Bị xe khác gây tai nạn, có được giữ phương tiện, giấy tờ?

Lúc đó không có cảnh sát xử lý hiện trường. Vậy tôi có được giữ giấy tờ hoặc phương tiện, đồ vật của người gây tai nạn để đảm bảo việc đền bù dân sự không? Nếu được giữ thì tôi phải làm gì?

Trả lời:

Quyền sở hữu tài sản là quyền quan trọng của công dân được pháp luật bảo vệ. Nội dung của quyền sở hữu gồm ba yếu tố: Quyền chiếm hữu, quyền sử dụng và quyền định đoạt. Hành vi giữ giấy tờ, phương tiện, đồ vật của người khác là hành vi chiếm hữu tài sản. Điều 183 Bộ Luật Dân sự 2005 quy định về chiếm hữu như sau:

Điều 183. Chiếm hữu có căn cứ pháp luật:

Chiếm hữu có căn cứ pháp luật là việc chiếm hữu tài sản trong các trường hợp sau đây:

1. Chủ sở hữu chiếm hữu tài sản;

2. Người được chủ sở hữu uỷ quyền quản lý tài sản;

3. Người được chuyển giao quyền chiếm hữu thông qua giao dịch dân sự phù hợp với quy định của pháp luật;

4. Người phát hiện và giữ tài sản vô chủ, tài sản không xác định được ai là chủ sở hữu, tài sản bị đánh rơi, bị bỏ quên, bị chôn giấu, bị chìm đắm phù hợp với các điều kiện do pháp luật quy định;

5. Người phát hiện và giữ gia súc, gia cầm, vật nuôi dưới nước bị thất lạc phù hợp với các điều kiện do pháp luật quy định;

Ngoài ra, chiếm hữu trên cơ sở một mệnh lệnh của cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc các trường hợp khác do pháp luật quy định.

Như vậy, tình huống bạn nêu ra không nằm trong các trường hợp trên, nếu bạn bằng biện pháp nào đó trực tiếp nắm giữ giấy tờ, phương tiện, đồ vật của người khác mà không có sự đồng ý của người đó là trái pháp luật. Nếu người đó đồng ý trao giấy tờ, phương tiện, đồ vật liên quan cho bạn thì việc cầm giữ, giấy tờ, phương tiện, đồ vật đó được pháp luật cho phép.

Trường hợp người va chạm với bạn không giao giấy tờ, phương tiện, đồ vật cho bạn, để đảm bảo cho việc giải quyết bồi thường sau này, bạn có thể tiến hành trực tiếp lập biên bản sự việc, ghi âm, ghi hình, chụp ảnh về các tình tiết: Thông tin của người va chạm, của phương tiện gây va chạm, ghi nhận sơ bộ các dấu vết hiện trường, thiệt hại của vụ va chạm và mời ít nhất một người làm chứng độc lập cùng ký vào biên bản. Trường hợp người gây va chạm cố tình không ký tên vào biên bản đồng thời không chấp nhận giao cho bạn tạm giữ giấy tờ, phương tiện, đồ vật bạn cần thực hiện việc trì hoãn thời gian cho đến khi lực lượng chức năng có mặt để giải quyết theo quy định của pháp luật.