Nhìn từ các chính sách ngân hàng: Khách hàng hay... cánh quạt ?!

> Vừa "phá trần", lãi suất đã rậm rịch "chạy đua"
> Bỏ trần lãi suất: Nhiều ngân hàng "phát ốm"
> Bỏ trần lãi suất huy động vốn 12%?

Tưởng ông nói đùa, hoá ra điều đó lại có cơ sở khi nhìn lại chặng đường chính sách điều hành tiền tệ từ đầu năm đến nay. Nào là khống chế lãi suất trần huy động, nào là khống chế lãi suất trần cho vay, lúc siết các khoản vay chứng khoán, bất động sản, lúc lại tăng dự trữ bắt buộc. Chưa đầy 2 quý mà các chủ trương của ngành ngân hàng đã biến động ào ạt như cơn “lũ” giá ngoài thị trường, đủ để thấy sự bất ổn trong chính sách điều hành tiền tệ.

Còn nhớ hồi đầu năm, khi thị trường bất động sản đang hừng hực khí thế, tự dưng im lìm, “chết đứng” trước thông tin thắt chặt cho vay với lĩnh vực này. Rồi đến chuyện, tại Hà Nội, TP Hồ Chí Minh và các thành phố lớn nhiều nhà băng ách tắc vì chật kín người đến rút tiền, nguy cơ mất thanh khoản xuất hiện. Nhiều nhà băng khác lại làm thủ tục nhận tiền không xuể dù đã huy động hết nhân lực, làm việc với thời gian tối đa. Lại là cuộc đua lãi suất tiền gửi bởi chính sách tăng dự trữ bắt buộc mà các ngân hàng, vì lợi nhuận thì ít mà vì sự sống còn của chính mình thì nhiều, đã phải... nhắm mắt đưa chân. Nhiều ngân hàng liên tục phải điều chỉnh biểu lãi suất theo hướng tăng cao dần để thu hút tiền, giữ chân khách hàng.

Cuộc chiến lãi suất tạm dừng trên góc độ hình thức khi Ngân hàng Nhà nước có văn bản giới hạn mức trần, thì nhiều nhà băng lại “lách” sang cách khác như tặng quà kèm theo, khuyến mại, quay thưởng, hỗ trợ bù lạm phát... Rồi thì, cũng vì phải tăng dự trữ bắt buộc nên các ngân hàng hầu như “im lặng” trước các nhu cầu vay vốn của khách hàng, trừ những trường hợp quá đặc biệt. Các doanh nghiệp trong nước lại một phen lao đao về vốn. Hoạt động xuất nhập khẩu ngưng trệ, khó khăn như người đi trên dây.

Rồi mới đây, khi chính sách “nới trần” được thông qua, các nhà băng và khách hàng lại tiếp tục rơi vào tình cảnh “quân đèn cù” như trước đây. Lại rút, lại gửi, lại tắc nghẽn... Các doanh nghiệp và người tiêu dùng lại tiếp tục kêu cứu, vì phải đi vay cao nên các ngân hàng cũng phải cho vay với lãi suất cao thì mới mong có lợi nhuận.

Có lẽ đúng như vị tổng giám đốc nọ kêu, chính cái bối cảnh chính sách dồn dập thay đổi đó đã biến ngân hàng thành cái chong chóng nếu muốn tồn tại được.

Nhưng, cái quan trọng hơn là hàng triệu khách hàng đã lại thành cái đèn cù, thành cái cánh quạt, quay đủ mọi hướng và hết tốc lực trước biến động thường xuyên của ngành kinh doanh tiền tệ này.

Thường Sơn