Hà Nội
23°C / 22-25°C

Nhiệm vụ quan trọng, then chốt quyết định thành – bại của Chương trình điều chỉnh mức sinh

Chủ nhật, 08:45 13/12/2020 | Dân số và phát triển

GiadinhNet - Trước đây, mục tiêu giảm sinh là thống nhất cho tất cả các vùng, các địa phương. Tuy nhiên, hiện nay, mục tiêu và giải pháp về mức sinh lại phải phân biệt theo từng vùng, từng tỉnh. Do đó, phức tạp hơn rất nhiều.

Theo các nhà nhân khẩu học, trong hơn nửa thế kỷ qua, nước ta đã trải qua thời kỳ quá độ dân nước ta là trên 6 con/phụ nữ. Và sau đó đã giảm liên tục đến xuống mức sinh thay thế vào năm 2006. Từ đó đến nay đã duy trì khá ổn định ở mức này.

Theo kết quả của tổng điều tra dân số năm 2019, mức sinh nước ta ở mức 2,09 con/phụ nữ. Đây là mức sinh thay thế. Tuy nhiên, đó là số liệu trên toàn quốc. Nếu tính từng tỉnh thành thì chỉ có một số ít tỉnh đạt được mức sinh thay thế. Còn lại đa số vẫn trên mức sinh thay thế hoặc dưới mức sinh thay thế. Thậm chí, có tỉnh thành như TP.HCM mức sinh chỉ dưới 1,4 con/1 phụ nữ. Đây là mức sinh rất thấp.

"Mức sinh khác nhau là thách thức của công tác dân số ở nước ta hiện nay. Trước đây, mức sinh ở vùng nào cũng cao nên mục tiêu giảm sinh là thống nhất cho tất cả các vùng, các địa phương. Và các giải pháp để đạt được mục tiêu cũng tương tự nhau. Hiện nay, mục tiêu và giải pháp về mức sinh lại phải phân biệt theo từng vùng, từng tỉnh. Do đó nó phức tạp hơn", GS Nguyễn Đình Cử, nguyên Viện trưởng Viện Dân số và các vấn đề xã hội nhấn mạnh.

Nhiệm vụ quan trọng, then chốt quyết định thành – bại của Chương trình điều chỉnh mức sinh - Ảnh 2.

Ông Nguyễn Văn Tân, nguyên Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục Dân số (Bộ Y tế) nêu ra những chủ trương, chính sách Việt Nam đã thực hiện để góp phần duy trì mức sinh thay thế trên cả nước. Ảnh: Chí Cường


Đề cập đến các giải pháp để duy trì được mức sinh thay thế trên cả nước, ông Nguyễn Văn Tân, nguyên Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục Dân số (Bộ Y tế) cho biết: Từ năm 2012, Việt Nam đã thực hiện 2 giải pháp lớn để duy trì mức sinh thay thế. Một là, xóa bỏ chính sách bao cấp hoàn toàn chi phí cho mọi người trong việc sử dụng phương tiện tránh thai và dịch vụ KHHGĐ; chỉ còn bao cấp cho các đối tượng người nghèo, đối tượng chính sách xã hội, đồng bào dân tộc thiểu số sống ở vùng khó khăn… Những đối tượng khác phải mua phương tiện tránh thai, tự chi trả dịch vụ KHHGĐ.

Hai là, giảm mức xử lý kỷ luật đối với cán bộ, Đảng viên sinh con thứ 3 trở lên (Quy định 94 của Ban Chấp hành Trung ương ban hành năm 2008 quy định sinh con thứ 3 bị cảnh cáo, sinh con thứ 4 là khai trừ. Quy định từ năm 2013 sinh con thứ 3 chỉ bị khiển trách, sinh con thứ 4 bị cảnh cáo và sinh con thứ 5 mới bị khai trừ).

Đặc biệt, ngày 28/4/2020, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 588/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình điều chỉnh mức sinh phù hợp các vùng, các đối tượng đến năm 2030. Trong đó, đề ra hệ thống 5 giải pháp để đạt được mục tiêu duy trì mức sinh thay thế trên phạm vi cả nước, bao gồm: Tăng cường sự chỉ đạo, lãnh đạo của các cấp ủy, chính quyền; đẩy mạnh tuyên truyền vận động với nội dung khác nhau ở các vùng, đối tượng có mức sinh khác nhau. Điều chỉnh và hoàn thiện các chính sách hỗ trợ, khuyến khích khác nhau đối với các vùng, đối tượng có mức sinh khác nhau; mở rộng tiếp cận các dịch vụ KHHGĐ và chăm sóc sức khỏe sinh sản và tăng cường tập huấn, nghiên cứu khoa học, hợp tác quốc tế.

Nhiệm vụ quan trọng, then chốt quyết định thành – bại của Chương trình điều chỉnh mức sinh - Ảnh 3.

Truyền thông các nội dung kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc sức khỏe sinh sản đến người dân. Ảnh: Chí Cường


Nhận định về các nhóm giải pháp trên, PGS.TS Nguyễn Đức Vinh, Viện trưởng Viện Xã hội học, Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam cho biết: Nhiệm vụ, giải pháp đầu tiên được đưa ra trong Chương trình điều chỉnh mức sinh là tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy, chính quyền. Thống nhất nhận thức trong lãnh đạo và chỉ đạo cuộc vận động thực hiện mỗi gia đình, cặp vợ chồng sinh đủ hai con, nuôi dạy con tốt, xây dựng gia đình tiến bộ, hạnh phúc… Điều này là hoàn toàn đúng đắn, bởi các chính sách kinh tế xã hội lớn của nước ta muốn thành công đều phải được sự thống nhất của các cấp ủy, chính quyền, được người dân nhận thức tốt và ủng hộ.

Cùng với đó, theo PGS.TS Nguyễn Đức Vinh, ngay cả khẩu hiệu "Mỗi cặp vợ chồng sinh đủ 2 con" hiện cũng chưa được thấu hiểu thống nhất trong xã hội. Vì vậy, điều đầu tiên cần có thông điệp rõ ràng cho đến toàn thể các cấp chính quyền, đoàn thể cũng như toàn bộ người dân.

"Trước kia, khi Việt Nam đang có chính sách giảm sinh thì thông điệp: "Mỗi gia đình sinh từ 1-2 con" rất rõ nhưng hiện nay theo khảo sát của chúng tôi thì người dân không hiểu rõ về khẩu hiệu: "Mỗi cặp vợ chồng sinh đủ 2 con". Khi hỏi thì mỗi người trả lời một kiểu. Vì vậy, điều này là điều đầu tiên phải nên làm và phải dựa trên cơ sở pháp lý: Chính sách pháp luật, chủ trương của Nhà nước", TS Vinh nói.

Bên cạnh truyền thông vận động, theo TS Vinh, cần xem xét những gói hỗ trợ nhất định thì mới có hiệu quả. Bởi vì nếu sinh 2 con hiện nay phải đầu tư chi phí, thời gian công sức. Thực chất, tỷ lệ người muốn sinh 2 con trở lên nhiều, tỷ lệ người muốn 1 con ít hơn. Tuy nhiên, do điều kiện kinh tế - xã hội cản trở mọi người sinh đủ số con mong muốn. Nhất là những người dân ở thành phố lớn, các khu công nghiệp.

Nguyễn Mai

Nguyễn Mai
Bình luận
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Rùng mình trước tác hại của dung dịch vệ sinh phụ nữ không đạt chuẩn: BS 30 năm kinh nghiệm lên tiếng cảnh báo!

Rùng mình trước tác hại của dung dịch vệ sinh phụ nữ không đạt chuẩn: BS 30 năm kinh nghiệm lên tiếng cảnh báo!

Dân số và phát triển - 9 giờ trước

Không chỉ gây mất cân bằng hệ vi sinh vùng kín, tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm tấn công, dung dịch vệ sinh phụ nữ không đạt chuẩn còn đáng sợ cỡ này...

14 năm sống như con gái, đi khám sản phụ khoa mới biết là con trai

14 năm sống như con gái, đi khám sản phụ khoa mới biết là con trai

Dân số và phát triển - 21 giờ trước

14 năm để tóc dài, vui chơi cùng các bạn nữ, Ngọc Linh không ngờ bản thân lại là "nam nhi". Sự thật khiến em sốc, không dễ chấp nhận.

Bộ Y tế khuyến cáo người dân đeo khẩu trang nơi công cộng để phòng chống dịch COVID-19

Bộ Y tế khuyến cáo người dân đeo khẩu trang nơi công cộng để phòng chống dịch COVID-19

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Những ngày gần đây, thông tin số ca COVID-19 gia tăng tại Thái Lan khiến nhiều người lo ngại về đợt dịch bùng phát mới và có nguy cơ lây lan sang các nước trong khu vực, trong đó có Việt Nam.

Bắc Giang: Đa dạng hình thức truyền thông chăm sóc sức khỏe sinh sản, nâng cao chất lượng dân số

Bắc Giang: Đa dạng hình thức truyền thông chăm sóc sức khỏe sinh sản, nâng cao chất lượng dân số

Dân số và phát triển - 1 ngày trước

GĐXH - Với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, chiến dịch truyền thông lồng ghép cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình được cơ quan chuyên môn của tỉnh, các địa phương tại Bắc Giang thực hiện đồng bộ, hiệu quả.

Trẻ dễ mắc các vấn đề sức khỏe tâm thần trong mùa thi, phòng ngừa như thế nào?

Trẻ dễ mắc các vấn đề sức khỏe tâm thần trong mùa thi, phòng ngừa như thế nào?

Dân số và phát triển - 2 ngày trước

Cứ mỗi mùa thi đến, số trẻ gặp các vấn đề về sức khỏe tâm thần lại gia tăng. Vậy đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này? Cách phòng tránh các vấn đề sức khỏe tâm thần trong mùa thi như thế nào?

Trẻ có nguy cơ tăng huyết áp nếu mẹ bị béo phì, đái tháo đường và tăng huyết áp khi mang thai

Trẻ có nguy cơ tăng huyết áp nếu mẹ bị béo phì, đái tháo đường và tăng huyết áp khi mang thai

Dân số và phát triển - 3 ngày trước

Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy tình trạng sức khỏe của bà mẹ khi mang thai có ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe sau này của trẻ. Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng, nếu mẹ bị béo phì, đái tháo đường và tăng huyết áp khi mang thai thì em bé cũng có thể bị tăng huyết áp.

Nhận diện các triệu chứng viêm âm đạo thường gặp

Nhận diện các triệu chứng viêm âm đạo thường gặp

Dân số và phát triển - 4 ngày trước

Viêm âm đạo là vấn đề sức khỏe quen thuộc ảnh hưởng đến nhiều phụ nữ, đặc biệt chị em trong độ tuổi sinh sản. Việc trang bị kiến thức để nhận diện sớm các tín hiệu bất thường và chủ động áp dụng các biện pháp phòng ngừa giúp bảo vệ sức khỏe phụ khoa.

Ra máu âm đạo bất thường có phải là dấu hiệu mắc ung thư cổ tử cung?

Ra máu âm đạo bất thường có phải là dấu hiệu mắc ung thư cổ tử cung?

Dân số và phát triển - 5 ngày trước

Ra máu âm đạo bất thường là tình trạng chảy máu xảy ra ngoài chu kỳ kinh nguyệt bình thường của phụ nữ. Đây là một trong những dấu hiệu phổ biến nhất cho thấy có thể có nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung.

5 loại thực phẩm giúp lão hóa khỏe mạnh và minh mẫn hơn

5 loại thực phẩm giúp lão hóa khỏe mạnh và minh mẫn hơn

Dân số và phát triển - 6 ngày trước

Có một tuổi già khỏe mạnh và trí óc còn minh mẫn là ước muốn của mọi người. Lối sống và dinh dưỡng là yếu tố góp phần quan trọng giúp chúng ta đạt được điều đó. Các nhà khoa học đã phát hiện ra một số loại thực phẩm có lợi cho quá trình lão hóa khỏe mạnh ở con người.

4 dấu hiệu cảnh báo ung thư vú phụ nữ không nên bỏ qua

4 dấu hiệu cảnh báo ung thư vú phụ nữ không nên bỏ qua

Dân số và phát triển - 1 tuần trước

Mặc dù không phải tất cả những bất thường ở vú đều là ung thư nhưng việc nhận biết sớm các dấu hiệu nghi ngờ là rất quan trọng, điều này góp phần vào khả năng điều trị thành công và cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Top