Thiếu i-ốt đang quay trở lại

Công bố này được đưa ra tại lễ mít-tinh hưởng ứng ngày toàn dân mua và sử dụng muối i-ốt ngày 2/11. Phó Thủ tướng Chính phủ Trương Vĩnh Trọng, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu đã đến dự và chỉ đạo buổi lễ này.

Nhiều địa phương lơ là, chủ quan

“Chúng ta chưa thực sự quan tâm nhiều đến công tác này, một số nơi phó mặc cho ngành y tế, một số tỉnh thành, lãnh đạo còn chủ quan là đã đạt được kết quả tốt. Giờ thì việc thiếu i- ốt đang quay trở lại”- Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng nói.

Bộ trưởng Nguyễn Quốc Triệu cũng nhấn mạnh, công tác phòng chống thiếu i- ốt cần phải được đẩy mạnh và thực hiện lâu dài.

Theo TS Lương Ngọc Khuê, Phó Cục trưởng Cục Khám chữa bệnh, Bộ Y tế, chỉ sau 3 năm kết thúc dự án mục tiêu quốc gia phòng chống biếu cổ (PCBC), tình hình thiếu hụt i- ốt có xu hướng quay trở lại. Số người bị bướu cổ và những ảnh hưởng của căn bệnh này đang tăng mạnh, mà nguyên nhân chính là chương trình phòng chống bướu cổ và việc sử dụng muối i- ốt đang bị lãng quên ở nhiều địa phương.

Theo TS Khuê, quốc tế đánh giá Việt Nam là nước nằm trong khu vực thiếu i- ốt. Năm 1993, được sự hỗ trợ của Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), Bệnh viện Nội tiết Trung ương đã tiến hành điều tra bướu cổ trẻ em từ 8-12 tuổi. Kết quả cho thấy, tỷ lệ bướu cổ trên toàn quốc là 22,4%, 94% dân số nằm trong vùng có thiếu hụt i- ốt. Trước đó, năm 1992, Dự án phòng chống bướu cổ chính thức được thành lập, triển khai trên toàn quốc với nhiệm vụ chủ yếu là vận động toàn dân mua và sử dụng muối i- ốt để phòng chống các rối loạn thiếu i- ốt. Qua đó, tỷ lệ phủ muối i- ốt đã đủ tiêu chuẩn phòng bệnh ngày một tăng, tỷ lệ bướu cổ học sinh từ 8-12 tuổi giảm xuống rõ rệt từ 22,4% (năm 1993) xuống còn 3,6% (năm 2005).

Thiếu i-ốt gây đần độn, khuyết tật thai nhi

Tình trạng thiếu i-ốt ở thai phụ cũng ở mức báo động. Theo TS Nguyễn Văn Tiến, Giám đốc Bệnh viện Nội tiết Trung ương, thiếu hụt i- ốt ở người mẹ khi mang thai có thể gây ảnh hưởng tới sự phát triển của thai nhi, dễ sinh ra những đứa trẻ chậm phát triển trí tuệ, thậm chí đần độn hoặc mang khuyết tật. Vì thế, việc bổ sung i- ốt cho trẻ em ngay từ khi mang thai trong bụng mẹ là một tiền đề rất tốt cho việc phòng chống rối loạn thiếu i-ốt cho trẻ sau này.

Cũng theo TS Tiến, trong các chế phẩm có bổ sung i- ốt hiện nay tại Việt Nam thì bột canh i- ốt cũng góp phần đáng kể làm tăng tỷ lệ sử dụng muối i- ốt và chế phẩm có i- ốt. Tuy nhiên, điều tra cho thấy, bột canh chỉ được sử dụng nhiều ở miền Bắc, còn miền Trung, Nam người dân rất ít sử dụng. Hiện nay, ngành y tế cũng đã hoàn thành dự án bổ sung i- ốt trong nước mắm và các gia vị khác.

Theo các chuyên gia y tế, điều tệ hại hiện nay là hiểu biết của người dân về thiếu i- ốt chỉ là... bướu cổ. Các tác hại khác như chậm phát triển trí tuệ, đần độn, sảy thai thì ít người biết đến. Người dân cũng chưa có thói quen sử dụng muối i- ốt vì cho rằng có mùi khó ăn, chi phí đắt hơn muối thường.

Quyền Điều phối viên Liên Hợp Quốc tại Việt Nam Jesper Morch khẳng định, Liên Hợp Quốc tại Việt Nam cam kết tiếp tục hợp tác và hỗ trợ Chính phủ và Bộ Y tế để đảm bảo mọi người dân Việt Nam, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em không bị các rối loạn do thiếu i- ốt. Việc đầu tư bổ sung i- ốt vào muối là quan trọng. Các phân tích cho thấy mỗi đôla đầu tư, chúng ta sẽ tiết kiệm được 30USD lãng phí do các chi phí về chăm sóc sức khỏe vì thiếu i- ốt gây ra.

Vân Khánh – Hoài Nam