Xuất khẩu lao động dịp cuối năm: Chính sách đặc biệt của Hàn Quốc dành cho lao động cư trú bất hợp pháp

Lao động Việt Nam có chớp được cơ hội từ chính sách đặc biệt của Hàn Quốc hay không đang là bài toán khó với cơ quan quản lý. Ảnh: dolab

Tự nguyện về trước hạn thì không bị cấm tái nhập

Thông tin từ Cục Quản lý lao động ngoài nước (Cục QLLĐNN), Bộ LĐ,TB&XH cho biết, Bộ Tư pháp Hàn Quốc vừa thông báo về việc thi hành chính sách đặc biệt cho người nước ngoài cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc tự nguyện hồi hương. Nội dung của chính sách này quy định, những người nước ngoài bao gồm cả lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc tự nguyện về nước trong thời gian từ ngày 1/10 đến ngày 31/3/2019 thì sẽ không bị hạn chế tái nhập cảnh vào Hàn Quốc.

Những trường hợp không tự nguyện hồi hương mà bị phát hiện trong lúc truy bắt thì người đó sẽ bị trục xuất khỏi Hàn Quốc, bị hạn chế nhập cảnh Hàn Quốc tối đa 10 năm và sẽ bị liệt vào danh sách để thông báo cho chính phủ nước nhà. Chính phủ Hàn Quốc thông báo sẽ truy bắt và xử phạt nặng đối với những chủ sử dụng khi sử dụng lao động bất hợp pháp trong ngành xây dựng và các công việc chiếm cơ hội việc làm của người Hàn, những công việc gây ảnh hưởng xấu đến thuần phong mỹ tục như kinh doanh giải trí không lành mạnh, kinh doanh massage.

Cùng đó, Hàn Quốc sẽ áp dụng nhiều biện pháp để hạn chế số người làm việc bất hợp pháp trong ngành xây dựng như phạt nặng cá nhân và công ty môi giới việc làm vi phạm; công khai danh sách công ty vi phạm; xem xét hạn chế cấp thị thực nhập cảnh ngắn ngày (dưới 3 tháng) lặp lại nhiều lần cho một cá nhân. Những lao động nước ngoài làm việc bất hợp pháp trong ngành xây dựng sẽ bị trục xuất ngay cho dù vẫn còn thời hạn cư trú, áp dụng với cả những trường hợp vi phạm lần đầu.

Nước ta có số lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc khá lớn, chính sách này nếu được các lao động tận dụng thì sẽ có thêm cơ hội trở lại nước này để làm ăn. Trước đó, theo kế hoạch phân bổ chỉ tiêu lao động nước ngoài của Hàn Quốc năm 2018, dự kiến nước này tiếp nhận 3.500 lao động Việt Nam trong lĩnh vực sản xuất chế tạo chưa bao gồm lĩnh vực nông nghiệp và ngư nghiệp. Tuy nhiên, con số này còn phụ thuộc khá lớn vào tình hình chấp hành pháp luật ở nước sở tại của lao động Việt.

Cục QLLĐNN cho biết, 9 tháng đầu năm 2018, tổng số lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài là 102.127 người, đạt 92,64% kế hoạch năm 2018. Con số lao động Việt được sang Hàn Quốc chỉ có 510 người, bằng 1/10 so với số sang Đài Loan. Tuy nhiên, mức thu nhập của lao động đi Hàn lớn hơn so với thu nhập của lao động đi Đài Loan. Các thông tin nêu trên cho thấy, nếu không cải thiện được số lượng lao động cư trú bất hợp pháp ở Hàn Quốc thì sẽ ảnh hưởng lớn đến số lao động được sang thị trường “màu mỡ” này.

Hàng trăm lao động bị bắt và trục xuất

Theo báo cáo của Ban Quản lý lao động Việt Nam thuộc Đại sứ quán Việt Nam tại Hàn Quốc và thống kê của các cơ quan chức năng của Hàn Quốc, đến cuối tháng 6/2018, số lao động Việt Nam làm việc tại Hàn Quốc theo chương trình cấp phép việc làm (EPS) là 38.331 người; số thuyền viên tàu cá gần bờ là 7.067 người và số lao động chuyên môn kỹ thuật là 1.788 người. Cũng trong 6 tháng đầu năm 2018, số người Việt Nam cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc tự nguyện về nước là 988 người, số người bị bắt và trục xuất về nước là 518 người, trong đó phần lớn là người lao động cư trú và làm việc bất hợp pháp.

Trước đó, liên quan đến hệ quả của tình trạng lao động Việt Nam cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc, Bộ LĐ,TB&XH đã thông báo tạm dừng tuyển chọn lao động đi làm việc tại Hàn Quốc năm 2018 với hàng loạt địa phương. Việc thông báo này dựa trên cơ sở thống nhất cả từ phía Hàn Quốc.

Cụ thể, 107 quận/huyện có tỷ lệ lao động hết hạn hợp đồng không về nước trên 30% thuộc 12 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có số lao động cư trú bất hợp pháp cao nhất tại Hàn Quốc thuộc diện đưa vào xem xét tạm dừng tuyển chọn trong năm 2018. Tạm dừng tuyển chọn lao động trong năm 2018 đối với 49 quận/huyện có số lượng lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc từ 60 người trở lên trong số 107 quận/huyện nêu trên.

Sắp tới, căn cứ thông báo của phía Hàn Quốc về số lượng và tỷ lệ lao động cư trú bất hợp pháp vào thời điểm cuối năm 2018, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục tạm dừng tuyển chọn trong năm 2019 tại các địa phương không giảm được tỷ lệ và số lượng lao động cư trú bất hợp pháp, đồng thời dỡ bỏ việc tạm dừng đối với những địa phương giảm được tỷ lệ và số lượng lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc thuộc diện “cấm” trong năm 2018.

Cùng với việc ra các văn bản “cấm”, Cục QLLĐNN phải liên tiếp về các địa phương làm công tác dân vận để kéo giảm số lao động Việt cư trú bất hợp pháp ở Hàn Quốc. Cuối tháng 8 vừa qua, tại một số tỉnh có người lao động cư trú bất hợp pháp tại Hàn Quốc như: Nghệ An, Thanh Hóa, Phú Thọ, Bắc Giang, Bắc Ninh, Cục QLLĐNN đã phối hợp với chính quyền các địa phương tổ chức hội nghị tuyên truyền, vận động người lao động tại Hàn Quốc về nước đúng thời hạn ở cấp tỉnh với sự tham gia của chính quyền các cấp và các cơ quan truyền thông… Sắp tới, đơn vị này sẽ tổ chức các hội nghị với nội dung tương tự tại các huyện, xã nơi có nhiều lao động đi làm việc tại Hàn Quốc.

Minh Anh