên theo tìm hiểu của PV thì trên thị trường vẫn bán nhan nhản và người mua tỏ vẻ “thờ ơ” trước những thông tin này.

Tại các khu chợ, đặc biệt là khu chợ sinh viên như: Nhà Xanh, Phùng Khoang… hoặc các cửa hàng lưu niệm tại Hà Nội, các loại nữ trang giá rẻ vẫn được bày bán tràn lan với đa dạng các loại mẫu mã, màu sắc và kiểu dáng khác nhau. Những mặt hàng được ưa chuộng như hoa tai, vòng cổ, nhẫn, dây chuyền… được mạ vàng hoặc bạc khiến cho chúng trở nên long lanh hơn mà giá chỉ vài chục nghìn đồng. Thậm chí, có những cửa hàng chỉ chuyên bán đồ trang sức mĩ kí như Xiao Ha Ha, cửa hàng Một giá 10.000 đồng, 12.000 đồng. Trong các cửa hàng này, đồ trang sức chủ yếu là hàng “made in China” với phong phú về chất liệu từ nhựa, mĩ kí, vải…

Với lợi thế giá rẻ, mẫu mã bắt mắt nên các mặt hàng trang sức của Trung Quốc được bán khá chạy. Theo một chủ hàng tại chợ Phùng Khoang (Hà Nội), phần lớn khách hàng mua là học sinh, sinh viên. Nhưng cũng có nhiều khách hàng “cao cấp” hơn. Thay vì bỏ ra hàng triệu đồng để mua một bộ trang sức bạc, vàng, nhiều người thích sử dụng đồ mĩ kí vì kiểu dáng phong phú và tiết kiệm tiền.

Trần Duyên – 24 tuổi đang sống ở cạnh chợ Phùng Khoang (Thanh Xuân) cho biết: “Con gái ai cũng thích làm đẹp. Vì không có nhiều tiền nên tụi em phải mua đồ mĩ kí bày bán ở chợ, giá rẻ mà mẫu mã cũng đẹp. Quan trọng hơn là dễ thay đổi, dễ phối hợp với quần áo. Chỉ cần bỏ ra mấy chục nghìn là có thể sở hữu món đồ mình thích, có bỏ đi cũng không tiếc”. Khi chúng tôi hỏi có biết về những thông tin cảnh báo mức độ độc hại của những sản phẩm này, Duyên cho hay: “Em cũng đọc và biết các sản phẩm này có thể gây hại sức khỏe nhưng mình cũng không đeo thường xuyên nên chắc chẳng sao”.

Chị Nguyễn Thị Hoa (26 tuổi, ở Nam Định) cũng nghe qua thông tin về đồ trang sức mĩ kí có chứa chất độc hại, song chị cho hay: “Mình không mấy lo ngại trước thông tin này vì mình mua chỉ đeo chơi và nếu có bị “ngấm độc” chắc cũng sẽ rất lâu nên mình vẫn mua và sử dụng. Mà bao lâu nay mình dùng cũng có sao đâu?”.

Nguy hiểm với những người có cơ địa dị ứng

PGS.TS Trần Hồng Côn – Khoa hóa (ĐH Khoa học tự nhiên – ĐHQGHN) cho hay, nữ trang mỹ ký bao giờ cũng có kim loại nặng ở trong đó. Các sản phẩm mĩ kí đều được làm bằng niken, nhôm, đồng, thiếc, crom… và được phủ mạ bằng một kim loại có tác dụng chống gỉ sét. Nó được tận dụng tới mức tối đa để mạ trang sức vì có khả năng mang lại màu sắc sáng bóng, đẹp mắt cho các món nữ trang. Ngoài ra, làm đồ mĩ kí họ còn dùng thuốc nhuộm màu. Bình thường kim loại có màu trắng nhưng muốn biến thành các màu khác, họ dùng thuốc nhuộm… Những chất nhuộm hữu cơ, vô cơ này còn độc hơn rất nhiều kim loại nặng.

Tất cả các kim loại nặng như chì, cadimi, niken đều là những chất rất độc hại không chỉ đối với trẻ em mà còn với cả người lớn. Chẳng hạn như chì, người bị nhiễm độc chì sẽ bị rối loạn bộ phận tạo tủy xương. Tùy theo mức độ nhiễm độc có thể bị đau bụng, đau khớp, viêm thận, cao huyết áp, tai biến não, nhiễm độc nặng có thể gây tử vong. Đặc tính nổi bật là sau khi xâm nhập vào cơ thể, chì ít bị đào thải mà tích tụ theo thời gian rồi mới gây độc. Cadimi xâm nhập vào cơ thể được tích tụ ở thận và xương. Chúng gây nhiễu hoạt động của một số enzim, gây tăng huyết áp, ung thư phổi, làm rối loạn chức năng thận, phá hủy tủy xương gây ảnh hưởng đến nội tiết, máu, tim mạch… Các chất niken tiếp xúc trực tiếp với bề mặt da có thể gây hại đến sức khỏe.

Theo BS Đinh Doãn Thạch – Trưởng khoa Khám bệnh (BV Da liễu Hà Đông), đã có một số bệnh nhân chủ yếu là nữ giới vào viện khám vì kích ứng khi đeo đồ mĩ kí. Khi đeo các món đồ trang sức mĩ kí, mồ hôi từ cơ thể tiết ra có thể phản ứng với các chất hóa học có trong đó gây kích ứng cho da, nhất là những người có làn da nhạy cảm, cơ địa dễ dị ứng. Họ có thể rơi vào tình trạng dị ứng từ nhẹ đến nặng với các triệu chứng như mẩn đỏ, ngứa ngáy, nổi mụn nước… nặng hơn thì sưng tấy, mưng mủ. Về lâu dài, nó còn dẫn đến nhiều căn bệnh da liễu nguy hiểm và rất khó điều trị.

Hà My