Quẫn trí vì giấc mơ của cha mẹ: Bệnh của con, chữa cho cha mẹ
Hầu hết trẻ bị trầm cảm đều xuất phát từ kỳ vọng quá lớn của cha mẹ. Để chữa lành bệnh cho con cái, các bậc cha mẹ cũng cần thay đổi nhận thức trong việc giáo dục trẻ.
Hơn 1 năm trước, bác sĩ La Đức Cương, Giám đốc Bệnh viện Tâm thần trung ương I, đã mất rất nhiều thời gian kiên trì thuyết phục mới được cha một nam sinh lớp 12, quê ở Hải Phòng đồng ý tiếp xúc.
Chuyện trò, sẻ chia
Lúc cha mẹ đưa đến bệnh viện, em này đang chuẩn bị thi tốt nghiệp THPT. Gia đình khá giả, chỉ có 2 người con nên cha mẹ rất kỳ vọng em sẽ thi đậu vào một trường ĐH hàng đầu cả nước.

Trong nghề nghiệp, cha mẹ chỉ nên định hướng cho con. Trong ảnh: Thí sinh dự thi kỳ thi THPT quốc gia 2015 tại TP HCM.Ảnh: HOÀNG TRIỀU
Ngay từ khi còn học lớp 11, em đã phải ôn luyện rất nhiều. Là một học sinh có lực học khá nhưng do người cha - vốn là doanh nhân - liên tục tạo áp lực, thậm chí mắng mỏ cay nghiệt, nên em đâm ra chán nản, lao vào chơi game. Những lúc căng thẳng đỉnh điểm, em bỏ nhà đi nhiều ngày không xin phép cha mẹ. Người mẹ đành một mình đưa con từ Hải Phòng lên Hà Nội gặp bác sĩ Cương, bởi ông bố vì quá thất vọng, không muốn nhìn mặt đứa con bất trị này nữa.
Sau khi trò chuyện với 2 mẹ con, bác sĩ Cương đề nghị được gặp người cha nhưng ông thẳng thừng từ chối. Không nản lòng, bác sĩ Cương vừa tư vấn cho người mẹ cách chăm sóc con trai vừa kiên trì gửi email cho người cha mỗi ngày.
Những email với nhiều câu chuyện có thực về trẻ mê chơi game đã cai nghiện thành công gửi đi không nhận được phản hồi. Suốt nhiều tháng liền, cuối cùng, người cha đã chấp nhận trò chuyện, chia sẻ với cậu con trai.
Khoảng 6 tháng sau, bác sĩ Cương nhận được một cuộc điện thoại đầy xúc động. Người cha gọi đến cảm ơn bác sĩ và kể rằng con trai ông đã từ bỏ game, chú tâm hơn vào học hành. Năm nay, cậu nam sinh trầm cảm ngày nào đã thi đậu vào Trường ĐH Thủy lợi.
Theo bác sĩ Cương, nhiều bậc phụ huynh khăng khăng cho rằng mình không sai, những yêu cầu đối với con là bình thường, trước đây cha mẹ họ cũng giáo dục như thế. “Nếu cha mẹ không thay đổi quan niệm thì có thể trẻ khỏi trầm cảm lần này nhưng sẽ tái diễn bệnh tật vào lúc khác” - ông khuyến cáo.
Ép quá, trẻ sẽ “bung”
Bác sĩ La Đức Cương cho biết với các trường hợp trẻ bị trầm cảm do áp lực học tập, trước tiên, thầy thuốc phải tiếp xúc và trò chuyện, đồng thời bác sĩ điều trị cũng phải làm cả “cuộc cách mạng” để thay đổi nhận thức đối với từng thành viên trong gia đình bởi mỗi trẻ có một ngưỡng nhận thức. Có thể cha mẹ là tiến sĩ, giáo sư nhưng không phải đứa con nào của họ cũng thông minh, xuất chúng.
Nếu cha mẹ đã hướng dẫn, dạy dỗ cẩn thận mà trẻ vẫn không thể đột phá thì cũng đừng quá ép uổng. Chỉ khi cha mẹ nhận thức được điều đó, con cái mới có cơ hội thoát khỏi những ám ảnh về học tập và dần dần hết triệu chứng trầm cảm.
Rất nhiều phụ huynh đã đặt mơ ước, khát vọng của mình lên vai con. Nhiều người quan niệm cứ cho con mình học nhiều, học ở lớp chọn, trường điểm, trường chuyên thì chúng sẽ thành tài. Chính việc cha mẹ đặt kỳ vọng lớn nhưng lại không đánh giá đúng khả năng, không quan tâm đến tâm sinh lý của con khiến trẻ bị rối loạn, khủng hoảng tâm lý, stress và đã có những hành vi dại dột, thậm chí tự sát. Điều đáng nói là nếu tự sát bất thành, trẻ sẽ càng bị tổn thương tâm lý sâu sắc khi phải đối diện áp lực từ gia đình, bạn bè, xã hội.
ThS-BS Nguyễn Thị Hồng Thương, Trưởng Phòng Kế hoạch tổng hợp Trung tâm Giám định pháp y tâm thần khu vực TP HCM, ví von việc học tập quá nhiều giống như cố gắng dồn tất cả đồ đạc vào một căn phòng khiến nó lộn xộn mà chẳng chứa được bao nhiêu. Trong khi đó, nếu mỗi ngày xếp đồ đạc một ít thì phòng sẽ gọn gàng, ngăn nắp..
Hoạt động sinh lý của con người cũng có thời gian, giới hạn riêng. Học theo kiểu cố dồn, lúc nào cha mẹ cũng bắt con học vì sợ chưa đủ thì trẻ sẽ không tiếp thu nổi và càng bị áp lực. “Khi con tôi đang ôn thi, tôi còn mua truyện cho cháu đọc. Chính sự thư giãn đó giúp cháu học tốt hơn, học được nhiều hơn mà không cảm thấy đuối sức. Trẻ em như một cái lò xo, đừng cố ép vì càng ép sẽ càng bật dậy. Áp đặt trẻ bước tiếp giấc mơ của cha mẹ, làm nghề cha mẹ thích trong khi chúng không hề thấy hứng thú là điều tuyệt đối không nên” - BS Thương phân tích.
Ý KIẾN
Đừng tạo gánh nặng cho con!
Tôi đã nghe nhiều câu chuyện buồn từ hệ quả của áp lực phải đậu ĐH. Nhiều em bị trầm cảm, phát ốm vì bố mẹ la rầy khi có kết quả thi không tốt. Có em xấu hổ vì thi trượt đã phải bỏ nhà đi bụi, thậm chí tự tử, vì không muốn đối mặt với người nhà.
Hiện nay, nhiều bậc cha mẹ coi nặng về thành tích, bằng cấp và kỳ thi ĐH, CĐ tạo nên gánh nặng ghê gớm với con cái. Một số vụ việc các em phát điên, tự tử do trượt ĐH cũng là sự cảnh báo cho cuộc sống có quá nhiều áp lực, đồng thời là bài học nhắc nhở các bậc phụ huynh.
TS Trịnh Hòa Bình
(Giám đốc Trung tâm Điều tra Dư luận xã hội - Viện Xã hội học)
Học nhiều vẫn thụ động
Tại các thành phố lớn, trẻ đôi khi mất đi phần nào tính tự lập cũng vì việc học. Con cái đã 15-16 tuổi mà cha mẹ vẫn phải đưa đi đón về, không làm gì khác ngoài học và học. Vô tình, cuộc sống của trẻ bị thụ động hóa. Học nhiều quá nên bị tù túng trong một nề nếp hạn hẹp, thiếu thốn về kỹ năng xã hội thì nguy cơ phát sinh rối loạn lo âu, trầm cảm cũng tăng lên.
ThS-BS Nguyễn Ngọc Quang
(Giám đốc Trung tâm Giám định Pháp y tâm thần khu vực TP HCM)
Theo Ngọc Dung - Anh Thư (Nld.com.vn
Livestream rao bán cây cảnh trên mạng, hàng trăm người sập bẫy lừa đảo
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Với thủ đoạn livestream rao bán các cây hồng muội qua Tiktok, Zalo, Triệu Văn Nam đã chiếm đoạt tiền của hàng trăm khách hàng trên địa bàn nhiều tỉnh trong cả nước.
Cận cảnh quá trình sửa chữa trụ cầu Sông Lô ở Phú Thọ
Đời sống - 10 giờ trướcGĐXH - Những ngày này, tại cầu Sông Lô (xã Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ), hàng loạt máy móc, thiết bị và nhân lực đang được huy động để khẩn trương gia cường, sửa chữa các trụ cầu hư hỏng. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 74,2 tỷ đồng do doanh nghiệp chi trả, tập trung xử lý nền móng nhằm đảm bảo an toàn lâu dài cho công trình sau nhiều năm đưa vào khai thác.
Áp sát sàm sỡ để cướp tài sản, nam thanh niên lĩnh án
Pháp luật - 11 giờ trướcGĐXH - Châu Trường Phúc điều khiển xe máy bám theo phụ nữ đi một mình, áp sát rồi có hành vi sàm sỡ để gây hoảng loạn, khiến nạn nhân ngã xuống đường rồi cướp túi xách.
Khởi tố nam thanh niên vi phạm nồng độ cồn, tông tử vong người đi bộ ở Huế
Pháp luật - 11 giờ trướcGĐXH - Kết quả điều tra xác định, tại thời điểm xảy ra tai nạn, Tuấn có nồng độ cồn trong máu ở mức 139,88 mg/100ml máu.
Nửa đêm, gã thanh niên trộm 4 nhẫn vàng trong xe ô tô không khóa cửa
Pháp luật - 12 giờ trướcGĐXH - Qua đấu tranh, Tiệp khai do cần tiền tiêu xài nên đối tượng thường lang thang tại các khu đô thị, lợi dụng sơ hở của người dân để trộm cắp. Tuy nhiên, khi vừa trộm được tiền và 4 nhẫn vàng trong xe ô tô thì bị Công an phát hiện bắt giữ.
Khởi tố, bắt giam Mai Thị Minh vì phát hành trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước
Pháp luật - 14 giờ trướcGĐXH - “Phát hành trái phép hóa đơn, chứng từ thu nộp ngân sách Nhà nước”, Mai Thị Minh (SN 1986, trú tại tỉnh Thanh Hóa) bị Công an tỉnh Cao Bằng khởi tố, bắt tạm giam.
Tân Á Đại Thành hợp tác cùng Sinoma International Engineering xây dựng nhà máy xi măng thế hệ mới tại An Giang
Xã hội - 14 giờ trướcTập đoàn Tân Á Đại Thành vừa ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược với Sinoma International Engineering - đơn vị hàng đầu thế giới trong lĩnh vực kỹ thuật và tổng thầu EPC ngành xi măng. Sự kiện đánh dấu bước triển khai hợp tác nhằm xây dựng Nhà máy Xi măng Hà Tiên Kiên Giang theo mô hình hiện đại, xanh, thông minh và hiệu quả.
SeABank tổ chức giải Pickleball Championship 2026, gây quỹ học bổng cho trẻ em nghèo nhân dịp 32 năm thành lập
Xã hội - 15 giờ trướcNhân dịp kỷ niệm 32 năm thành lập, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HOSE: SSB) tổ chức Giải SeABank Pickleball Championship 2026 trong hai ngày 11–12/4/2026 tại Sân US Pickleball (70 An Dương, P.Hồng Hà, TP.Hà Nội) với tổng giá trị giải thưởng hơn 200 triệu đồng.
Phá sới bạc trong trại lợn, khởi tố nhiều đối tượng
Pháp luật - 18 giờ trướcGĐXH - Vợ chồng chủ một trang trại quy mô lớn ở Hà Tĩnh lợi dụng hoạt động chăn nuôi lợn để tổ chức sới bạc, thu hút nhiều đối tượng tụ tập đánh bạc.
Người đàn ông dùng súng tự chế gây án mạng liên hoàn
Pháp luật - 18 giờ trướcGĐXH - Vì mâu thuẫn vợ chồng, Nguyễn Ngọc Đạo thuê xe từ Đà Nẵng về Quảng Trị rồi ra tay sát hại tài xế taxi, mẹ vợ, gây thương tích nặng cho bố vợ.
Tử vi tháng 2 âm lịch 2026: Con giáp Tý và Thìn cần đặc biệt chú ý để phát tài, phát lộc
Đời sốngGĐXH – Chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà đã có dự báo tử vi tháng 2 âm lịch 2026 của con giáp Tý và con giáp Tỵ. Hai con giáp này cần đặc biệt chú ý các phương diện này để mang đến tài lộc.