Những sai sót "giết" học sinh
Giadinh.net - Có bài bê nguyên nội dung, kiến thức sách lớp 12 hệ cải cách trước đây vào bộ sách nâng cao. <br/><br/>- Còn dàn trải, nặng cóp nhặt kiến thức, nội dung từ sách giáo khoa và sách giáo viên.
Sách “Hướng dẫn ôn tập thi tốt nghiệp THPT năm 2009” môn Ngữ Văn, do các tác giả Vũ Nho, Nguyễn Duy Kha và Trần Đăng Nghĩa biên soạn. Là giáo viên dạy văn lớp 12 , tôi không khỏi thất vọng về những sai sót, hạn chế của cuốn sách.
Thiếu chuẩn xác
Trong bài “Rừng xà nu” (Nguyễn Trung Thành), phần gợi ý cho câu hỏi 1: Phân tích ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh cây xà nu (trang 76) vừa sai, vừa thiếu. “Xà nu sinh sôi nảy nở rất nhanh, rất khỏe. Nó là loài cây ham ánh sáng, cứng cáp và vươn lên che chở cho làng Xô Man. Tất cả những phẩm chất ấy thể hiện rõ sức sống bất diệt của xà nu”. Là ý nghĩa biểu tượng thì không thể viết “sức sống bất diệt của cây xà nu” được. Đúng ra phải là “sức sống bất diệt của con người Xô Man”. Mặt khác, còn thiếu ý “người dân Xô Man ham tự do”. Hơn nữa, cách sắp xếp ý như thế thiếu chặt chẽ, lô gic, không phù hợp với diễn biến của hình ảnh có ý nghĩa biểu tượng. Cái sai và cái thiếu ý, thiếu lôgic trên không hiểu là do năng lực hạn chế hay do sự nhầm lẫn, cẩu thả của các nhà soạn sách?
Bài “Thuốc” (Lỗ Tấn), mục “Nghệ thuật” (trang 88), sách viết: “Thuốc có cốt truyện khá đơn giản mà sâu sắc giống như một bức tranh thủy mặc với những nét chấm phá tinh tế”. Nhận xét vừa không đúng (cốt truyện “Thuốc” làm sao gọi là khá đơn giản được), vừa đưa ra lối so sánh khập khiễng, thiếu hợp lí (có ai lại so sánh “Thuốc” như một bức tranh thủy mặc với những nét chấm phá tinh tế đâu)...
 |
|
Những sai sót của các cuốn sách phục vụ học tập thời gian gần đây đang gây nhiều bức xúc trong dư luận. |
Lộn xộn, tối nghĩa
Bài “Một người Hà Nội” (Nguyễn Khải), phần “Kiến thức cơ bản”, ở đoạn đầu, mục 3 (trình bày về nghệ thuật tác phẩm), các tác giả lại lộn đầu lộn đuôi, không phân biệt được ý đó là nội dung hay là nghệ thuật, trong trường hợp: “Câu chuyện xoay quanh nhân vật chính là bà Hiền, một người Hà Nội càng ngày càng thể hiện vẻ đẹp văn hóa và bản lĩnh của một người bình thường, một công dân của Thủ đô” (trang 135). Viết thế mà đưa vào mục “Nghệ thuật”. Đúng là hết biết!
Trong mục “Chuẩn bị kiến thức”, rèn luyện kĩ năng là quan trọng nhất, có câu: “Khi đã chuẩn bị tốt kiến thức, các em học sinh có thể tự thử sức, rèn luyện, nâng cao kĩ thuật làm bài theo các hình thức và cấu trúc đề thi, nhưng cũng cần lưu ý là không cần thử sức quá nhiều, không nên quá sa đà vào nhiều đề trắc nghiệm, vào cấu trúc đề thi vì kiến thức trong đó, mặc dù đã khá nhiều nội dung, song thường tản mạn, vụn vặt, không hệ thống, do vậy hiệu quả tăng cường kiến thức không cao”. Câu văn dài lê thê và tối nghĩa. Người lớn, người có trình độ đọc chưa chắc hiểu được điều tác giả muốn nói gì, huống chi là các em học sinh.
Mâu thuẫn, thiếu thống nhất
Cấu trúc đề thi môn Văn của Bộ GD&ĐT ban hành từ ngày 27/11/2008, chỉ đề cập, hướng dẫn, giới hạn hình thức thi tự luận. Thế nhưng, trong phần “Hướng dẫn những vấn đề chung về ôn tập”, ở mục IV, các tác giả lại “xướng” thêm hình thức “Trắc nghiệm khách quan”. Vậy học sinh, thầy giáo cần theo cái nào cho đúng đây?
Bài “Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh” (trang 114 - dành riêng cho bộ sách nâng cao), ở mục “Kiến thức cơ bản”, các nhà biên soạn bê nguyên nội dung, kiến thức của sách lớp 12 hệ cải cách trước đây vào. Trong khi đó, bài “Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh” thuộc sách nâng cao (trang 31) lại viết khác hẳn so với sách cũ và sách chuẩn, nhất là mục “Quan điểm sáng tác văn học” và “Phong cách nghệ thuật”. Xin hỏi các nhà viết sách, học sinh học sách nâng cao nên theo ai? Sách hướng dẫn ôn tập hay sách giáo khoa?
Ngoài những “hạt sạn” đã nêu, chúng tôi còn nhận thấy, chất lượng biên soạn ở từng bài cụ thể chưa tốt. Còn dàn trải, nặng cóp nhặt kiến thức, nội dung từ sách giáo khoa và sách giáo viên. Chẳng hạn như phần về tác giả không khác gì ở sách giáo khoa. Nhiều gợi ý cho các câu hỏi, đề văn ý tứ lộn xộn, thiếu tính hệ thống, khoa học, câu từ lủng củng, nghiêng về kể lể dông dài... Hai bài về nghị luận xã hội sẽ có mặt trong đề thi (gồm 3 điểm) theo cấu trúc đề thi của Bộ GD&ĐT, rất cần thiết hướng dẫn cụ thể cho học sinh thì lại bỏ qua.
Sách “Hướng dẫn ôn tập môn Ngữ Văn” năm nay cũng không khá hơn sách “Hướng dẫn ôn tập môn Ngữ Văn” năm ngoái (từng bị các giáo viên, phụ huynh phê phán mạnh mẽ). Học sinh khó tìm thấy cái tích cực, bổ ích từ cuốn hướng dẫn ôn tập này. Chúng tôi nhận thấy, các tác giả soạn sách làm rất vội vàng, cẩu thả. Chất lượng biên soạn như vậy sẽ góp phần làm thui chột khả năng học văn, viết văn vốn đã suy giảm trong số đông học sinh mà thôi.
Hai năm trước đây, Bộ GD&ĐT đã từng cấm sách hướng dẫn ôn tập thi THPT. Thực tế, kết quả thi tốt nghiệp năm đó không hề giảm sút. Tại sao hai năm nay lại cho phép trở lại? Thiết nghĩ, sách hướng dẫn ôn tập thi tốt nghiệp là không cần thiết. Nó vừa làm rối loạn việc ôn tập, vừa gây tốn kém, lãng phí cho học sinh. Bộ GD&ĐT chỉ đưa ra hướng dẫn, cấu trúc đề thi chung, nên để tự giáo viên, nhà trường định hướng cho học sinh là đủ.
Câu chuyện về sách hướng dẫn ôn tập môn Ngữ Văn vẫn chưa có hồi kết, rất mong tiếng nói xây dựng tiếp theo.
Đỗ Tấn Ngọc
(Tổ trưởng tổ Văn, Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng, Sơn Tịnh, Quảng Ngãi)
(Tổ trưởng tổ Văn, Trường THPT Huỳnh Thúc Kháng, Sơn Tịnh, Quảng Ngãi)
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Thông báo
