Tiêm vắc xin dịch vụ hay miễn phí chất lượng đều giống nhau

Về việc Bộ Y tế chuyển điều tra xác định nguyên nhân do quy trình hay do vắc xin sang Bộ Công an, theo tôi nhận định là đúng. Vì Bộ Y tế là cơ quan vừa sử dụng vắc xin, bảo quản, triển khai các hoạt động về vắc xin, thành lập hội đồng đánh giá tai biến vắc xin... nên nhiều người cho rằng vừa “đá bóng vừa thổi còi”… Ngoài ra, với chuyên môn tìm hiểu kỹ năng điều tra giám sát nghiệp vụ, Bộ CA làm là hoàn toàn chính xác. Chính vì thế, đây là một trong những việc làm cần được công khai, minh bạch, vì sức khỏe trẻ em phải làm rất rõ cho toàn dân biết. Tôi cũng nghi ngờ rằng không có vắc xin nào làm 3 trẻ tử vong một lúc, cùng triệu chứng, cùng một địa điểm tiêm, với 2 lô vắc xin khác nhau… nên tôi cho rằng cần chuyển điều tra cho minh bạch hơn".

Câu hỏi ai sẽ phải chịu trách nhiệm về 3 trường hợp tử vong sau tiêm chủng, GS.TS Trịnh Quân Huấn cho rằng: Đây là một vấn đề tôi cho rằng rất lớn và chúng ta đã có Luật Phòng chống bệnh truyền nhiễm. Điều 30 từ khoản 1 đến khoản 6 trong Luật Phòng chống bệnh truyền nhiễm nêu rất cụ thể trách nhiệm của từng người trong vấn đề liên quan đến tai biến tiêm chủng trong trường hợp này nếu như do vắc xin thì nhà sản xuất phải chịu trách nhiệm, nếu do quy trình tiêm chủng do nhầm thuốc như câu hỏi thì đã có trong quy định theo khoản 4, 5, 6 của điều 30 trong Luật Phòng chống bệnh trẻ em.

Ảnh: VGP/Phan Hoàng

Tiêm dịch vụ và tiêm vắc xin miễn phí chất lượng như nhau

Gần đây đã có một số những tai biến và sai sót trong tiêm chủng, nhiều người lo ngại rằng tiêm phòng mở rộng của Nhà nước sẽ nhiều nguy cơ hơn là tiêm dịch vụ. GS. Nguyễn Đình Bảng cho biết: trên thực tế, một số bà mẹ đã đưa các cháu đến tiêm dịch vụ. Chúng ta không có lý do gì để trách các bà mẹ, bởi đó là sự lựa chọn tự nguyện của các bà mẹ.

Thế nhưng, nói rằng vắc xin tiêm dịch vụ thì ít tai biến hơn vắc xin tiêm chủng mở rộng, thì tôi thấy là chưa đúng mức, chưa có cơ sở. Để có thể so sánh được vắc xin tiêm dịch vụ và tiêm chủng mở rộng, loại vắc xin nào gây ra ít hoặc nhiều biến chứng hơn vắc xin kia thì cần điều tra trên phương pháp khoa học thật sự.

Để so sánh 2 vắc xin, so sánh 2 mảng tiêm chủng dịch vụ-mở rộng thì phải có nghiên cứu điều tra. Cho đến nay chưa có nghiên cứu nào, kết luận vắc xin nào ít biến chứng hơn vắc xin kia. Do vậy, tôi nghĩ rằng các bà mẹ hãy yên tâm là phải đưa các cháu đến, phải lựa chọn cho các cháu tiêm được vắc xin ở những nơi nào phù hợp với mình.  

Dù là vắc xin tiêm dịch vụ thì vẫn nằm trong sự kiểm soát của Bộ Y tế và các cơ sở tiêm dịch vụ vẫn là các cơ sở y tế và vẫn thực hiện quy trình nghiêm ngặt về tiêm chủng như đối với vắc xin tiêm chủng mở rộng, chứ không có sự khác biệt nào hết. Tiêm dịch vụ thì phải trả tiền, còn tiêm chủng mở rộng thì không phải trả tiền, còn chất lượng vắc xin, theo tôi, là không khác biệt.

Một bạn đọc có hỏi khi tiêm dịch vụ giá vắc xin rất cao, có mũi lên tới 700 nghìn đến 1 triệu đồng. So với chương trình tiêm chủng mở rộng không hiểu giá thuốc là như thế nào?

GS.TS Nguyễn Trần Hiển cho biết: Tiêm chủng mở rộng miễn phí hoàn toàn, người dân không mất đồng nào cho tiêm chủng mở rộng và chất lượng là như nhau. Trên vỏ lọ vắc xin của chương trình tiêm chủng mở rộng ghi rõ vắc xin dùng trong chương trình, không được bán. Nghĩa là vắc xin chương trình tiêm chủng mở rộng chỉ được dùng cho chương trình tiêm chủng mở rộng, không được sử dụng cho các mục đích khác.Các bên dịch vụ tiêm chủng họ mua vắc xin theo quy chế dịch vụ, trả theo cơ chế thị trường.

Mặc dù có hai loại vắc xin miễn phí và dịch vụ nhưng tất cả các hoạt động tiêm chủng đều phải tuân thủ theo Quyết định 23 của Bộ Y tế, các cơ sở chỉ được nhập những vắc xin được phép lưu hành tại VN nên chất lượng và các yếu tố an toàn phải được bảo đảm. Giá vắc xin tiêm dịch vụ là do thị trường quy định, cũng như là do giá nhập khẩu đầu vào người ta báo cáo với các cơ quan hữu quan để quy định. Còn vắc xin đối với chương trình tiêm chủng mở rộng là hoàn toàn miễn phí.

Bạn đọc hỏi, nếu đang tiêm theo trình tiêm chủng mở rộng, nhưng mũi thứ 2 tiêm dịch vụ có ảnh hưởng gì không? GS.TS Nguyễn Trần Hiển: Tôi cho rằng các loại vắc xin đều an toàn và hiệu lực như nhau. Công hiệu và tác dụng của các loại vắc xin gần như nhau. Tuy nhiên khi tiêm chủng phải xem xét khả năng, thời gian, thời điểm khoảng cách tiêm cho phù hợp, đúng lịch, còn lại thì không có gì ảnh hưởng.

Còn những trường hợp mang vắc xin đến nhà tiêm theo GS.Nguyễn Đình Bảng là việc làm sai trái. Theo quy định Thông tư 23 của Bộ Y tế năm 2008 thì chương trình tiêm chủng phải được triển khai ở điểm tiêm cố định, trạm y tế xã phường, trung tâm y tế quận, huyện… có đủ điều kiện cơ sở vật chất, năng lực đào tạo, các phương tiện khác… Thứ hai khi mang vắc xin đến nhà có thể gây ảnh hưởng đến chất lượng, nhiệt độ chủ yếu ảnh hưởng đến chất lượng vắc xin, chứ không ảnh hưởng đến an toàn tiêm chủng. Các bậc cha mẹ nên đưa con đến tiêm chủng tại trung tâm chứ không nên tiêm tại nhà.

Tri Thường (Tổng hợp)