Hà Nội
23°C / 22-25°C

Những mũi tiêm vaccine của cuộc đời

Thứ ba, 08:10 04/02/2014 | Sống khỏe

GiadinhNet - “Phòng bệnh hơn chữa bệnh”, vì vậy bạn đừng thờ ơ với phương pháp phòng bệnh chủ động, chi phí thấp mà đem lại hiệu quả cao - tiêm chủng.

Cùng điểm qua những loại vaccine nên tiêm ngừa trong suốt cuộc đời để đảm bảo cuộc sống khỏe mạnh từ khi lọt lòng mẹ đến khi trưởng thành.

Những mũi tiêm vaccine của cuộc đời 1
Để an toàn cho sức khỏe, bạn và người thân
nên tuân thủ tiêm chủng đúng lịch.
“Đội quân áo giáp nhân tạo”

Cơ thể được bảo vệ bởi hai loại miễn dịch là tự nhiên và nhân tạo. Trong miễn dịch nhân tạo lại chia thành hai loại:

Miễn dịch chủ động: Được tạo ra do tiêm các loại ̣vaccine đặc hiệu. Vaccine đưa vào cơ thể chính là những loại vi khuẩn, virus (đã được giảm hoạt lực) để kích thích cơ thể tạo kháng thể, phòṇg tránh được bệnh.

Miễn dịch thụ động: Trong trường hợp khẩn cấp như đạp vào kim loại gỉ ́sét hoặc bị động vật nghi ngờ mắc bệnh dại cào cắn thì để phòng bệnh kịp thời, bác sĩ sẽ chỉ định huyết thanh kháng uốn ván hay huyết thanh kháng dại. Kháng huyết thanh khác vaccine ở chỗ kháng thể được trực tiếp đưa vào chứ không phải chờ cơ thể tự tạo.

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

Từ năm 1985, chương trình tiêm chủng mở rộng đã được chủng mở rộng đã được triển khai trên phạm vi cả nước. Các mũi vaccine được tiêm vào thời điểm cụ thể là:
- Sơ Sinh: Tiêm vaccine phòng lao (BCG) và viêm gan B trong vòng 24 giờ sau sinh.

- 2 tháng tuổi:  Tiêm vaccine phòng bạch hầu – ho gà - uốn ván (DPT); viêm gan B (VGB), viêm màng não  mủ do Hib mũi 1 và uống vaccine ngừa bại liệt (OPV) lần 1.

- 3 tháng tuổi: Tiêm vaccine phòng DPT - VGB – Hib mũi 2 và uống vaccine ngừa bại liệt lần 2.
-  4  tháng tuổi:  Tiêm vaccine phòng DPT – VGB – Hib mũi 3và uống vaccine ngừa bại liệt lần 3.
9 tháng tuổi: Tiêm vaccine ngừa sởi mũi 1.
18 tháng tuổi: Tiêm vaccine phòng DPT mũi 4 và sởi mũi 2.

Một số loại vaccine không nằm trong chương trình tiêm chủng mở rộng nên tiêm cho trẻ là vaccine ngừa tiêu chảy cấp (cho trẻ từ 2-6 tháng tuổi); vaccine ngừa cúm (trẻ từ 6 tháng tuổi).

Cho trẻ trên 1 tuổi và người lớn

 Bao gồm các loại:

- Vaccine ngừa viêm não Nhật Bản (JEV)

- Vaccine ngừa bệnh thủy đậu

- Vaccine ngừa sởi - quai bị - rubella
 
-  Vaccine viêm gan siêu vi A

Ở người lớn có kết quả xét nghiệm HbsAg (viêm gan siêu vi B) âm tính, cần  tuân thủ lịch tiêm 3 liều vaccine ngừa viêm gan B.

 Lưu ý: Vaccine phòng thủy đậu, rubella và cúm có ý nghĩa quan trọng với phụ nữ độ tuổi sinh đẻ. Do đó, chị em cần được tiêm ngừa trước khi mang thai.

 Trẻ trên 2 tuổi và người  lớn

- Vaccine ngừa viêm não do não mô cầu (A C)

- Vaccine ngừa viêm não, viêm phổi do phế cầu

- Vaccine ngừa thương hàn

- Vaccine ngừa ung thư cổ tử cung (trẻ em từ 9 tuổi).

Vaccine uốn ván (VAT) cho phụ nữ

Thai phụ bị uốn ván có thể gây thai chết lưu và bé sinh ra dễ bị uốn ván rốn sơ sinh, tỷ lệ tử vong cao. Do đó, lưu ý lịch tiêm:

VAT 1: Lần đầu ở phụ nữ 15 đến 35 tuổi hay phụ nữ có thai

VAT 2: Ít nhất 4 tuần sau VAT 1

VAT 3: Ít nhất 6 tháng sau VAT 2 hoặc khi có thai lần sau

VAT 4: Ít nhất 1 năm sau VAT 3 hoặc khi có thai lần sau

VAT 5: Ít nhất 1 năm sau VAT4 hoặc khi có thai lần sau

Trường hợp đặc biệt

 Người bị chó,mèo, khỉ...hay động vật nghi dại cắn, cào cấu làm trầy xước da nên tiêm huyết thanh kháng dại. Nếu bị trầy xước do sắt gỉ cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để tiêm huyết thanh kháng uốn ván.

Tuy nhiên, để an toàn, tiết kiệm và hiệu quả, bạn nên tiêm vaccine phòng chống bệnh dại và vaccine uốn ván. Điều này giúp đề phòng nguy hiểm mà bạn không biết hay không có điều kiện tiêm phòng kịp thời. Huyết thanh có giá thành cao và nhiều tác dụng không mong muốn hơn so với vaccine. 
 
Lưu ý khi tiêm ngừa
 
- Tiêm chủng mở rộng và tiêm chủng ở dịch vụ có khác nhau về các mũi vaccine và giá cả. Ngoài ra, khi đưa bé đi tiêm, bạn đừng quên mang theo sổ chích ngừa của bé để bác sĩ theo dõi và chỉ định chính xác loại và thời điểm tiêm. 
 
- Sau khi tiêm ngừa, bạn nên ngồi lại ít nhất 30 phút để theo dõi các phản ứng. Khi có một số biểu hiện nguy hiểm như: sốt cao, hạ thân nhiệt, đau đầu, chóng mặt, choáng váng, vật vã, khó thở, nôn ói, đau quặn bụng… cần thông báo ngay với bác sĩ, điều dưỡng để được xử lý kịp thời.
 
- Thực tế, không có loại vaccine nào có thể đảm bảo phòng bệnh tuyệt đối. Hiệu quả còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: cơ địa, khả năng bền vững của kháng nguyên, miễn dịch giảm theo thời gian, vaccine không được bảo quản đúng, kỹ thuật tiêm sai sót, không tiêm đúng lịch hoặc bỏ tiêm nhắc…

Gần đây có nhiều thông tin về trường hợp đáng tiếc xảy ra liên quan đến tiêm chủng nhưng đến nay, tiêm ngừa bằng vaccine vẫn là biện pháp phòng bệnh hiệu quả. Thực tế, lợi ích khi tiêm ngừa vaccine vẫn cao hơn nhiều so với những ca gặp phản ứng không mong muốn sau tiêm.

  
 
 Tư vấn chuyên môn: Ths. Bs. Hồ Vĩnh Thắng
Bệnh viện Pasteur TP. HCM
Nhật Minh

 

minhphuongthuctap
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Người đàn ông 42 tuổi ngừng tim khi chơi thể thao trong thời tiết nắng nóng: Có dấu hiệu này cần dừng ngay

Người đàn ông 42 tuổi ngừng tim khi chơi thể thao trong thời tiết nắng nóng: Có dấu hiệu này cần dừng ngay

Bệnh thường gặp - 12 giờ trước

GĐXH - Trong lúc chơi thể thao, anh S. bất ngờ xuất hiện tình trạng tức ngực, khó thở rồi mất ý thức, ngừng tim...

4 thói quen buổi sáng khiến bệnh tim đến sớm hơn

4 thói quen buổi sáng khiến bệnh tim đến sớm hơn

Sống khỏe - 14 giờ trước

GĐXH - Nhiều người không ngờ rằng một số thói quen tưởng chừng vô hại vào buổi sáng lại có thể gây áp lực lên tim mạch nếu duy trì trong thời gian dài.

Bác sĩ chỉ ra loạt sai lầm của nhiều người: Đi bộ mỗi ngày vẫn không khỏe, thậm chí dễ chấn thương

Bác sĩ chỉ ra loạt sai lầm của nhiều người: Đi bộ mỗi ngày vẫn không khỏe, thậm chí dễ chấn thương

Bệnh thường gặp - 15 giờ trước

GĐXH - Đi bộ được xem là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ thực hiện nhất. Tuy nhiên, không phải ai duy trì thói quen này cũng nhận được những lợi ích như mong đợi. Theo chuyên gia y học thể thao, nhiều người đang đi bộ chưa đúng cách, khiến hiệu quả tập luyện bị hạn chế, thậm chí làm tăng nguy cơ đau nhức và chấn thương xương khớp.

Bí quyết sống thọ: Sau tuổi 60, ăn sữa chua vào 3 khung 'giờ vàng' này giúp cơ thể khỏe mạnh hơn

Bí quyết sống thọ: Sau tuổi 60, ăn sữa chua vào 3 khung 'giờ vàng' này giúp cơ thể khỏe mạnh hơn

Sống khỏe - 18 giờ trước

GĐXH - Muốn sống thọ và duy trì sức khỏe khi về già, nhiều người chú trọng đến việc lựa chọn thực phẩm phù hợp. Trong đó, sữa chua là thực phẩm được nhắc nhiều.

Đau họng kéo dài 3 tuần, người đàn ông 60 tuổi đi khám phát hiện ung thư amidan giai đoạn 4

Đau họng kéo dài 3 tuần, người đàn ông 60 tuổi đi khám phát hiện ung thư amidan giai đoạn 4

Sống khỏe - 19 giờ trước

GĐXH - Tưởng chỉ bị viêm họng, người đàn ông đi khám bất ngờ khi phát hiện mắc ung thư amidan giai đoạn muộn, khối u đã xâm lấn và di căn hạch cổ.

Trào lưu ăn mực kiểu mới gây 'sốt' mạng xã hội, chuyên gia cảnh báo nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn

Trào lưu ăn mực kiểu mới gây 'sốt' mạng xã hội, chuyên gia cảnh báo nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn

Bệnh thường gặp - 21 giờ trước

GĐXH - Mực sống đang trở thành món ăn được nhiều người trẻ tìm kiếm nhờ cảm giác tươi ngon và trải nghiệm mới lạ. Tuy nhiên, theo chuyên gia dinh dưỡng, việc tiêu thụ hải sản sống hoặc chưa được chế biến đúng cách có thể tiềm ẩn những rủi ro mà không phải ai cũng nhận thức đầy đủ.

Tuổi thọ được hé lộ từ dáng đi sau tuổi 60: Nếu có đủ 6 biểu hiện này, sức khỏe thường rất tốt

Tuổi thọ được hé lộ từ dáng đi sau tuổi 60: Nếu có đủ 6 biểu hiện này, sức khỏe thường rất tốt

Sống khỏe - 1 ngày trước

GĐXH - Sau tuổi 60, cơ thể bắt đầu bước vào giai đoạn lão hóa rõ rệt. Theo các chuyên gia, không cần những xét nghiệm phức tạp, chỉ cần quan sát cách đi bộ hằng ngày cũng có thể phần nào đánh giá sức khỏe tổng thể, khả năng vận động và chất lượng tuổi thọ của một người.

Khi ngủ xuất hiện 4 dấu hiệu này, coi chừng đột quỵ não!

Khi ngủ xuất hiện 4 dấu hiệu này, coi chừng đột quỵ não!

Sống khỏe - 1 ngày trước

GĐXH - Một số biểu hiện tưởng như bình thường khi ngủ như tê tay chân, chảy nước dãi một bên hay chóng mặt đột ngột có thể liên quan đến tình trạng thiếu máu não. Nhận biết sớm các dấu hiệu này giúp tăng cơ hội can thiệp kịp thời và giảm nguy cơ đột quỵ.

Nam sinh 13 tuổi nhập viện vì đường huyết giảm nguy hiểm, bác sĩ chỉ ra nguyên nhân nhiều gia đình chủ quan

Nam sinh 13 tuổi nhập viện vì đường huyết giảm nguy hiểm, bác sĩ chỉ ra nguyên nhân nhiều gia đình chủ quan

Sống khỏe - 1 ngày trước

GĐXH - Thừa cân béo phì từ nhỏ, nam sinh 13 tuổi nặng hơn 100kg bất ngờ nhập viện cấp cứu vì đường huyết hạ thấp nguy hiểm.

Không phải ai cũng nên ăn hàu sống: Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng

Không phải ai cũng nên ăn hàu sống: Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng

Bệnh thường gặp - 1 ngày trước

GĐXH - Chuyên gia cảnh báo những nhóm người cần đặc biệt thận trọng hàu là thực phẩm giàu dinh dưỡng, được nhiều người ưa chuộng nhờ hàm lượng protein, khoáng chất và vi chất cao. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, không phải ai cũng phù hợp để sử dụng loại hải sản này, đặc biệt là khi ăn sống hoặc chế biến chưa chín kỹ.

Top