80.000 người nghiện được điều trị bằng thuốc "Made in VietNam": Rẻ hơn 9 lần so với áp dụng mô hình cai nghiện tập trung

Cai nghiện bằng thuốc Methadone đang được triển khai và áp dụng hiệu quả. Ảnh: P.T.

Theo số liệu thống kê của Cơ quan Kiểm soát ma túy và tội phạm Liên Hợp quốc, đến nay có khoảng 3% dân số thế giới nghiện ma túy. Tiêm chích ma túy đang là phương thức lây truyền HIV chủ yếu tại nhiều nước trong khu vực và trên thế giới. Tỷ lệ nhiễm HIV trong nhóm nghiện chích ma túy trên toàn cầu là 5 - 10%, tuy nhiên tại một số nước châu Âu và châu Á, tỷ lệ này là trên 70%. Chương trình điều trị thay thế các chất dạng thuốc phiện bằng methadone đã được triển khai ở nhiều nước trên thế giới. Hiện nay trên thế giới đã có hơn 70 nước triển khai chương trình Methadone với gần 800.000 bệnh nhân được điều trị (trong đó khoảng 580.000 bệnh nhân tại châu Âu và hơn 200.000 bệnh nhân châu Á).

ThS. Chu Quốc Ân, Phó Cục trưởng Cục Phòng chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) cho biết, Việt nam là nước thuộc nhóm các nước có tỷ lệ lây nhiễm HIV qua con đường tiêm chích cao. Không những thế, độ tuổi người nghiện ngày càng trẻ hóa. Theo ông Ân, năm 2010, số người nghiện dưới 30 tuổi chiếm tỷ lệ tới 68,3%, tỷ lệ người nghiện là nữ gia tăng. Bộ Y tế đã triển khai chương trình điều trị thay thế bằng thuốc Methadone tại 11 tỉnh, thành với gần 7.000 người nghiện ma túy được điều trị. Đa số bệnh nhân tuân thủ điều trị tốt, tỷ lệ bỏ điều trị rất thấp, không có bệnh nhân tử vong do quá liều hoặc tác dụng phụ của thuốc. Theo đánh giá của Bộ Y tế, sử dụng liệu pháp methadone rẻ hơn 9 lần so với áp dụng mô hình cai nghiện tập trung.

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đánh giá cao việc triển khai chương trình tại các địa phương đã góp phần làm giảm tình trạng sử dụng các chất ma túy, giảm nguy cơ lây nhiễm HIV, cải thiện sức khỏe và chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Thông qua đó, tình hình trật tự an ninh xã hội nơi có người nghiện chích ma túy cũng được cải thiện đáng kể với tỷ lệ bệnh nhân có các hành vi vi phạm pháp luật đã giảm 40,8% xuống còn 1,34% sau 24 tháng tham gia điều trị. Được triển khai thí điểm từ tháng 4/2008 tại TP Hải Phòng và TPHCM và đến cuối tháng 12/2011, chương trình đã được nhân rộng ra 11 tỉnh, thành phố, với gần  7.000 người nghiện ma tuý đang được điều trị. Sau 12 tháng điều trị Methadone, chỉ còn dưới 15% bệnh nhân tiếp tục tiêm chích heroin.

Ông Ân cho biết, Bộ Y tế đang có lộ trình mở rộng chương trình điều trị Methadone qua hai giai đoạn: giai đoạn 1 (2010-2012) triển khai tại 13 tỉnh, thành điều trị cho 15.600 bệnh nhân; giai đoạn 2 (2013-2015) mở rộng ra 17 tỉnh, thành điều trị cho 80.000 bệnh nhân. Do đó, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) đang lựa chọn doanh nghiệp dược tiến hành nghiên cứu sản xuất thuốc Methadone trong nước đáp ứng nhu cầu điều trị của bệnh nhân. Dự kiến trong năm 2012 sẽ sản xuất thử nghiệm và thực hiện thí điểm điều trị cho bệnh nhân bằng thuốc methadone "nội". Giá thành chi phí cho mua thuốc methadone trong nước chỉ bằng 50% giá thành thuốc nhập khẩu hiện nay.