Nữ sinh vùng cao được tuyển thẳng đại học nhưng có nguy cơ... thất học

Mua Thị Chở được xét tuyển thẳng vào đại học nhưng có nguy cơ không thể đi học vì nhà quá nghèo. Ảnh: T.H

Tấm gương vượt khó

Tin Mua Thị Chở (SN 2000, ở thôn Sủng Là Dưới, xã Sủng Là, huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang) được tuyển thẳng vào đại học bay về thôn làm nhiều người mừng vui, bởi cô là nữ sinh duy nhất của cả xã được tuyển thẳng vào đại học. Và một mình xuống núi bởi không muốn cả đời chỉ làm “hòn đá kê cột nhà” như bao thiếu nữ vùng cao khác.

Mua Thị Chở sinh ra và lớn lên tại xã Sủng Là - một xã rất nghèo giáp biên giới, nơi có nhiều người không biết chữ và tiếng phổ thông, nhiều gia đình thiếu đói và con gái chưa kịp trưởng thành đã phải bỏ học đi lấy chồng sớm theo phong tục.

Mua Thị Chở là con thứ tư trong gia đình có 5 anh chị em. Hai chị gái của Chở đã không được đến trường. Anh trai Chở học hết lớp 9 thì bỏ về nhà làm nương vì bố mẹ không chu cấp nổi cho đi học. Cậu em trai của Chở giờ đang học lớp 9 tại trường xã, nhưng học đuối nên cũng chỉ xác định học hết lớp 9.

Nhờ có hai chị giúp đỡ việc nhà nên Chở may mắn được bố mẹ cho đi học. Khi Chở học đến lớp 4 thì gia đình gặp rất nhiều khó khăn nên bố mẹ quyết định không cho Chở đi học tiếp và Chở đã phải nghỉ học một năm ở nhà. Mới 9 tuổi, nhưng Chở đã phải lên nương trồng ngô với bố mẹ như các bạn nhỏ vùng cao, nhưng trong lòng Chở khát khao được đi học tiếp. Chở đã thuyết phục bố mẹ rất nhiều để được đi học tiếp. 10 tuổi Chở đã mạnh dạn tới nhờ có các thầy cô và cán bộ xã về vận động bố mẹ nhiều lần… và cuối cùng bố mẹ đã cho Chở đi học lại.

Ngay khi đi học lại, Chở đã quyết tâm học giỏi để có kiến thức và tự tạo cơ hội thay đổi cuộc sống, nhận thức của đồng bào vùng cao, giúp đỡ thêm nhiều trẻ em đi học... Từ lớp 5 đến lớp 12, Chở luôn đạt danh hiệu "học sinh giỏi", giành được nhiều giải thưởng, 32 bằng khen, giấy khen các cấp, trở thành học sinh ưu tú được học trường dân tộc nội trú.

Khi bước vào bậc THPT, Chở được xét tuyển thẳng vào Trường phổ thông Vùng cao Việt Bắc ở Thái Nguyên. Tại đây, Chở được nhà nước nuôi, được nhiều thầy cô giúp đỡ trong học tập. Tuy thế nhưng Chở không ỉ lại mà luôn ý thức vươn lên trong học tập, ngoài ra còn tranh thủ đi làm thêm để có thêm thu nhập lo cho sinh hoạt thường ngày và phụ thêm gia đình.

Học giỏi, luôn đứng tốp đầu của lớp

Mua Thị Chở tâm sự, khi còn học cấp 2, 3 luôn học giỏi đứng top đầu trong lớp, hoàn cảnh gia đình khó khăn nên thầy cô đã giúp đỡ rất nhiều cả về tinh thần và vật chất. Trong đó có thầy Nguyễn Ngọc Ánh dạy Toán cấp 2 và cô Nông Thị Thúy Hương - cô chủ nhiệm cấp 3.

Đối với Chở, thầy Nguyễn Ngọc Ánh là tấm gương sáng noi theo. Thầy Ánh có tuổi thơ giống Chở, nhưng đã vượt qua khó khăn để học xong đại học. Vì vậy thầy rất thương Chở, luôn động viên tinh thần giúp Chở phấn đấu học giỏi. Sau khi Chở tốt nghiệp THCS, thầy Ánh vẫn quan tâm theo dõi quá trình học tập của Chở như con gái mình. Thấy Chở làm sai là thầy nhắc nhở, thậm chí mắng như một người bố. Thầy mong muốn sau này Chở sẽ thoát khỏi cảnh nghèo đói của gia đình và đem kiến thức tới cộng đồng.

Cô Nông Thị Thúy Hương là giáo viên Văn, chủ nhiệm 3 năm học THPT của Chở. Tuy là người thành phố lên rẻo cao dạy học, nhưng cô rất tâm lý, thương yêu học sinh. Với riêng Chở, cô Hương là người mẹ thứ hai, bởi cô hiểu được cảm giác của Chở và các bạn phải xa gia đình đi học. Cô giúp đỡ Chở rất nhiều trong quá trình học tập, động viên khuyên nhủ, chăm lo chu đáo cho học sinh.

3 năm học Chở hai lần phải đi viện, đều một tay cô Hương chăm sóc. Cô Hương thường lấy tiền lương mua quần áo cho Chở. Mỗi lần Chở được về nhà, cô cho nhiều quần áo để mang về quê cho các em nhỏ khác. Mỗi khi trường có học bổng, cô đều cố gắng xin cho Chở để giúp học sinh của mình vợi bớt khó khăn… Cô Hương cũng thương Chở như con gái, luôn dành những điều tốt đẹp nhất để Chở yên tâm học tập tốt, với những ước mơ, hoài bão lớn.

Nhắc tới thầy Ánh và cô Hương, Chở lại rưng rưng nước mắt bởi bố mẹ không biết chữ, nhưng hai người thầy cô yêu quý nhất luôn là chỗ dựa, dẫn dắt Chở vượt qua nhiều khó khăn để có ngày hôm nay.

Với Chở và nhiều học sinh vùng cao, trường học là nơi các em được nuôi dưỡng, giáo dục và các thầy cô luôn bên cạnh làm người cha, người mẹ thứ hai sát cánh suốt quá trình học tập.

Cả mùa hè bán đào tích cóp vẫn không đủ tiền đi học

Ngôi nhà lụp xụp của gia đình Chở nằm ở lưng chừng núi được che xung quanh bằng ván mỏng. Gia đình Chở có 8 người, gồm bố, mẹ, em trai và vợ chồng anh trai với hai đứa con nhỏ chung sống.

Thông tin Chở được xét tuyển thẳng vào Trường ĐH Khoa học Thái Nguyên ngành Ngôn ngữ Anh (tiếng Anh du lịch) khiến mọi người trong gia đình rất vui mừng. Cầm giấy gọi vào đại học mà Chở nghẹn ngào, bởi được đi học là ước mơ của mọi người, nhưng ở vùng cao xa xôi hẻo lánh này nhiều bạn phải dập tắt ước mơ đi học do hoàn cảnh gia đình khó nghèo.

Mua Thị Chở có nguy cơ trở thành một trong số những mảnh đời kém may mắn trên bởi được tuyển thẳng vào đại học mà không được đi học đã hiện hữu. Lý do là bước chân vào trường đại học Chở sẽ không được Nhà nước hỗ trợ ăn học nữa. Trong khi cả nhà quanh năm chỉ làm nương, ăn mèn mén, luôn nằm trong danh sách hộ nghèo của xã… thì không thể chu cấp nổi cho Chở mấy năm học đại học.

Mua Thị Chở nghẹn ngào chia sẻ: “Em biết đi học đại học mới có kiến thức, trưởng thành để về xây dựng quê hương, góp phần giúp đỡ đồng bào trên vùng cao thoát khỏi nghèo, nhưng hoàn cảnh gia đình như thế này, việc đi học đại học của em sẽ gặp rất nhiều khó khăn”.

Cả mùa hè này, Chở ở nhà liên tục đi hái đào và bán đào, hết vườn đào của nhà, em lại thu hái thuê cho các nhà lân cận với mong muốn tích cóp thêm tiền đi học. Nhưng số tiền thu được từ bán đào quả chả thấm tháp bao nhiêu so với kinh phí sắp phải dùng 4 năm trong trường đại học...

Mẹ bị ung thư, nữ sinh thi đậu 3 lớp chuyên Văn, Toán, Tin

Uyển Hương