Nguy hiểm tai biến sản khoa (2): Xuất huyết nặng vì nhau bong non

Cách đây không lâu, các bác sĩ BV Đa khoa Tuyên Hóa, huyện Tuyên Hóa, Quảng Bình đã cứu sống sản phụ N.T.H (19 tuổi) trú tại xã Đồng Hóa, huyện Tuyên Hóa mang thai tháng thứ 7, nhập viện trong tình trạng mạch nhanh, huyết áp tụt, máu ra nhiều. Qua chẩn đoán, các bác sĩ xác định sản phụ H bị nhau bong non, phải mổ cấp cứu. May mắn, hai mẹ con chị H đã bình phục sức khỏe.

“Cũng được xác định là nhau bong non, nhưng không may mắn như sản phụ H, cách đây ít lâu, một sản phụ đã phải cắt bỏ tử cung của mình để giữ tính mạng. Chị nhập viện trong tình trạng đau bụng dữ dội, quằn quại, người phù lớn, huyết áp tụt. Để cứu sống chị, các bác sĩ bắt buộc phải mổ lấy tử cung, đồng nghĩa với việc thai nhi tử vong và chị không còn khả năng sinh nở” – BS. Phạm Thị Vân, nguyên Trưởng khoa Sản, BV 198 kể.

Theo BS. Vân, hai bệnh nhân trên đây là trường hợp điển hình cho sản phụ bị nhau bong non. Nhau bong non còn có tên gọi khác là phong huyết tử cung nhau. Đây là trường hợp nhau bám đúng vị trí, nhưng bị bong sớm trước khi thai nhi được sổ ra ngoài, do có sự hình thành khối huyết tụ sau rau. Khối huyết tụ lớn dần làm bong bánh nhau ra khỏi thành tử cung cắt đứt sự nuôi dưỡng giữa mẹ và thai nhi. Tình trạng này thường xảy ra trong 3 tháng cuối thai kỳ, hoặc trong lúc chuyển dạ.

Tình trạng này xảy ra đột ngột, diễn tiến rất nhanh chóng và gây xuất huyết nặng. Trong một số trường hợp có thể gây tử vong mẹ và con. Lý do vì nhau là nguồn cung cấp dinh dưỡng nuôi sống chính từ mẹ sang thai nhi, nếu bị nhau bong sớm, không mổ lấy thai kịp thời, thai sẽ bị chết. Bên cạnh đó, ở thể nặng, tình trạng này cũng có thể gây choáng mất máu do ứ tại tử cung và chảy qua âm đạo; vô niệu do choáng và tụt huyết áp; rối loạn đông máu gây máu chảy không ngừng, người mẹ bị thiếu máu trầm trọng có thể dẫn đến tử vong.

Càng lớn tuổi nguy cơ bị càng cao

BS. Vũ Thị Mai (Giám đốc Phòng khám sản phụ khoa Marie Stopes Hà Nội) cho biết: Dù tần suất không cao nhưng nhau bong non không phải là cấp cứu sản khoa hiếm gặp. Người bị té ngã, chấn thương trực tiếp vào vùng bụng, có tiền sử sản giật, tiền sản giật có thể gây nên nhau bong non. Việc sinh con rạ hay con so không liên quan đến khả năng tiềm ẩn gây nhau bong non.

Về mức độ liên quan giữa tuổi và khả năng bị nhau bong non, theo BS. Mai, có thể suy ra từ việc sản phụ lớn tuổi có nguy cơ cao bị tiền sản giật, sản giật. Các đối tượng sinh đông con, có tiền sử nạo phá thai nhiều lần càng có nguy cơ cao bị nhau bong non.

“Đa số những người bị nhau bong non khi nhập viện là bị nặng, bởi bong trong giai đoạn sớm thường không phát hiện ra, bong ở dưới bánh rau và không phải là chảy máu ra ngoài, chỉ tiềm ẩn một chút, sau đó dần dần thì mới xuất huyết” – BS. Vân nói.

Thu Nguyên