Bệnh phong đột ngột tái xuất tại bệnh viện ở Hà Nội

Bệnh viện Da Liễu Trung ương (Hà Nội) vừa tiếp nhận bệnh nhân nam giới, 35 tuổi, quê ở Lộc Bình, Lạng Sơn đến khám vì nổi nhiều tổn thương nốt sẩn đỏ, ấn đau, rải rác tay, chân, thân mình.

Qua lời kể của bệnh nhân, tình trạng này diễn tiến hơn 2 năm nay. Bệnh nhân đã đi khám nhiều nơi ở tỉnh nhà và bệnh viện ở Hà Nội với nhiều chẩn đoán và điều trị nhiều đợt nhưng bệnh không thuyên giảm, ngày càng tiến triển nặng.

Qua thăm khám và hỏi bệnh, các bác sĩ phát hiện tổn thương là các sẩn đỏ, ấn chắc, đau tại tổn thương, kích thước đa dạng từ 1-3 cm, phân bố rải rác khắp vùng mặt, tay chân, thân mình. Khám thần kinh cảm giác nông bệnh nhân bình thường, không sờ thấy các dây thần kinh nông sưng to, nhưng mu bàn tay 2 bên của bệnh nhân khô, mất bóng.

Tổn thương sẩn đỏ khắp lưng...

... đến tay, chân, thân mình bệnh nhân

Dù không điển hình nhưng các bác sĩ Bệnh viện Da liễu Trung ương đã nghi ngờ bệnh nhân mắc bệnh phong. Chỉ định xét nghiệm rạch rái tai tìm vi khuẩn phong của bệnh nhân, các bác sĩ ghi nhận kết quả: Người đàn ông này dương tính, khẳng định chẩn đoán bệnh.

Bệnh phong, còn được gọi là bệnh ma phong, bệnh hủi, phong cùi, bệnh Hansen, là một bệnh truyền nhiễm mạn tính do vi khuẩn Mycobacterium leprae gây ra, chủ yếu biểu hiện ở ngoài da và hệ thống thần kinh ngoại biên. Nếu không điều trị kịp thời sẽ để lại di chứng mất cảm giác các dây thần kinh, tàn tật vĩnh viễn, biến dạng cơ thể khiến nhiều người khiếp sợ.

Bệnh phong trước đây được xem là bệnh nan y và khiến nhiều người khiếp sợ, người nhiễm bệnh thường chịu thành kiến, chịu sự hắt hủi, xa lánh thậm chí bị ngược đãi từ cộng đồng.

PGS.TS Nguyễn Văn Thường, Giám đốc Bệnh viện Da liễu Trung ương cho biết, hiện nước ta có khoảng 3.000 bệnh nhân và người nhà sống trong các khu điều trị phong. Việt Nam có các trại phong ở Quỳnh Lập (Nghệ An), Vǎn Môn (Thái Bình), Sóc Sơn (Hà Nội), Phú Bình, Sơn La, Quy Hòa, Bến Sắn, Đắk Nông, Chư Prông,…. Đây là nơi các bệnh nhân phong cùng chung sống với nhau.

Cơ chế lây nhiễm của bệnh phong chủ yếu qua tiếp xúc, nhưng người ta cho rằng bệnh lây qua các dịch tiết của người bệnh, nhưng đòi hỏi phải có tiếp xúc gần và kéo dài. Tuy nhiên, nếu người bệnh đã bắt đầu điều trị thì khả năng truyền bệnh của họ giảm tới 99%. Tỷ lệ lây giữa vợ chồng chỉ là 2-3%. Bệnh không di truyền và có thể chữa khỏi.

Hiện nay, bệnh phong đã giảm đến 90%, tuy nhiên, hàng năm vẫn còn sót lại vài trăm bệnh nhân phong mới. Các bác sĩ nhận định, đây chính là nguồn lây nếu chúng ta không tiếp tục chống phong thì bệnh phong sẽ quay trở lại.

Thời kỳ ủ bệnh của bệnh phong rất lâu, trung bình 3-5 năm hoặc có trường hợp có thể 5 năm, 10 năm mới phát bệnh.

Theo TS.BS Nguyễn Hữu Quang – Phó Trưởng khoa phẫu thuật thẩm mĩ và phục hồi chức năng, Bệnh viện Da Liễu Trung ương, nhiều trường hợp mắc bệnh phong bị chẩn đoán muộn, để lại di chứng tàn tật và có thể tạo thành các ổ bệnh nguy hiểm trong cộng đồng.

Y học vẫn chưa có vaccine phòng bệnh phong, vì vậy các biện pháp dự phòng được ngành y tế khuyến cáo bao gồm: Tuyên truyền giáo dục sức khỏe bằng nhiều hình thức để mọi người hiểu rõ bệnh phong, không xa lánh, sợ hãi, tránh kỳ thị;

Vệ sinh môi trường, ăn uống, dinh dưỡng đầy đủ nâng cao sức đề kháng của cơ thể.

Khi người ngờ có triệu chứng của bệnh (như thương tổn da kèm theo mất cảm giác nóng, lạnh, đau…), cần đến các cơ sở y tế để được tư vấn, chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh tàn tật có thể xảy ra.

Võ Thu