Tân cổ giao duyên

Chỉnh trang đô thị là một trong những thực thi không thể thiếu, nhằm  làm đẹp Thủ đô trong ngày đại lễ. Bởi vậy, danh mục kinh phí mới được nối dài bởi khoản tiền 50 tỷ đồng, để làm mới 75 tuyến phố của các quận nội, ngoại thành. Sơn ve tường rào, cổng dậu cho khang trang cũng là chuyện thường tình, mỗi gia đình, khu phố đều quan niệm là vậy. Có điều rầu lòng người nặng tình với Hà Nội, đó là những phố cổ đã không còn cổ, khi đồng loạt khoác lên mình nước sơn vàng chanh lạ mắt.

 

Cũng như “cầu Đông, chùa Bắc, đình Đoài”, người Thủ đô tự hào với Hà Nội ba sáu phố phường. Hồn cốt phố cổ vừa là những giá trị hiện hữu  “phố giăng mắc cửi, đường quanh bàn cờ”, tên gọi Hàng Đường, Hàng Bạc, Hàng Khay không giống bất kỳ nơi đâu trên thế giới...vừa là những vẻ đẹp tiềm ẩn trong nghệ thuật với đâu đó tranh phố Phái, gam màu đen trắng ảnh Hà nội xưa, giai điệu nao lòng của lớp lớp long thành cầm giả ca. Hình ảnh phố xưa, nhà cổ, mái ngói thâm nâu từ lâu đã hòa quyện trong tổng thể, làm nên bản sắc văn hóa “hoa Tràng An”.

 

Dường như sau khí thế của những đợt ra quân dẹp nạn “rác tường”, gỡ bỏ giấy dán quảng cáo, Hà Nội muốn thừa thắng tiến thêm một bước trong lộ trình khang trang đô thị bằng cách sơn mới mặt tiền các dãy phố. Chuyện chẳng có gì đáng nói nếu diễn ra ở những khu đô thị mới xây. Nhưng mọi đụng chạm đến không gian nhạy cảm của phố cổ rất cần những phương thức tiến hành thận trọng. Ở những ngôi nhà trăm tuổi ấy, dẫu chưa phải là những địa chỉ  được gắn biển di tích, để mỗi lần sửa sang đều phải xin ý kiến cơ quan chức năng. Nhưng nếu vội vã ra quân, quét sơn đại trà, khiến cho vẻ cũ mới của con phố chẳng ăn nhập, thì ngay cả mục tiêu ban đầu là làm đẹp thủ đô cũng còn chưa đạt, mà còn vô tình làm biến dạng mỹ quan cố cựu. Sẽ phải nói thế nào với những du khách nước ngoài đến Thăng Long ngàn tuổi, mà nơi nơi đều thấy tinh khôi.

 

Vẫn đồng tiền bát gạo đó, nên chăng dỡ bỏ những mái che mái vẩy lấn chiếm, đầu tư hoàn thiện từng ngôi nhà cổ, tiến tới khi có điều kiện làm hết mặt tiền tuyến phố theo nguyên tắc phục hồi nguyên trạng như xưa. Bằng không hãy cứ đầu tư cho những hạ tầng thiết yếu khác: điện, đường, hè, cống...Nghĩa là trong số ngàn vạn công việc bề bộn cho đại lễ, còn nhiều lắm những chỗ bất cập trong đời sống đô thị Thủ đô cần được quan tâm. Phải chi thế, đâu có chuyện “tân cổ giao duyên” vốn đã bị giới văn hóa ta thán nhiều, nay có nguy cơ tái diễn trong một lần xuống tay thiếu suy xét.