Tòa Hà Nội vi phạm tố tụng, tạo “luận cứ bào chữa” cho bị can?

Điều đáng nói là, bằng bản án dân sự sơ thẩm, phúc thẩm, Hội đồng Xét xử TAND Hà Nội đã tạo ra “luận chứng bào chữa gỡ tội” cho các bị can trong vụ án hình sự sắp xét xử tới đây.

Cấu kết, ký thư bảo lãnh trái pháp luật

Theo kết luận điều tra của Cơ quan cảnh sát điều tra (Bộ Công an) thì Đỗ Đức Hưng- Giám đốc Agribank Hồng Hà do lo sợ nợ xấu quá mức cho phép nên đã nghĩ cách làm trái quy định pháp luật. Mặt khác, để tìm cách giúp Cty Tân Hồng (có trụ sở: A18-B3 Khu ĐTM Mỹ Đình II, Từ Liêm- do Nguyễn Khánh Hồng làm TGĐ) có tiền trả nợ, Hưng đã chỉ đạo cho nhân viên dưới quyền lập 15 bảo lãnh chứng thư thanh toán với tổng giá trị trên 666 tỉ đồng theo nội dung đề nghị của Trịnh Khánh Hồng để Hưng ký.

Qua các chứng thư đã ký của Hưng, Trịnh Khánh Hồng nhận tiền và hàng của 9 doanh nghiệp trị giá trên 540 tỉ đồng và hiện còn nợ trên 281 tỉ đồng. Cơ quan điều tra đã trưng cầu giám định của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về các chứng thư bảo lãnh này.

Từ đó kết luận điều tra khẳng định các bảo lãnh ông Đỗ Đức Hưng đã ký là trái pháp luật, không thẩm định hồ sơ, không hạch toán trên sổ sách, không thu phí.

Ông Đỗ Đức Hưng cùng với các cán bộ là Đỗ Thị Minh Hiền, Trương Đăng Dần (nguyên trưởng, phó phòng tín dụng Agribank Hồng Hà), Nguyễn Khánh Hồng – TGĐ Cty Tân Hồng đã bị khởi tố bắt giam để xử lý hình sự.

Tại kết luận điều tra số 06/C48-P8 của CQĐT Bộ Công an cho thấy ông Hưng thừa nhận đã ký các hồ sơ thanh toán “khống” (không có hồ sơ bảo lãnh), vi phạm quy định của pháp luật về bảo lãnh ngân hàng.

Theo đại diện của Agribank thì những hợp đồng được bảo lãnh có dấu hiệu là những hợp đồng “ma”. Các doanh nghiệp lập hợp đồng mua bán lòng vòng thực tế không có giao nhận hàng hóa và sau đó không trả tiền mua bán và đòi ngân hàng thực hiện bảo lãnh. Đây là cách để rút tiền ngân hàng Nhà nước của các đối tượng đã nêu trên.

Cấp tòa phúc thẩm bị tố

Trong khi vụ án “Lạm quyền trong khi thi hành công vụ” và “Vi phạm các quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng” chưa được xét xử thì các cấp tòa Hà Nội đã thụ lý xét xử các vụ kiện dân sự và buộc Agribank phải trả tiền cho các chứng thư bảo lãnh. Trước thực tế này, giới luật sư Hà Nội khi được hỏi đều có chung nhận định là: Bất thường

Đơn cử như vụ kiện giữa Cty Cổ phần Máy thiết bị dầu khí (Cty dầu khí) kiện đòi Agribank phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh chi trả số tiền gần 45 tỉ đồng mà Agribank đã ký chứng thư bảo lãnh.

Theo khởi kiện thì ngày 7/6/2011 Cty dầu khí ký hợp đồng kinh tế bán cho Cty THNH Thương mại và khoáng sản Đức Hùng (Cty Đức Hùng) 4.200 tấn thép, trị giá hơn 70 tỉ đồng. Theo hợp đồng này thì trong thời hạn 3 ngày bên bán sẽ giao hàng cho bên mua khi có bảo lãnh thanh toán của ngân hàng.

Cùng ngày 7/6 ông  Đỗ Đức Hưng - Giám đốc Agribank Hồng Hà ký bảo lãnh thanh toán số 0606 cho vụ mua bán trên, thời hạn của bảo lãnh là 125 ngày. Việc ông Đỗ Đức Hưng ký bảo lãnh thanh toán cho thương vụ này bước đầu được cơ quan bảo vệ pháp luật khẳng định là trái pháp luật, không có hồ sơ bảo lãnh, vi phạm quy định của pháp luật về bảo lãnh ngân hàng.

Vụ việc đã rõ như vậy, nhưng TAND huyện Từ Liêm (cũ) vẫn chấp nhận đơn khởi kiện và  ngày 11/7/2013 tuyên buộc Agribank phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh, trả cho Cty dầu khí trên gần 45 tỉ đồng và tiền lãi phát sinh là trên 10 tỉ đồng.

Sau khi có đơn kháng án, ngày 23/7/2014 Agribank nhận được thông báo số 316/TB-TLVA của TAND Hà Nội về việc thụ lý giải quyết và giao cho thẩm phán Nguyễn Thị Đào thụ lý. Theo phản án của Agribank tới phóng viên, thì nhận thấy vụ án này có nhiều bất ổn, nên thẩm phán Đào đã báo cáo lãnh đạo TAND Hà Nội về hướng giải quyết vụ án là hủy án sơ thẩm. Tuy nhiên, ngay lập tức thẩm phán đã bị ra khỏi xét xử vụ án này và thay vào đó là thẩm phán Chu Thị Nga.

Trong quá trình thụ lý và đưa vụ án ra xét xử, thẩm phán Chu Thị Nga đã có nhiều biểu hiện bất thường, vì thế phía bị đơn và luật sư của Agribank đã nhiều lần đề nghị thay đổi HĐXX nhưng không được chấp thuận. Điều bất thường là, khi nguyên đơn đề nghị thay đổi thẩm phán thì lập tức được lãnh đạo TAND Hà Nội chấp thuận và thay vào đó là ê kip của thẩm phán Đào Thị Thu Hạnh.

Trước những dấu hiệu vi phạm về tố tụng như thay đổi thẩm phán xét xử… đại diện VKSND Hà Nội tại tòa khẳng định quyết định thay đổi thành phần HĐXX của TAND Hà Nội đã vi phạm các điều 46; 47; 50; 51; 53 và Khoản 2 điều 57 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Điều khó hiểu nữa là, khi phiên tòa phúc thẩm đang diễn ra vào khoảng 14h 30p ngày 12/1/2014 thì ông Nguyễn Việt Dũng -  đại diện cho bị đơn đã bị ngất xỉu tại phiên tòa và phải đưa vào bệnh viện  cấp cứu.

Theo xác nhận của ông Vũ Quang Vinh- Phó Giám đốc Bệnh viện E có đóng dấu, thì ông Dũng nhập viện trong tình trạng: “đau bụng từng cơn, đi ngoài do ngộ độc thức ăn, điều trị tại khoa Truyền nhiễm Bệnh viện E”.  Vì lý do đó luật sư của bị đơn đã yêu cầu HĐXX tạm dừng phiên tòa, xong không được HĐXX chấp thuận. Thẩm phán Hạnh vẫn tiến hành xét xử mà không có mặt của đại diện theo ủy quyền của bị đơn cũng như luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn và sau đó tuyên y án sơ thẩm.

Hà Châu