Ai được quyền nuôi con khi không có đăng ký kết hôn?

Hiện con tôi đã được gần 2 tuổi, nhiều lần tôi đến thăm con nhưng gia đình nhà anh tỏ thái độ khó chịu, phản đối. Hiện tôi muốn được nuôi dưỡng con thì phải làm thế nào?

Trần Thị Nga (quận Tây Hồ, Hà Nội)

Trả lời:

Kết hôn là việc nam, nữ xác lập quan hệ vợ chồng theo quy định của pháp luật về điều kiện kết hôn và đăng ký kết hôn. Mỗi bên nam, nữ không bị tác động bởi bên kia hay bất kỳ người nào khác khiến họ phải kết hôn trái với nguyện vọng của họ. Dưới góc độ pháp luật, việc bạn và người cha của cháu bé tổ chức đám cưới nhưng không đăng ký kết hôn thì không được pháp luật công nhận.

Điều 15 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 quy định, dù không phải là vợ chồng nhưng “quyền, nghĩa vụ giữa nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng và con được giải quyết theo quy định … về quyền, nghĩa vụ của cha, mẹ và con”.

Về nguyên tắc, trường hợp con “dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi” và trong trường hợp bạn với cha của con bạn không thỏa thuận được về người nuôi con thì “Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con, nếu con từ đủ 7 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của  con”. Đây là nội dung được quy định tại Điều 81 của Luật Hôn nhân và Gia đình 2014.

Việc gia đình người cha của cháu bé hạn chế quyền thăm nuôi, chăm sóc con của bạn là hành vi trái với quy định của nhiều quy phạm pháp luật trong đó có pháp luật hôn nhân và gia đình. Khoản 2, Điều 69 của Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 quy định việc “trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của con chưa thành niên…” là quyền và nghĩa vụ của cha mẹ.

Do vậy, trường hợp không thỏa thuận được về việc nuôi con, bạn có thể yêu cầu tòa án giải quyết theo quy định của Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 và Bộ luật Dân sự hiện hành. Thông tin cho thấy, cháu bé nhỏ hơn 36 tháng tuổi sẽ là một lợi thế cho người mẹ trong việc yêu cầu tòa án phân định quyền nuôi con.

Luật sư Lương Thùy Dung

(Công ty Luật Intercode)