Quốc hội thông qua nghị quyết mở rộng Thủ đô

Trước đó, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã trình bày Báo cáo giải trình về việc điều chỉnh địa giới hành chính thành phố Hà Nội và một số tỉnh liên quan để làm rõ một số băn khoăn của đại biểu quốc hội.

Mở rộng để Thủ đô phát triển bền vững

Trong báo cáo tiếp thu và giải trình trước Quốc hội, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã tập trung làm rõ ba vấn đề chính mà trước đó có nhiều ý kiến còn băn khoăn về quá trình chuẩn bị phương án mở rộng địa giới Thủ đô, tại sao lựa chọn phương án 1 mở rộng gấp ba lần hiện nay và lộ trình, điều kiện thực hiện việc mở rộng?

Các ĐBQH ấn nút thông qua Nghị quyết mở rộng thủ đô. Ảnh. T.Sơn

Thủ tướng cho biết, từ khi có Nghị quyết 15 của Bộ Chính trị và Pháp lệnh Thủ đô năm 2000, Chính phủ đã chỉ đạo các bộ ngành cùng UBND TP Hà Nội nghiên cứu điều chỉnh và bổ sung quy hoạch chung của thủ đô Hà Nội, nhằm thực hiện mục tiêu xây dựng Hà Nội thành một trung tâm đa chức năng. Qua quá trình nghiên cứu, các chuyên gia đã chỉ ra không gian và hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội hiện hữu của Hà Nội không thể đáp ứng được tốc độ đô thị hóa.

Thủ tướng cho hay, có 5 phương án mở rộng địa giới hành chính Hà Nội đã được nghiên cứu đề xuất, bao quát mọi khả năng. Chính phủ đã lựa chọn 3 phương án có số điểm cao hơn báo cáo Bộ Chính trị. Tại Hội nghị lần thứ 6, Ban chấp hành Trung ương đã thảo luận, ra nghị quyết kết luận đồng ý chủ trương mở rộng theo phương án 1.

Với phương án này, Thủ đô sẽ có một không gian đủ lớn, đủ quỹ đất thuận lợi để xây dựng với một không gian đô thị hiện đại bên cạnh một đô thị lịch sử, cổ kính, có điều kiện thuận lợi để xây dựng thế trận vững chắc về quốc phòng, an ninh và không làm xáo trộn nhiều về địa giới hành chính đối với các tỉnh khác.

Thủ tướng cho rằng: “Việc mở rộng địa giới hành chính vừa bảo đảm không gian cho Hà Nội phát triển bền vững trong giai đoạn trước mắt cũng như tương lai lâu dài, vừa tạo điều kiện cho Hà Nội phát triển toàn diện, xứng đáng là trung tâm đa chức năng là yêu cầu cấp thiết hiện nay”.

Thủ tướng cũng khẳng định: “Tựa vào dãy núi Ba Vì và hướng ra dòng sông Hồng, Hà Nội sẽ luôn giữ được thế “rồng cuộn hổ ngồi” tiện hướng nhìn sông dựa núi; tiếp nối được giá trị khoa học và nghệ thuật trong lịch sử hình thành và phát triển đô thị Việt Nam, là luôn gắn môi trường sống của con người với môi trường cảnh quan thiên nhiên”.

Địa giới Hà Nội chính thức mở rộng từ 1/8

Trong phần trình bày của mình, Thủ tướng cũng thừa nhận khuyết điểm trong việc chuẩn bị tài liệu cho các ĐBQH còn sơ sài. Và việc lựa chọn theo phương án 1 cũng có những khó khăn, nhưng Thủ tướng khẳng định sẽ tập trung giải quyết tốt.

Trước khi Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua, Thủ tướng cũng cho biết tiếp thu ý kiến các ĐBQH sẽ lùi thời điểm thực hiện 1 tháng. Thủ tướng trình bày: “Nếu Nghị quyết được thông qua, chúng tôi đề nghị từ 1/8/2008 sẽ thực thi để chỉ đạo chuẩn bị tốt nhất việc chuẩn bị bộ máy và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội, phương án ngân sách của Hà Nội mới để trình vào kỳ họp QH cuối năm”. 

Giải đáp những băn khoăn của ĐBQH về kinh phí, nguồn vốn, Thủ tướng khẳng định sẽ không phát sinh nhiều như các trường hợp chia tách vì không mua sắm, xây dựng thêm gì mới. Chi thường xuyên cũng không bổ sung vì đã phê duyệt từ 2008. Sau khi có Nghị quyết, sẽ có điều chỉnh cho phù hợp. Ngân sách 2009 sẽ phê duyệt cuối năm, sẽ huy động nhiều nguồn vốn để thực hiện đầu tư cơ sở hạ tầng. Trên cơ sở đồ án quy hoạch, sẽ có dự kiến theo từng dự án, trình lên hàng năm và theo 5 năm.

Thủ tướng cũng cho biết, nếu Quốc hội phê duyệt, khi có địa giới cụ thể sẽ tiến hành lập đồ án quy hoạch xây dựng. “Nhiều ĐB nói, chưa lấy ý kiến nhân dân. Nhưng theo quy định pháp luật, chúng tôi chỉ tổ chức lấy ý kiến HĐND các cấp. Sau khi được QH thông qua Nghị quyết, Chính phủ sẽ mời chuyên gia quốc tế lập đồ án và sẽ chỉ đạo lấy ý kiến nhân dân để đồ án quy hoạch có chất lượng cao”, Thủ tướng lý giải.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng đề cập hướng giải quyết vấn đề “thành phố trong thành phố” với trường hợp của Sơn Tây và Hà Đông. Theo quy định Hiến pháp, tên gọi thành phố hay thị xã là tên để phân biệt mức độ đô thị hóa. Hai thành phố này sẽ tương đương là đơn vị hành chính cấp huyện trong Thủ đô mới. Chính phủ sẽ nghiên cứu để tổ chức lại thích hợp. Về kế hoạch sử dụng đất, người đứng đầu Chính phủ nói kế hoạch sử dụng theo đúng quy hoạch luật đất đai. Chính phủ cũng sẽ quan tâm và chăm lo đời sống bà con nông dân, người vùng sâu, vùng xa.

QH sẽ giám sát và lấy ý kiến nhân dân qúa trình thực hiện Phát biểu trước khi QH tiến hành biểu quyết, Chủ tịch QH Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh: Đây là Nghị quyết về chủ trương mở rộng địa giới hành chính Hà Nội chứ không phải chủ trương về quy hoạch, sắp xếp bộ máy, quy hoạch kinh tế - xã hội, điều này QH sẽ còn cho ý kiến và còn đưa ra lấy ý kiến rộng rãi của nhân dân. Chủ tịch cũng khẳng định: “Xem xét địa giới hành chính địa phương là vấn đề quan trọng và nhạy cảm. Mở rộng HN lại càng thiêng liêng và nhạy cảm, hệ trọng. Mấy tuần gần đây, việc mở rộng địa giới HN đã được bàn thảo khá sôi nổi trong và ngoài hội trường, trên các diễn đàn, trao đổi cả trong bữa ăn của từng gia đình. Trao đổi sẽ giúp tiếp cận chân lý đầy đủ, từ đó quyết định chủ trương lớn trên cơ sở đồng thuận cao. Qua cọ xát, nhiều vấn đề đã được sáng tỏ. Thủ tướng đã giải trình nghiêm túc, hai dự thảo Nghị quyết đưa ra hôm nay gần như viết lại”.

Nguyễn Hoàng