Từ đêm rằm Tây Giang đến một cách hợp lực vì thế hệ tương lai

Từ những nhu cầu ấy, từng nguồn lực phù hợp trong xã hội được kết nối, để mỗi bên góp vào phần mình làm tốt nhất. Cách làm được thử nghiệm tại Tây Giang đang bước đầu gợi mở một mô hình hợp lực CSR lấy sự phát triển của trẻ em làm trung tâm.

Trong hơn 10 ngày chuẩn bị cho "Trăng Sáng Muôn Nơi - Vầng Trăng Chiến Sĩ" tại Tây Giang, một cách tiếp cận đã được thử nghiệm: lắng nghe trẻ em trước, nhận diện những nhu cầu phía sau lời ước, rồi tìm kiếm những nguồn lực có khả năng đáp lời.

Một chiếc xe đạp cần một nguồn lực. Một vấn đề về sức khỏe cần một nguồn lực khác. Một bữa ăn, một trải nghiệm nghệ thuật hay việc vận chuyển hàng tấn vật phẩm qua đường núi lại cần những năng lực hoàn toàn khác.

Thay vì để một tổ chức cố gắng làm tất cả, những nguồn lực vốn nằm ở nhiều nơi trong xã hội được kết nối quanh cùng một mục tiêu.

Kết quả vì thế không chỉ là một đêm Trung thu ở vùng biên, mà là bước đầu hình thành mô hình hợp lực CSR lấy sự phát triển của trẻ em làm trung tâm: bắt đầu từ tiếng nói của trẻ, kết nối đúng nhu cầu với đúng nguồn lực và để mỗi bên tham gia bằng năng lực mình làm tốt nhất.

Và mô hình ấy đã được thử sức ở một quy mô thực tế không nhỏ: khoảng 1.700 trẻ em tại 6 trường phổ thông nội trú liên cấp, 13.873 sản phẩm quà tặng, gần 100 điều ước được kết nối và hiện thực hóa, tổng nguồn lực huy động vượt 6 tỷ đồng trong hơn 10 ngày.

Nhưng những con số ấy chỉ là phần có thể nhìn thấy. Điều đáng nói hơn nằm ở cách những nguồn lực khác nhau đã tìm thấy nhau quanh một câu hỏi chung: Cần làm gì để trẻ em được lắng nghe, được chăm sóc và có một môi trường tốt hơn để lớn lên?

Khi một mơ ước được lắng nghe

Một chương trình dành cho trẻ em nên bắt đầu từ đâu? Người lớn thường nghĩ đến những nhu cầu thiết thực như giày dép, sách vở, bữa ăn hay chăm sóc sức khỏe. Tất cả đều cần. Nhưng trẻ em còn có những mong muốn riêng: được trải nghiệm, khám phá và nhìn thấy một thế giới rộng lớn hơn.

"Con đang mong muốn điều gì?" là một câu hỏi đơn giản, nhưng không phải đứa trẻ vùng cao nào cũng quen được hỏi. Có em chưa từng biết cách gọi tên mong muốn của mình; có em nghĩ điều ước quá nhỏ để được chú ý, hoặc quá xa vời thực tế hoàn cảnh để dám nói ra.

Phía sau những ước vọng ngây thơ ấy là các nhu cầu gắn liền với quyền cơ bản của trẻ em theo Công ước Liên Hợp Quốc: được chăm sóc sức khỏe, được học tập, vui chơi, tham gia đời sống văn hóa, và đặc biệt là quyền được bày tỏ ý kiến để người lớn lắng nghe một cách tôn trọng.

Từ các cuộc trò chuyện và khảo sát trước chương trình, những mong muốn chân thật bắt đầu lộ diện. Có em mong chiếc xe đạp đi học, đôi giày thể thao vừa chân, chiếc bàn học vững chãi. Có em ước được xuống thành phố, được ra Hà Nội thăm Lăng Bác; hay đơn giản là một lần thưởng thức món pizza vốn chỉ thấy qua màn ảnh. Cậu học sinh lớp 7 ngập ngừng mong ước được chữa lành đôi mắt để nhìn đời trọn vẹn như bạn bè đồng lứa.

Gần 100 điều ước được kết nối và hiện thực hóa tại Tây Giang không chỉ dừng lại ở giá trị những món quà. Quan trọng hơn, khi trẻ được cất tiếng nói, người lớn mới có cơ hội thấu hiểu nhu cầu thực sự của các em.

"Ngân Hà Ước Mơ", sáng kiến của nhà báo Trần Mai Anh - Nhà sáng lập Chương trình Thiện Nhân cùng Những người bạn, được mở ra từ tinh thần ấy: tạo một điểm chạm để trẻ có thể nói, viết hoặc vẽ về điều mình mong muốn; từ đó những nhu cầu được nhìn thấy và có cơ hội gặp đúng người có khả năng đáp lời.

Mỗi mắt xích làm tốt nhất năng lực cốt lõi

Khi nhu cầu đã được nhìn thấy, câu hỏi tiếp theo là: ai có thể đáp lời?

Một chiếc xe đạp, một ca khám mắt, một bữa ăn hay việc đưa hàng tấn vật phẩm tới vùng biên cần những năng lực rất khác nhau. Đó cũng là nguyên lý vận hành của mô hình hợp lực CSR lấy sự phát triển của trẻ em làm trung tâm: không phải tất cả cùng làm một việc, mà mỗi bên mang phần mình làm tốt nhất vào đúng nơi đang cần.

Bộ Chỉ huy Quân sự TP. Đà Nẵng cùng chính quyền địa phương, Thành đoàn, nhà trường và các lực lượng tại chỗ mang tới năng lực tổ chức và triển khai trên địa bàn. Từ vận chuyển vật tư, hậu cần, bảo đảm an ninh đến đưa đón học sinh ở xa, nhiều phần việc chỉ có thể diễn ra nhanh chóng nhờ một hệ thống am hiểu địa phương và đủ khả năng điều phối.

Chương trình Thiện Nhân cùng Những người bạn góp vào mạng lưới kinh nghiệm, sự thấu hiểu, uy tín và niềm tin xã hội được bồi đắp qua gần 20 năm đồng hành với trẻ em, đặc biệt là trẻ em yếu thế. Nguồn lực ấy giúp kết nối những cá nhân, chuyên gia và cộng đồng sẵn sàng chung tay, đồng thời giữ một góc nhìn dài hạn: sau niềm vui của hôm nay, trẻ còn cần gì để tiếp tục lớn lên?

VCCorp đảm nhận một mắt xích khác: kết nối và kích hoạt nguồn lực doanh nghiệp. Từ những nhu cầu thực tế được nhận diện, lời mời chung tay được đưa tới mạng lưới đối tác để tìm những đơn vị có khả năng đáp ứng bằng chính thế mạnh sẵn có.

Chỉ trong một khoảng thời gian rất ngắn, lời kêu gọi ấy nhận được sự hưởng ứng của nhiều thương hiệu, doanh nghiệp lớn như: Richy, Thiên Long, Lumias, DHG, Nestlé Milo, Canifa, Unilever, TH, Quỹ Vì Tầm Vóc Việt, Satori, Inspire Việt Nam, DERGO, VESC, Goldsun và UNIQUE

Người có sản phẩm góp sản phẩm. Người có thiết bị góp thiết bị. Người có hệ thống vận hành, nhân sự hay chuyên môn mang chính năng lực ấy vào chương trình. Những nguồn lực nhanh chóng được tập hợp để trẻ không chỉ nhận quà Trung thu, mà được chăm lo trên nhiều phương diện từ học tập, dinh dưỡng, sức khỏe đến vui chơi và đời sống tinh thần.13.873 sản phẩm đã đến với 100% học sinh của 6 trường phổ thông nội trú liên cấp Tây Giang, A Vương, Đắc Pring, Hùng Sơn, La Dêê và La Êê, cùng nhà trường và các thầy cô có hoàn cảnh khó khăn. Tổng nguồn lực huy động vượt 6 tỷ đồng.

Nhưng phía sau những con số là một tín hiệu đáng chú ý hơn: sự sẵn sàng đáp lời của doanh nghiệp khi một nhu cầu xã hội cụ thể được đặt ra.

Doanh nghiệp khi ấy không chỉ xuất hiện ở cuối hành trình với vai trò nhà tài trợ, mà có thể trở thành một mắt xích trực tiếp của lời giải, chủ động mang sản phẩm, hệ thống, con người và năng lực mình đang sở hữu để cùng chăm lo cho thế hệ tương lai.

Sự chung tay ấy còn được nối dài bằng chuyên môn của những người làm nghề. Khoảng 200 học sinh được các y bác sĩ khám, tư vấn và cấp thuốc. Ba đầu bếp Khắc Linh, Thiện Thanh, Khả Nguyên từ Top Chef cùng CLB Thiện Nguyện Đồng Cảm biến mong muốn được ăn pizza của trẻ thành bữa tiệc "Trăng Muôn Vị", đưa hương vị nhiều vùng miền tới Tây Giang. Các nghệ sĩ mang đến âm nhạc, những cuộc gặp gỡ và trải nghiệm mà trước đó nhiều em chỉ từng thấy qua màn hình, đã biến một điều tưởng rất xa thành một ký ức tuổi thơ có thật.

Sự quan tâm cũng được nối dài tới những người đang trực tiếp tạo nên môi trường ấy mỗi ngày. Hội Chữ thập đỏ dành 30 suất học bổng, tổng trị giá 150 triệu đồng, cho những học sinh có thành tích học tập tốt là con em giáo viên tại các trường biên giới. Đó là một cách sẻ chia với những gia đình phía sau các thầy cô đang bám trường, bám bản và dành nhiều năm cho giáo dục vùng cao.

Từ sản phẩm, tài chính đến chuyên môn, uy tín, mạng lưới, sức sáng tạo hay khả năng tổ chức, mỗi bên sở hữu một loại nguồn lực khác nhau.

Không ai sở hữu tất cả. Nhưng khi mỗi nguồn lực được đặt đúng chỗ, những phần riêng lẻ có thể bổ trợ cho nhau để tạo thành một năng lực hành động lớn hơn.

Đó chính là phần cốt lõi của mô hình hợp lực CSR lấy sự phát triển của trẻ em làm trung tâm.

Không phải thực hiện mọi điều ước, mà tạo môi trường để trẻ lớn lên

Gần 100 điều ước được kết nối và hiện thực hóa tại Tây Giang là một khởi đầu đẹp. Nhưng đích đến của mô hình không phải biến người lớn thành những "vị tiên" thực hiện mọi mong muốn của trẻ.

Điều quan trọng hơn là từ những điều trẻ nói ra, người lớn có thể hiểu các em rõ hơn; và từ sự thấu hiểu ấy, những nguồn lực phù hợp được kết nối để từng bước tạo nên một môi trường an toàn, đủ đầy và giàu cơ hội cho trẻ phát triển.

"Trăng Sáng Muôn Nơi - Vầng Trăng Chiến Sĩ" vì thế không chỉ dừng ở một đêm Trung thu. Đây là hoạt động mở đầu của Human Act Now, hưởng ứng tinh thần "Hợp lực cộng đồng" của Human Act Prize 2026, với kỳ vọng tiếp tục kết nối các nguồn lực xã hội quanh những nhu cầu thực của thế hệ trẻ.

Tây Giang mới là một phép thử đầu tiên. Nhưng từ phép thử ấy, một cách làm đã bắt đầu hiện rõ hơn:

Lắng nghe trẻ để nhận diện nhu cầu. Kết nối đúng nguồn lực. Để mỗi bên đóng góp bằng năng lực mình làm tốt nhất. Và cùng tạo nên một môi trường tốt hơn để trẻ em lớn lên.

Đó cũng là điều mô hình hợp lực CSR lấy sự phát triển của trẻ em làm trung tâm hướng tới: không ai cần làm tất cả, nhưng nhiều người có thể cùng làm phần mình tốt nhất vì một thế hệ tương lai.

PV