“Bi hài” chuyện sai vì làm… đúng?

Phối cảnh dự án đầu tư xây dựng hạ tầng khu đô thị (KĐT) Cao Xanh - Hà Khánh B (TP Hạ Long, Quảng Ninh). Ảnh: M.A

Phường thiệt, chủ đầu tư được hưởng lợi

Vụ việc nêu trên xẩy ra tại dự án đầu tư xây dựng hạ tầng khu đô thị (KĐT) Cao Xanh - Hà Khánh B thuộc địa bàn 2 phường Cao Xanh và Hà Khánh, TP Hạ Long. Theo kết luận của Thanh tra Chính phủ (TTCP), dự án nêu trên có quy mô xây dựng cho cả hai giai đoạn với diện tích là 69,125 ha. Tổng mức đầu tư xây dựng là 440.051 triệu đồng. Dự án được xây dựng với mục đích kinh doanh, cơ chế tài chính được áp dụng là giao đất có thu tiền sử dụng đất. Chủ đầu tư dự án này là Công ty CP Xây dựng số 1 Hà Nội (thuộc Tổng công ty Xây dựng Hà Nội).

Theo kết luận thanh tra, ngày 10/3/2002, Sở Xây dựng tỉnh Quảng Ninh thẩm định tờ trình UBND tỉnh phê duyệt trực tiếp tại bản đồ quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/1000 với diện tích 70,1 ha, ngày 5/7/2006, UBND tỉnh điều chỉnh lại quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/000, diện tích giảm xuống còn 69,125 ha do trùng lẫn dự án khác. Việc UBND tỉnh phê duyệt quy hoạch xây dựng không có: Hồ sơ quy hoạch, thuyết minh tổng hợp, không ban hành quyết định phê duyệt quy hoạch xây dựng là không phù hợp với điều 14, 16 quyết định 322-BXD/ĐT của Bộ Xây dựng và điều 22, 26, nghị định 08/NĐ-PC của Chính phủ. UBND TP Hạ Long ban hành quyết định số 1413/QĐ-UBND ngày 16/6/2012 phê duyệt điều chỉnh cục bộ, thu hồi 4 lô đất với diện tích 9.532m2 thuộc quy hoạch đất cây xanh để cấp cho một số hộ dân sử dụng làm nhà ở là không đúng quy chuẩn xây dựng Việt Nam năm 1997 và 2008. Trách nhiệm thuộc thường trực UBND tỉnh Quảng Ninh, Sở Xây dựng và UBND TP Hạ Long.

Về công tác đền bù, giải phóng mặt bằng, ngày 15/5/2003, UBND tỉnh Quảng Ninh ban hành quyết định số 1459/QĐ-UB quy định về chính sách và đơn giá đền bù GPMB cho dự án, trong số diện tích đất bị thu hồi có 587.703,8m2 đất mặt nước thuộc quỹ đất do UBND phường Cao Xanh và phường Hà Khánh quản lý, phần diện tích đất này giá trị 2.644,667 triệu đồng theo quy định phải được đền bù cho UBND phường nhưng UBND TP Hạ Long không đền bù là không đúng theo quy định về đền bù thiệt hại Nhà nước khi thu hồi đất, số tiền này chủ đầu tư đang hưởng. Trách nhiệm thuộc về thường trực UBND TP Hạ Long, Ban GPMB TP Hạ Long.

Vi phạm vì làm không đúng quy định

Về việc xác định giá thu tiền sử dụng đất, UBND tỉnh Quảng Ninh xác định giá bình quân cho 1m2 đất chưa trừ các khoản chi phí tại phường Cao Xanh - Hà Khánh B ở giai đoạn I là 1,8 triệu đồng/m2, giai đoạn II là 1,6 triệu đồng/m2. Sau khi trừ các khoản chi phí, giá trị còn lại của 1m2 đất được UBND tỉnh Quảng Ninh phê duyệt giai đoạn I còn 144.080 đồng/m2 và giai đoạn II là 175.000 đồng/m2. Theo TTCP, việc UBND tỉnh tính giá thu tiền sử dụng đất đã giảm trừ cho nhà đầu tư hưởng lợi 5 khoản tiền là không đúng với quy định của pháp luật với số tiền là 161.156.247.000 đồng. Số tiền này UBND tỉnh Quảng Ninh đã thanh toán không đúng cho nhà đầu tư bằng quỹ đất là vi phạm pháp luật.

Mặt khác, việc đổi đất lấy hạ tầng khi xác định giá trị phải căn cứ vào quyết toán hạ tầng hoàn thành nhưng UBND tỉnh Quảng Ninh tính tiền sử dụng đất để thanh toán cho nhà đầu tư theo tổng mức đầu tư là không đúng với quy định của Chính phủ về quy chế quản lý đầu tư xây dựng. Trách nhiệm về lỗi này thuộc thường trực UBND tỉnh Quảng Ninh, Sở Tài chính và Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh này.

Cùng đó, kết luận của TTCP cũng chỉ rõ, hạng mục xây lắp trong dự án này cũng có sai phạm. Theo phê duyệt tổng mức đầu tư của UBND tỉnh Quảng Ninh, giá trị san lấp mặt bằng của dự án nêu trên là 160.269.000.000 đồng, phần giá trị này đã được thanh toán bằng quỹ đất. Công ty CP Xây dựng số 1 Hà Nội đã ký hợp đồng thuê 4 nhà thầu, thực hiện việc san lấp mặt bằng, giá trị quyết toán giữa công ty này với 4 nhà thầu là 134.203.337.611 đồng, chênh lệch hơn 26 tỷ đồng, số tiền này cũng đã được thanh toán cho công ty CP Xây dựng số 1 Hà Nội bằng quỹ đất. Việc UBND tỉnh Quảng Ninh thanh toán tiền san lấp mặt bằng cho công ty CP Xây dựng số 1 Hà Nội theo tổng mức đầu tư là không đúng quy định, tạo điều kiện cho chủ đầu tư hưởng lợi không đúng số tiền hơn 26 tỷ đồng. Một lần nữa trách nhiệm của lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Ninh và Sở Tài chính địa phương này được nhắc đến.

Liên quan đến những nội dung kết luận nêu trên, PV Báo GĐ&XH đã tiếp cận Công ty CP Xây dựng số 1 Hà Nội để tìm hiểu các nội dung được cho là doanh nghiệp đang hưởng lợi và hướng hoàn trả cho ngân sách phần lợi này. Qua thông tin, đại diện doanh nghiệp này cho rằng, UBND tỉnh Quảng Ninh đã… “làm đúng” nhưng không bảo vệ được quan điểm của mình khi triển khai dự án.

Minh Anh/Báo Gia đình & Xã hội