Sinh con thời 'gái chửa cửa mả'
Nhiều phụ nữ trẻ thế kỷ 16 từng viết di chúc ngay khi biết mình có thai, bởi sinh nở là một quá trình đau đớn và nguy hiểm đến mất mạng.
Sinh con vào thế kỷ 15 - 16 là một quá trình gian nan. Ảnh: Mental Floss |
Theo nhà sử học người Scotland Ashley Cowie, vào những năm 1500, phụ nữ thường sợ sinh con vì tỷ lệ tử vong cao. Các cô gái thế kỷ 15 kết hôn rất sớm, trong độ tuổi từ 15 đến 19, sinh con trung bình từ 5 đến 7 lần. Sinh đẻ là quãng thời gian nguy hiểm trong cuộc đời người phụ nữ. Hầu hết họ thường để lại di chúc ngay từ khi biết mình có thai.
Muốn tránh sinh sản, phụ nữ thời kỳ này cố tình kéo dài thời gian ở cữ và cho con bú. Tuy nhiên, một số gia đình thượng lưu có truyền thống thuê vú em để người mẹ sớm mang bầu.
Ông Ashley cũng cho biết, một trong những tục lệ thời Trung Cổ là đốt dây rốn của trẻ sơ sinh để "thanh tẩy nguồn gốc tội lỗi của quá trình thụ thai". Sang thời Phục Hưng, các bác sĩ và nữ hộ sinh có kinh nghiệm bắt đầu tham gia hỗ trợ quá trình sinh nở. Cơ thể phụ nữ được che chắn bởi nhiều lớp quần áo. Đàn ông không được chứng kiến việc phụ nữ đẻ con.
Ba người phụ nữ đã lên thuyền Mayflower đến Mỹ khi đang mang thai. Oceanus Hopkins được sinh ra trên thuyền và tử vong trong mùa đông đầu tiên ở Massachusetts. Sản phụ thứ hai cùng đứa con qua đời tại Plymouth do sinh non. Em bé duy nhất sống sót là Peregrine White, được sinh ra ngoài khơi Cape Cod. Câu chuyện kiểu như vậy vô cùng phổ biến đối với các sản phụ và trẻ sơ sinh trong thể kỷ 15. Tỷ lệ tử vong của sản phụ là từ 1% đến 2% mỗi lần sinh. Tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh thậm chí còn cao hơn.
| |
Một bé sơ sinh thế kỷ 18. Ảnh: Underwood & Underwood |
Sản phụ thường được cho uống rượu whisky như một biện pháp giảm đau khi sinh. Theo quan niệm Thanh giáo ở thế kỷ 15 và 16, nỗi đau khi sinh con là hình phạt của Chúa đối với Eva và tất cả phụ nữ sau này.
Vào thế kỷ 17-18, khi dân số châu Âu gia tăng nhanh chóng, các bệnh truyền nhiễm gây ra cái chết cho nhiều sản phụ và trẻ sơ sinh. Chưa được tiếp xúc với học thuyết về vi khuẩn, đội ngũ bác sĩ thường dùng chung dụng cụ đỡ đẻ cho nhiều sản phụ. Điều này làm gia tăng tỷ lệ nhiễm trùng.
Các sản phụ là nô lệ tại nước Mỹ thời kỳ đầu mỗi khi vượt cạn gặp vô vàn nguy hiểm. Tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh ở người châu Phi hoặc người Mỹ gốc Phi trong thế kỷ 18 dao động từ 28% đến 50%.
Đến năm 1842, Thomas Watson khuyến nghị bác sĩ và hộ sinh rửa tay cũng như sử dụng clo khi đỡ đẻ cho các bệnh nhân.
Sinh con đã thay đổi đáng kể vào thế kỷ 19, với sự ra đời của thuốc gây mê. Kỹ thuật được phát triển bởi bác sĩ William Morton vào năm 1846 và được sử dụng cho nữ hoàng Victoria năm 1853. Liệu pháp gây mê vấp phải sự phản đối của các giáo sĩ bởi họ cho rằng cơn đau chuyển dạ là ý muốn của Chúa.
| |
Năm 1912, các nhà khoa học phát triển phương pháp Twilight Sleep. Ảnh: Ozy |
Thế kỷ 20, nhận thức về vấn đề vi trùng và những tiến bộ y học được phổ cập đến tất cả tầng lớp trong xã hội. Quá trình sinh sản thường diễn ra trong bệnh viện, dần được thương mại hóa với mô hình tương tự ngày nay.
Đến năm 1912, các nhà khoa học phát triển phương pháp Twilight Sleep (Giấc ngủ mơ màng), sử dụng morphin và scopolamine. Liệu pháp cung cấp vừa đủ moorphin giúp giảm đau cho cá bà mẹ khi chuyển dạ, kết hợp với scopolamine giữ sản phụ đủ tỉnh táo trong quá trình . Tuy nhiên, loại thuốc này có ảnh hưởng đến trẻ sơ sinh và gây ra một số ca tử vong.
Sinh con thời nay dù vẫn là thử thách, nhưng đã trở nên an toàn hơn rất nhiều. Tỷ lệ sống sót đến 5 tuổi ở trẻ em cao hơn. Bên cạnh đó, phụ nữ cũng có quyền lựa chọn thời điểm phù hợp để mang thai và hình thức sinh sản mong muốn.
Theo Daily Mail, Mental Floss/VnExpress
5 biện pháp tránh thai nội tiết phổ biến nhất và những điều chị em cần biết
Dân số và phát triển - 1 ngày trướcTrong thế giới hiện đại, việc chủ động kế hoạch hóa gia đình là chìa khóa vàng giúp phụ nữ làm chủ cuộc sống. Dưới đây là 5 biện pháp tránh thai nội tiết phổ biến nhất, hiệu quả và an toàn.
Thai phụ suýt tử vong, buộc phải cắt toàn bộ tử cung vì sai lầm khi tự ý dùng thuốc phá thai
Dân số và phát triển - 2 ngày trướcGĐXH - Tai biến diễn tiến nhanh do tự ý dùng thuốc phá thai tại nhà buộc ê kíp phải phẫu thuật cấp cứu và cắt toàn bộ tử cung để cứu sống bệnh nhân.
Trí tuệ nhân tạo dự đoán biến chứng sức khỏe ở trẻ sinh non
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcViệc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong chăm sóc trẻ sinh non đang mở ra một kỷ nguyên mới cho ngành Nhi khoa. Thay vì chỉ phản ứng khi triệu chứng xuất hiện, AI giúp các bác sĩ dự đoán và có hướng xử trí biến chứng từ sớm.
Vô sinh không do bệnh lý: 4 nguyên nhân bất ngờ đến từ lối sống nhiều người thường chủ quan
Dân số và phát triển - 4 ngày trướcKhi nhắc đến vô sinh, hiếm muộn, nhiều người thường nghĩ ngay đến các vấn đề phức tạp tại tử cung, buồng trứng hay chất lượng tinh trùng kém do bệnh lý. Tuy nhiên, ít người biết rằng những thói quen sinh hoạt tưởng chừng vô hại lại đang âm thầm tước đi cơ hội làm cha mẹ của nhiều cặp đôi.
Khi nào nên làm xét nghiệm Pap để sàng lọc ung thư cổ tử cung?
Dân số và phát triển - 5 ngày trướcXét nghiệm Pap (hay Pap smear) là một xét nghiệm quan trọng để sàng lọc ung thư cổ tử cung. Thời điểm và tần suất thực hiện thường phụ thuộc vào độ tuổi, tiền sử sức khỏe của người phụ nữ.
Hưng Yên: Dấu ấn công tác dân số vùng biển và ven biển năm 2025
Dân số và phát triển - 6 ngày trướcGĐXH - Chi cục Dân số và Trẻ em tỉnh Hưng Yên đã triển khai đồng bộ nhiều hoạt động với cách làm linh hoạt, phù hợp đặc thù vùng biển và ven biển. Nổi bật là các mô hình truyền thông và cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản (SKSS), kế hoạch hóa gia đình (KHHGĐ) và nâng cao chất lượng dân số.
Đau bụng dưới cảnh giác với xoắn buồng trứng
Dân số và phát triển - 6 ngày trướcXoắn buồng trứng xảy ra chủ yếu với phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, tuy nhiên bệnh có thể xuất hiện ở cả phụ nữ mãn kinh, trẻ em thậm chí là trẻ sơ sinh.
Nhận biết dấu hiệu thụ thai thành công: Khi nào cơ thể bắt đầu thay đổi?
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcSau khi quá trình thụ tinh diễn ra, cơ thể người phụ nữ không thay đổi ngay lập tức mà cần một khoảng thời gian để các hormone bắt đầu kích hoạt. Việc theo dõi sát sao các thay đổi, dù là nhỏ nhất sẽ giúp bà mẹ có kế hoạch chăm sóc sức khỏe kịp thời.
6 lý do khiến phụ nữ bị đau bụng kinh dữ dội
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcCo thắt nhẹ hay đầy hơi khi hành kinh là bình thường nhưng nếu đau bụng kinh dữ dội hoặc có thể kèm chảy máu ồ ạt, đó có thể là dấu hiệu bệnh lý phụ khoa nguy hiểm cần đi khám ngay.
Công tác dân số năm 2025: Dấu mốc 'về đích' quan trọng, tạo nền tảng cho giai đoạn mới
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcGĐXH - Chiều 22/1, Cục Dân số (Bộ Y tế) tổ chức Hội nghị Tổng kết công tác năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026. Tham dự và chỉ đạo Hội nghị có Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên, lãnh đạo các vụ, cục, đơn vị thuộc Bộ Y tế cùng đại diện các cơ quan báo chí Trung ương và Hà Nội.
Giao lưu trực tuyến: Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên, thanh niên và tầm quan trọng của tư vấn khám sức khỏe trước khi kết hôn
Dân số và phát triểnGĐXH - Theo các chuyên gia, sức khỏe sinh sản của vị thành niên, thanh niên được coi là một trong những yếu tố quan trọng có ý nghĩa quyết định đến chất lượng dân số, chất lượng nguồn nhân lực và tương lai của giống nòi.