Trong khi nền kinh tế thế giới rơi vào khủng hoảng, sản xuất trì trệ, giao thương đình đốn; kinh tế trong nước cũng ảnh hưởng theo thì nhiều thứ vẫn... tăng. Trong đó, có hai thứ tăng khiến người ta chú ý nhất: Chứng khoán và bất động sản. Kỳ lạ, đang đóng băng, sụt giá thảm hại cả quá trình dài của năm 2008, bất động sản lại nhúc nhích đi lên từ đầu năm 2009 rồi “bật dậy” trong tháng 3, tháng 4.
Nhiều khu vực như Hà Đông, Hoài Đức (Hà Nội) người đi xem đất nhiều như... đi hội. Nhiều điểm ít người nhòm ngó, quan tâm như mạn Bắc Hà Nội, Nam Hà Tây (cũ)... tự dưng được đẩy giá lên cao vút. Báo chí, truyền thông rổn rảng đưa tin về việc thị trường bất động sản nơi này, nơi kia “ấm lên”, “nóng lại”... Còn thị trường chứng khoán vài tuần lại đây chứng kiến sự bật lên mạnh mẽ, thoát khỏi cái “đáy” sâu thẳm 230 điểm, tiến vù vù một mạch, đến phiên hôm qua (7/5) đã lên gần 364 điểm. Tổng giá trị giao dịch chứng khoán nhiều phiên đạt tới hàng ngàn tỷ đồng.
Những chuyện trên khiến người ta vừa mừng lại vừa lo. Mừng vì nghĩ nền kinh tế đang hồi phục, sức mua của người dân đã tăng trở lại. Mừng vì cho rằng có thể những đợt “giá băng” lâu dài của các thị trường này đã qua đi. Vậy nhưng, cái lo lại lớn hơn rất nhiều. Trước hết, sự ấm lên của bất động sản khiến người ta nghĩ tới việc nhà đầu tư, người dân chọn một giải pháp “giữ tiền” an toàn hơn. Tiếp nữa, sản xuất không hiệu quả, người ta tìm một cơ hội “lướt sóng” kiếm tiền. Đầu tư kinh doanh không sinh lợi nhiều, người ta đổ xô tìm cơ hội ở những nơi đang tỏ ra có chút hiệu quả như đất cát, chứng khoán.
Vậy nhưng, cái lo lớn nhất và cũng của không ít người khi nhìn vào sức mua hàng nghìn tỷ đồng của mỗi phiên giao dịch chứng khoán hay chuyện “xuống tiền như nước lũ” ở các dự án biệt thự, căn hộ chung cư... chính là: Tiền đâu ra nhiều thế! Người ta băn khoăn, liệu có phải tiền mặt được tích trữ trong dân lâu nay đã được lấy ra để đầu tư vào những nơi này? Có thể nhưng chưa hẳn!
Người ta lại băn khoăn: Gói kích cầu của Chính phủ, gói hỗ trợ lãi suất cho doanh nghiệp với trị giá hàng trăm nghìn tỷ đồng, liệu có bị lạm dụng? Những điều kiện để được vay ưu đãi lãi suất thấp có được các cán bộ thừa hành ở địa phương thực hiện nghiêm túc? Rồi nữa, doanh nghiệp khi vay được tiền, có sử dụng vào mục đích phát triển sản xuất, kinh doanh như yêu cầu tốt đẹp mà Chính phủ đề ra khi thực hiện việc hỗ trợ hay không, hay lại mang đi “lướt sóng”? Cơ chế “tiền kiểm” và “hậu kiểm” cũng như sự giám sát được thực hiện ra sao?
Những quan ngại này, có lẽ các nhà quản lý nên để ý. Bởi một điều, những cuộc “ngược dòng” chẳng thể không có lý do!
Thường Sơn