Nụ cười và sự xấu hổ

Tôi hiểu những nụ cười ấy.

 

Tôi có dịp sang Trung Quốc, thấy dân nước họ cũng hay cười. Ở Thượng Hải, ông già phiên dịch cho đoàn chỉ ngôi nhà cao nhất bảo, người Trung Quốc xây đấy. Đi đến hầm đường bộ nối liền phía nam với phía đông thành phố Thượng Hải, ông già tự hào: Hầm này đi dưới lòng sông Hoàng Phố, người Trung Quốc xây đấy. Gặp hai chiếc máy đào hầm, ông nói luôn, hai chiếc máy đó lớn…nhất thế giới, Made in China “chính hiệu”.

 

Ông chỉ ra ngoài đường, nơi những chiếc BMW, Audi, Mercedes, Lexus lướt êm như ru, bảo, Trung Quốc làm đấy… Sau mỗi lần như vậy, ông đều cười. Tôi hiểu nụ cười của ông.

 

Mặc dù là thời khủng hoảng kinh tế toàn cầu, nhưng một nghiên cứu mới đây của công ty Nielsen – công ty hàng đầu về nghiên cứu thị trường của Việt Nam cho biết, người Việt, đặc biệt là ở hai đầu đất nước vẫn không từ bỏ thói quen dùng hàng “hiệu”, một chiếc túi có giá đến mấy chục triệu đồng. Không phải chỉ 8x, 9x, tôi từng thấy 7x, thậm chí là 6x hớn hở khoe nhau những bộ đồ của các hãng trứ danh: Valentino Creatons, Louis Vuiton, Bally.. Tuyệt chẳng thấy ai mang hàng Việt Nam ra mà khoe cả. Có những người còn “xấu hổ” khi sở hữu những món đồ nội địa quá…rẻ.

 

Cũng có thể vì hàng trong nước chất lượng quá tệ, cũng có thể đó là vì thói quen sùng ngoại, hoặc giả là kết hợp cả hai điều đó khiến nhiều người không thích hàng Việt Nam. Vậy là một thị trường hơn 80 triệu dân bỗng chốc trở thành sân sau cho các nhà sản xuất trên thế giới. Thật tiếc.

 

Bộ Chính trị vừa ra thông báo về việc tổ chức Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, trong đó nêu rõ, việc dùng hàng Việt Nam là thể hiện lòng yêu nước, là một nét đẹp trong văn hoá tiêu dùng người Việt. Chúng ta có thể tự hào chỉ những chiếc xe đang chạy trên đường, những bộ quần áo đang mặc, những khu nhà đang xây mà bảo là của Việt Nam hay không, tất cả bắt đầu từ những việc nhỏ bé ngày hôm nay. Hãy thể hiện bằng hành động cụ thể, hưởng ứng lời kêu gọi này, hẳn nó sẽ có ý nghĩa hơn rất nhiều các câu khẩu hiệu. Và không chỉ phía người tiêu dùng, mà ngay cả các nhà sản xuất, hãy nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường bằng chất lượng và chữ tín.

 

Khu chung cư của tôi có một ông già, một ngày kia, đang đi trên đường thấy một viên đá tảng, ông vội phanh chiếc xe đạp của mình, cúi xuống nhặt viên đá, cho vào lề đường. Đang lúi húi, có chiếc xe máy trờ tới, ông già ngã dúi dụi. Đám đông cười ồ! Ông già bị ngã bươu đầu, con cái vội chạy ra, xót quá, cứ trách ông lo chuyện bao đầu. Nhưng từ đó, chỗ ấy không còn ai bị ngã nữa.